GORĄCZKA U DZIECI. 9 pytań o gorączkę u noworodka i u niemowlaka

Gorączka u niemowlaka, a szczególnie gorączka u noworodka, zawsze wymaga uważnej obserwacji, choć podwyższona temperatura u małego dziecka nie zawsze zwiastuje kłopoty. Trzeba po prostu regularnie mierzyć dziecku ze stanem podgorączkowym temperaturę, by zareagować natychmiast, gdy pojawi się gorączka u niemowlaka. Zanim sięgniesz po leki obniżające gorączkę, przeczytaj odpowiedzi na najczęściej zadawane pytania na temat gorączki u niemowlaka.

Od jakiej temperatury możemy mówić, że dziecko ma gorączkę?

Gorączka u dziecka może być bardzo niebezpieczna, ze względu na nie w pełni dojrzały mechanizm termoregulacji. Temperatura ciała zdrowego niemowlaka waha się od 36,6 do 37,5ºC. Jest to spowodowane niedojrzałością układu termoregulacji oraz zmienną aktywnością hormonów w ciągu całej doby – rano zwykle temperatura jest niższa o około pół stopnia niż wieczorem. Układ termoregulacji nie potrafi jeszcze sprawnie ochładzać organizmu w miarę potrzeby, dlatego zdarza się, że zdrowe dziecko ma wyższą temperaturę, np. po dłuższym płaczu lub śnie. O gorączce u dziecka mówimy dopiero wtedy, gdy ciepłota ciała przekroczy 38ºC, a gdy wynosi 37,5–38ºC – jest to stan podgorączkowy.

Gorączka u dziecka: jak mierzyć temperaturę u niemowląt?

Można to zrobić na kilka sposobów: w odbycie, na czole, w uchu bądź w ustach.

Bardzo wygodne są termometry douszne na podczerwień, które wsuwa się do ucha dziecka. Wynik pokazuje się po sekundzie i jest bardzo dokładny, gdyż błona bębenkowa ma identyczną ciepłotę, co ośrodek termoregulacji w mózgu.

Inny, mało stresujący sposób to termometr w smoczku. Wygląda jak zwykły gryzaczek, ale w silikonowej części ma czujniki, a w tarczy wyświetlacz.

Temperaturę możesz zmierzyć także termometrem elektronicznym, wsuwanym do odbytu. Najlepiej połóż dziecko na boku albo na brzuszku. Pod pupę podłóż mu pieluszkę tetrową. Końcówkę termometru nasmaruj tłustym kremem dla niemowląt i delikatnie wsuń do odbytu. Wynik otrzymasz po 30 sekundach. Wyjmij termometr, jeśli dziecko zacznie wierzgać nogami albo zaciśnie pośladki – końcówka termometru może uszkodzić okolicę odbytu. Nie używaj termometru rtęciowego – według unijnego i polskiego prawa nie powinny być już one używane. Wiele z nich tłucze się i grozi skaleczeniem.

Lekarze odradzają paski przykładane do czoła – służą one wyłącznie do określania przybliżonej ciepłoty ciała i nie dają gwarancji prawidłowego pomiaru.

Gorączka u dziecka: jak pielęgnować gorączkujące niemowlę?

Początkowo, gdy gorączka narasta, maluch powinien być dobrze okryty. Ale gdy temperatura już się ustabilizuje, malca nie trzeba otulać, gdyż może to doprowadzić do przegrzania. Ubierz go lekko i co jakiś czas sprawdzaj, czy się nie spocił – mokre ubranko trzeba szybko zmienić. Gorączkujące dziecko nie ma zwykle apetytu i nie należy karmić go na siłę. Powinno być natomiast obficie pojone – jeśli karmisz piersią, przystawiaj malca często, ale na krótko. Jeśli butelką, podawaj mu picie systematycznie, w małych porcjach, najlepiej przegotowaną wodę albo dostosowane do wieku dziecka herbatki oraz soki owocowe rozcieńczone wodą (czyste soki zawierają zbyt wiele cukru). W pokoju malca nie powinno być zbyt ciepło (optymalna temperatura to 20–22ºC) i nie za sucho. Jeśli nie masz specjalnego nawilżacza, powieś na grzejniku mokry ręcznik. Gdy gorączka przekracza 39ºC, może być konieczna kąpiel ochładzająca lub okład chłodzący na pachwiny i czoło.

