Newsletter

Przeziębienie czy alergia: jak rozpoznać, czy dziecko jest przeziębione, czy ma alergię?

autor: Magdalena Moraszczyk Konsultacje: Barbara Sieradzka, specjalista pediatra pulmonolog źródło: miesięcznik "Zdrowie"
Alergia czy przeziębienie?
fot.: photos.com

Alergia i przeziębienie mogą mieć bardzo podobne objawy. Przekrwione oczy, nie dający się wyleczyć katar i kaszel. Zanim podasz dziecku antybiotyk, sprawdź, co mu właściwie dolega. Może się okazać, że twoje dziecko nie jest przeziębione, a tym co mu doskwiera, jest alergia. Przeziębienie i alergia - jak je odróżnić.

Alergia to coś, z czym boryka się większość dzieci. Jej pierwsze objawy mogą przypominać przeziębienie. Michałek był zdrowym dzieckiem. Gdy w przedszkolu szalały infekcje, on trzymał się dzielnie. Do czasu. Kiedyś dopadło go potężne zapalenie oskrzeli i potem już ciągle katar gonił przeziębienie. Malec ciągle pokasływał i kichał. Aby zwalczyć infekcje, faszerowano go antybiotykami i środkami wzmacniającymi odporność, ale poprawy właściwie nie było. W nerwowej bieganinie od lekarza do lekarza w końcu mama trafiła z chłopcem do alergologa. Ten stwierdził alergiczny nieżyt dróg oddechowych. Winowajcą była świnka morska, a nie, jak przypuszczano, chorobotwórcze bakterie. Gdy pupilkę oddano kuzynce, chłopiec wrócił do formy.

Alergia to choroba genetyczna

Przyczyny alergii są złożone i nie do końca poznane, ale wymienia się czynniki, które sprzyjają chorobie.
Najważniejszym jest podatność genetyczna. Dziecko dziedziczy jednak nie chorobę, lecz atopię, czyli skłonność do nadprodukcji przeciwciał IgE w wyniku kontaktu z alergenem. Ponad 80 proc. alergii u dzieci to choroby atopowe: katar sienny i całoroczny, alergiczne zapalenie spojówek, atopowe zapalenie skóry, astma oskrzelowa.
Jeżeli na tego typu schorzenie cierpi jedno z rodziców, ryzyko, że dziecko będzie alergikiem, wynosi 30 proc. Jeżeli różne postaci alergii dopadły obojga rodziców – ryzyko wzrasta do 60 proc., gdy mają tę samą chorobę, np. katar sienny, zagrożenie sięga 80 proc.

Warto wiedzieć

Idź z dzieckiem do lekarza, gdy wystąpią dwa z wymienionych niżej czynników:

  • Reakcje układu oddechowego: niedrożny nos, wodnisty katar, częste przeziębienia i infekcje górnych i dolnych dróg oddechowych oraz powtarzające się zapalenia krtani albo ucha, napadowy kaszel, duszność.
  • Objawy żołądkowo-jelitowe: wymioty, biegunki, zaparcia, wzdęcia, kolki, bóle brzucha bez wyraźnej przyczyny.
  • Reakcje skórne: nadmierna suchość i swędzenie skóry, zaczerwienione łuszczące się wypryski, pokrzywka, drobne krosteczki albo inne swędzące zmiany.
  • Dolegliwości psychiczne: niepokój, apatia, płacz bez wyraźnego powodu, nadmierna aktywność, niewytłumaczalne zmiany nastroju, zaburzenia koncentracji, zmęczenie.
  • Bóle głowy, stawów lub mięśni, podkrążone oczy.

Ale nie u każdego dziecka obciążonego genetycznie kontakt z alergenem wywoła uczulenie. Może też być tak, że dziecko zachoruje, choć żadne z rodziców nie ma alergii. Wtedy ryzyko wynosi 10 proc.
Warto wiedzieć, że nie każdy wyprysk czy podrażnienie górnych dróg oddechowych jest chorobą atopową. Może to być epizodyczna reakcja organizmu na kosmetyk, lek albo proszek do prania, która mija bezpowrotnie, jeśli zamieni się go na inny, i nie wymaga leczenia.