Czy gorączka u dziecka ma jakieś pozytywne strony?

Początkowo tak, ponieważ jest to objaw reakcji obronnej organizmu, sygnał mobilizujący układ odpornościowy do walki z drobnoustrojami. Umiarkowana gorączka przyspiesza przemianę materii, co pobudza tworzenie się przeciwciał odpornościowych, poza tym podwyższona temperatura uszkadza wirusy. Jednak przedłużająca się wysoka gorączka działa przeciwnie – zwiększa zapotrzebowanie organizmu na tlen, wodę i energię, prowadzi do odwodnienia i wyczerpania, hamuje reakcje odpornościowe.

Kiedy trzeba podać leki przeciwgorączkowe?

Wtedy, kiedy przekroczy ona poziom 38,5ºC (mierzona w odbycie). Jest wówczas niekorzystna dla organizmu, może bowiem spowodować drgawki gorączkowe. Poza tym nasila pracę serca (wzrost temperatury ciała o 1ºC zwiększa liczbę uderzeń serca o 10 na minutę) oraz płuc (następuje zwiększona utrata wody poprzez przyspieszony oddech).

Jakie leki przeciwgorączkowe można podawać, gdy niemowlę ma gorączkę?

W Polsce stosowane są preparaty na bazie paracetamolu i ibuprofenu. Dawka leku musi być dopasowana do wieku i wagi dziecka – szczegółowe instrukcje znajdziesz w ulotce albo na opakowaniu leku. Maluchom najlepiej podawać leki w formie czopków, bo nie ma ryzyka, że rozgorączkowane i zapłakane dziecko je zwymiotuje.

U dzieci poniżej 12. roku życia nie stosuje się aspiryny. Przy wysokiej i uporczywej gorączce coraz częściej na świecie podaje się metamizol.

Czy można obniżyć gorączkę u dziecka bez leków?

Umiarkowaną gorączkę (do 38ºC) można pozostawić bez leków. Możesz przyłożyć na czoło i kark malca chłodne okłady, a łydki owinąć ręcznikiem zmoczonym w wodzie o temperaturze pokojowej (taki kompres trzeba zmieniać co kwadrans). Inny sposób to kąpiel w wodzie o temperaturze o 2 stopnie niższej niż ta, jaką ma dziecko.
Uwaga! Nie stosuj się do rad z internetu i nie kąp malca w zimnej wodzie – może ona spowodować szok termiczny. Przy temperaturze ponad 38,5ºC zaleca się leki przeciwgorączkowe.

Gorączka u dziecka: co to są drgawki gorączkowe?

Drgawki gorączkowe to reakcja układu nerwowego na szybko rosnącą temperaturę. U dziecka z wysoką gorączką (zwykle ponad 39ºC) występują rytmiczne skurcze mięśni, czasem z utratą przytomności. Atak drgawek gorączkowych przypomina napad padaczki i trwa zwykle kilka minut. W takim przypadku jak najszybciej wezwij lekarza. Czekając na niego, ułóż dziecko na boku i rozluźnij mu ubranie. Podaj lek przeciwgorączkowy w czopku (leki w płynie są wykluczone, maluch mógłby się zadławić). Po napadzie drgawek gorączkowych lekarz zaleci dziecku badanie neurologiczne EEG, by wykluczyć uszkodzenie mózgu.

Kiedy gorączka u dziecka wymaga wezwania lekarza?

Zawsze wtedy, kiedy noworodek ma temperaturę wyższą niż 38ºC, a starsze niemowlę – powyżej 39ºC, bądź malec cierpi na przewlekłą chorobę i lekarz zalecił wezwanie go w przypadku gorączki. Wskazaniami do natychmiastowego wezwania lekarza są też:

  • rozpaczliwy płacz malca, zwłaszcza przy dotykaniu i przytulaniu
  • kłopoty z oddychaniem
  • sztywna szyja, a także opór podczas prób przyciągnięcia główki do klatki piersiowej
  • czerwone plamy na skórze
  • drgawki gorączkowe
  • biegunka lub wymioty
  • osłabienie, senność lub silne pobudzenie
  • zaburzenia świadomości (np. omamy, halucynacje, lęki)
  • odwodnienie – dziecko płacze bez łez, jego mocz ma ciemnożółty kolor, oczodoły są zapadnięte, w buzi nie ma śliny.