Przeziębienie u dziecka sprzyja uczuleniu

Na choroby alergiczne są narażone dzieci, które często zapadają na infekcje górnych dróg oddechowych. Wirusy uszkadzają śluzówkę gardła i nosa, ułatwiając alergenom wnikanie do komórek i zwiększając prawdopodobieństwo rozwoju choroby.
Alergię może sprowokować też nadmierna higiena i częste stosowanie antybiotyków. W naturalnym środowisku znajdują się miliardy drobnoustrojów. Jeśli przedostają się do organizmu malucha drogą oddechową i pokarmową, układ odpornościowy uczy się je rozpoznawać i zwalczać. Gdy dziecko jest wychowywane w sterylnych warunkach lub zażywa sporo antybiotyków, organizm nie musi sam rozprawiać się z bakteriami i swoje możliwości wykorzystuje do zwalczania czynników, które nie stanowią zagrożenia, m.in. z pyłkami.

Alergia u dziecka i jej rodzaje

  • Alergia pokarmowa (alergeny wnikają do ustroju przez układ pokarmowy) daje o sobie znać najwcześniej. Cierpi na nią 8–10 proc. dzieci. Pojawia się już u niemowląt, bo uczulać mogą substancje znajdujące się w pokarmie matki. Najczęściej jednak pierwszym alergenem jest białko mleka krowiego. Bóle brzuszka, częste kolki, wzdęcia, biegunki lub zaparcia, czasem wymioty, brak apetytu (czasem tylko na pewne produkty) to typowe objawy. Sygnałem choroby może być silne swędzenie i wysuszenie skóry, wysypka, ból głowy, wysiękowe zapalenie ucha.
  • Alergia wziewna (alergeny wnikają przez błonę śluzową dróg oddechowych). Niepokoić powinien przedłużający się katar, trudności z oddychaniem, głośny oddech, napadowy kaszel. U dziecka powyżej 6. miesiąca życia takie objawy mogą oznaczać uczulenie, zwłaszcza gdy malec “na oko” jest zdrowy. Alergie wziewne często przebiegają jak zapalenie ucha, krtani, gardła czy oskrzeli. I dzieciom aplikuje się antybiotyki zamiast specyfików przeciwuczuleniowych albo rozkurczających oskrzela. Im później zacznie się leczenie, tym burzliwszy bywa przebieg choroby. Wczesna terapia zmniejsza ryzyko rozwoju astmy oskrzelowej.
  • Atopowe zapalenie skóry to przewlekła choroba alergiczna, która najczęściej pojawia się u niemowląt. Najpierw czerwienieją im policzki i zostają obsypane swędzącymi grudkami. Z czasem zmiany rozprzestrzeniają się na całą twarz, opanowują też okolice łokci i miejsca pod kolanami. Skóra staje się sucha i szorstka. Wysypka bardzo swędzi, więc dziecko ciągle się drapie. Przyczyną dolegliwości może być uczulenie na niektóre potrawy, roztocza kurzu domowego, sierść kota. Silne emocje związane z pójściem dziecka do przedszkola albo zabawą mogą zaostrzyć objawy. Z upływem czasu choroba się wycisza.
  • Alergia kontaktowa (skutek zetknięcia skóry z alergenem) jest stosunkowo rzadka u dzieci. Najczęściej sprawcami tzw. wyprysku kontaktowego są kosmetyki, środki do prania, barwniki tkanin.

Na co dziecko może mieć uczulenie

  • Pyłki roślin.
  • Sierść zwierząt, insekty.
  • Zarodniki pleśni i grzybów.
  • Roztocze kurzu domowego.
  • Zanieczyszczone powietrze.
  • Żywność: mleko, jajka, pszenica, ryby, soja, orzeszki ziemne, czekolada, maliny, poziomki i cytrusy,
  • Środki konserwujące i aromatyzujące w artykułach spożywczych.