Gorączka u małych dzieci cz. 1

Gorączka u małego dziecka wymaga uważnej obserwacji. Jednak należy wiedzieć, że podwyższona temperatura u niemowlaka nie zawsze jest oznaką choroby. Czasem wystarczy przewietrzenie pokoiku, lub rozebranie malucha z dodatkowego sweterka i gorączka spada. Zapytalismy eksperta w jakich przypadkach gorączka u niemowlaka jest powodem do niepokoju, jak prawidłowo zmierzyć temperaturę małemu dziecko i co zrobić oraz kiedy należy niezwłocznie skonsultować się z lekarzem.
Autor tekstu: Katarzyna Hubicz
Konsultacje: dr Paweł Grzesiowski, specjalista pediatra, kierownik Zakładu Profilaktyki Zakażeń, Narodowy Instytut Leków
Źródło: miesięcznik "M jak mama"
Autor zdjęcia: Jupiterimages
Mjakmama24.pl - forum mam
uaktualnij licznik
Przeczytaj też:
Bolesne ząbkowanie: objawy, przebieg, łagodzenie bólu
Bolesne ząbkowanie: objawy, przebieg, łagodzenie bólu

Ząbkowanie może przebiegać szybko i bez bólu, ale tak dzieje się tylko ...

zobacz więcej

Newsletter

Forum Forum mjakmama

uzytkownik

Oj dziewczyny chyba nadchodzą dla nas gorsze czasy..wróciłam od dziadków meza i jestem cała spuchnieta..mieszkają w bloku i jak to ...

uzytkownik

Monia gratuluje,ale mam nadzieje ze pojdzie mi szybciej niz tobie, bo mam juz dosc tego bolu Natus trzymam kciuki, ja ...

uzytkownik

Honorcia pewnie biedna Ola musi sie przyzwyczaic do innego jedzonka. Moj Maly przedeczoraj imprezke w nocy sobie urzadzil i nici ...

facebook

Mjakmama24.pl duży i popularny serwis internetowy, którego głównymi tematami są ciąża, poród i dzieci. Dział Niemowlę Zdrowie. Jak opiekować się wcześniakiem, noworodkiem i niemowlęciem. Noworodek, badania przesiewowe po urodzeniu, żółtaczka niemowlęca, szczepienia obowiązkowe, szczepienia dodatkowe: rotawirus, meningokoki, pneumokoki. Chore niemowlę, niemowlę ma katar, gorączkę, biegunkę. Dlaczego niemowlę ma zaparcia. Co robić, gdy niemowlę wymiotuje. Odwodnienie niemowlęcia, jak go uniknąć. Dlaczego niemowlę ma wysypkę. Gdy twoje niemowlę ma kolkę, poznaj przyczyny kolki i sposoby na kolkę. Ząbkowanie, wyrzynają się pierwsze zęby, jak dbać o zęby niemowlęcia, mycie dziąseł. Czy trzeba iść do okulisty, gdy niemowlęciu ucieka oczko, niemowlę ma zeza. To trzeba sprawdzić: słuch niemowlęcia, dysplazja stawu biodrowego, przepuklina u niemowlęcia. Śmierć łóżeczkowa, jak kontrolować oddech dziecka.

Serwis mjakmama24.pl ma charakter edukacyjny! Redakcja serwisu dokłada wszelkich starań, aby informacje w nim zawarte były poprawne merytorycznie jednakże decyzja dotycząca leczenia należy do lekarza. Redakcja i wydawca serwisu nie ponoszą odpowiedzialności wynikającej z zastosowania informacji zamieszczonych na stronach serwisu.
Żaden utwór zamieszczony w serwisie nie może być powielany i rozpowszechniany lub dalej rozpowszechniany w jakikolwiek sposób (w tym także elektroniczny lub mechaniczny) na jakimkolwiek polu eksploatacji w jakiejkolwiek formie, włącznie z umieszczaniem w Internecie - bez pisemnej zgody MURATOR S.A.. Jakiekolwiek użycie lub wykorzystanie utworów w całości lub w części z naruszeniem prawa tzn. bez zgody MURATOR S.A. jest zabronione pod groźbą kary i może być ścigane prawnie.