Ale alergenem może być wszystko. Suche powietrze, zmiana temperatury czy klimatu, woda w jeziorze. Dziecko często reaguje na kilka alergenów jednocześnie, np. na jabłko i pyłki traw, pyłki brzozy i rośliny strączkowe, kurz i ryby, pierze i żółtka jaj. To tzw. reakcja krzyżowa między alergenami.

Jak objawia się alergia u dziecka

Podczas pierwszego kontaktu z alergenem, np. pyłkiem, organizm zaczyna produkować przeciwciała IgE, które specjalizują się w niszczeniu tego konkretnego wroga. Po unicestwieniu intruza niewielka ilość przeciwciał pozostaje we krwi. Żyją przyczepione do powierzchni komórek tucznych i kwasochłonnych. Gdy dany alergen ponownie przeniknie do organizmu, alergeny łączą się z przeciwciałami IgE i zaczynają toczyć walkę na powierzchni komórek tucznych. Na skutek tego błona komórek zostaje naruszona i z ich środka uwalniają się substancje wywołujące stan zapalny organizmu: histamina i leukotrieny.

Słowniczek alergika

  • Alergen – substancja, która może wywołać uczulenie.
  • Alergiczna reakcja – reakcja układu odpornościowego na czynnik z otoczenia.
  • Atopia – dziedziczna skłonność organizmu do nadprodukcji przeciwciał IgE na skutek kontaktu z alergenem.
  • Histamina – substancja, która wywołuje objawy uczulenia. Blokuje się ją lekami antyhistaminowymi (Clarityna, Zyrtec).
  • Katar całoroczny (alergiczny nieżyt nosa) – powodują go roztocza kurzu domowego, pierze, alergeny zwierzęce. Zatkanie nosa, kichanie, wodnista wydzielina, drapanie w gardle, łzawienie to typowe objawy.
  • Katar sienny – występuje sezonowo, bo wywołują go pyłki roślin. Objawy jak przy katarze całorocznym. Może wystąpić zapalenie spojówek, czasem astma pyłkowa.
  • Odczulanie – przyzwyczajanie organizmu do alergenu. Pod skórę wstrzykuje się coraz większą dawkę alergenu.
  • Testy skórne – najpierw na skórę przedramienia lub pleców nanosi się kroplę alergenu, po czym się ją nakłuwa. Pojawienie się (po 20 min) obrzęku, zaczerwienienia albo innych zmian świadczy o uczuleniu na daną substancję.
  • Testy z krwi – podwyższona liczba przeciwciał IgE świadczy o atopii, ale nie określa, na co dziecko jest uczulone. O tym informuje dopiero oznaczenie stężenia tzw. IgE swoistych.
forum.mjakmama24.pl
wejdź na forum
Serwis mjakmama24.pl ma charakter edukacyjny! Redakcja serwisu dokłada wszelkich starań, aby informacje w nim zawarte były poprawne merytorycznie jednakże decyzja dotycząca leczenia należy do lekarza. Redakcja i wydawca serwisu nie ponoszą odpowiedzialności wynikającej z zastosowania informacji zamieszczonych na stronach serwisu.
Żaden utwór zamieszczony w serwisie nie może być powielany i rozpowszechniany lub dalej rozpowszechniany w jakikolwiek sposób (w tym także elektroniczny lub mechaniczny) na jakimkolwiek polu eksploatacji w jakiejkolwiek formie, włącznie z umieszczaniem w Internecie - bez pisemnej zgody ZPR Media S.A.. Jakiekolwiek użycie lub wykorzystanie utworów w całości lub w części z naruszeniem prawa tzn. bez zgody ZPR Media S.A. jest zabronione pod groźbą kary i może być ścigane prawnie.