Mleko modyfikowane - prawie jak od mamy

2008-05-12 16:50 Małgorzata Wesołowska

Jeżeli nie możesz karmić dziecka piersią, musisz sięgnąć po butelkę. A mleko modyfikowane coraz bardziej przypomina swym składem pokarm kobiecy. Zobacz, na co zwrócić uwagę, wybierając dla dziecka mleko modyfikowane.

Pediatrzy w Polsce i na świecie chwalą naturalne karmienie jako zdecydowanie najkorzystniejsze dla niemowląt i małych dzieci. Dlaczego? Ponieważ pokarm matki chroni malca przed chorobami, dostarczając jego organizmowi przeciwciała i substancje wzmacniające układ odpornościowy. Zawiera też wszystkie składniki potrzebne do prawidłowego rozwoju małego człowieka, a więc witaminy, wapń, białko czy tłuszcze w odpowiednich proporcjach. Od wielu lat w laboratoriach firm produkujących żywność dla dzieci (takich jak Nutricia, Nestlé czy Enfamil), naukowcy starają się opracować sztuczny odpowiednik mleka matki – wartościowe, zdrowe i smaczne mleko modyfikowane. I choć wielu składników stworzonych przez naturę nie da się niczym zastąpić (tak jest z przeciwciałami, enzymami czy czynnikiem wzrostu), naukowcy są coraz bliżej ideału.

Jak powstaje mleko modyfikowane?

To produkt na bazie mleka krowiego, który poddawany jest specjalnej modyfikacji (stąd jego nazwa), dzięki czemu przypomina swoim składem pokarm ludzki. Mleko krowie nie nadaje się bowiem dla niemowląt – ma za dużo białka i sodu, co mogłoby obciążać nerki dziecka, a zbyt mało żelaza – co doprowadziłoby do anemii. Niewiele jest w nim również nienasyconych kwasów tłuszczowych (NNKT), koniecznych do rozwoju układu nerwowego, a także laktozy i witamin. Dlatego podczas procesu modyfikacji w mleku krowim obniżana jest ilość i zmieniane są proporcje oraz jakość białek – przez dodanie białek serwatki. Obniża się poziom sodu, potasu i chloru, zmienia ilość i jakość tłuszczów – dodawane są tłuszcze roślinne, które zawierają NKKT.

Dobrze wiedzieć

Prebiotyki – co to takiego?

Jedno z największych odkryć ostatnich lat. Jest to specyficzny rodzaj węglowodanów – oligosacharydy mleka kobiecego (HMO). Występują naturalnie w mleku matki, odgrywając tam niezwykłą rolę: są "pokarmem" dla bifidobakterii - korzystnych bakterii występujących w przewodzie pokarmowym dziecka, które regulują proces trawienia i wzmacniają odporność. Biorą też udział w procesie dojrzewania mózgu dziecka, eliminują bakterie chorobotwórcze (patogeny). W mleku krowim HMO nie występują, ale oligosacharydy o strukturze identycznej jak w mleku kobiecym pojawiły się już w mleku modyfikowanym. Wcześniej do mieszanek dodane były oligosacharydy o mniej złożonej budowie, pozyskiwane głównie z cykorii. 

Mleko modyfikowane początkowe

Przeznaczone jest dla noworodków i niemowląt do ukończenia 4. miesiąca życia.

Mleko następne

To produkty dla dzieci od 5. do 12. miesiąca życia. Dzieci do dwóch lat powinny pić mleko typu junior. W asortymencie mieszanek mlecznych znajdziesz również mleka specjalne: mleko zagęszczone (kleikiem ryżowym lub skrobią ziemniaczaną) dla dzieci, którym się ulewa, mieszankę mlekozastępczą dla uczuleniowców. Są też mleka dla wcześniaków i dzieci ze zmniejszonym apetytem.

Mleko z omega-3

Od kilku lat obecne są na rynku mleka modyfikowane wzbogacone w nienasycone kwasy tłuszczowe omega-3, pochodzące z rafinowanego oleju rybiego. Kwasy te są bardzo cenne dla zdrowia: zmniejszają ryzyko miażdżycy, poprawiają ostrość widzenie, są niezbędne do prawidłowego funkcjonowania mózgu niemowlęcia.

Do mleka krowiego dodaje się również witaminy, szczególnie A, D (której zwykle brakuje nawet w mleku mamy), E i C. Aby mleko modyfikowane przypominało jak najbardziej pokarm kobiecy, dokłada się do niego węglowodany (głównie laktozę, czyli cukier mleczny), które są źródłem energii, a także enzymy ułatwiające trawienie oraz prebiotyki chroniące przed chorobami. Mleko wzbogacane jest również w składniki mineralne. W produkcie nie ma nawet najmniejszych ilości glutenu, a także barwników, konserwantów, metali czy drobnoustrojów.

Mleko modyfikowane - aby malec dobrze się rozwijał

Badania naukowe potwierdzają, że prawidłowe żywienie od pierwszych dni życia ma olbrzymi wpływ na rozwój fizyczny i psychiczny dziecka. Wkrótce po urodzeniu kształtują się wszystkie najważniejsze funkcje organizmu. Aby proces ten przebiegał prawidłowo, maluch potrzebuje wielu składników odżywczych. W następnych miesiącach wymagania żywieniowe dziecka jeszcze rosną, wzrasta jego zapotrzebowanie na bardziej wartościowy pokarm.

Dlatego w składzie mleka modyfikowanego – zarówno pierwszego, jak i następnego – znajdują się substancje, które znaleźć można w pokarmie matki, a które są niezbędne dla zdrowia i prawidłowego rozwoju. Jednym z nich jest łatwo przyswajalne białko, które jest podstawowym budulcem dla organizmu noworodka oraz tłuszcze, będące źródłem energii. Bardzo cenne są długołańcuchowe wielonienasycone kwasy tłuszczowe (LCPUFA), które wpływają korzystnie na rozwój ośrodkowego układu nerwowego, zdolności poznawczych, językowych, proces zapamiętywania oraz na ostrość widzenia u dziecka. Konieczne do rozwoju wzroku, ale również innych funkcji życiowych, są witaminy, szczególnie witamina A.

W składzie mleka modyfikowanego znajduje się również witamina D, która zapewnia prawidłowy rozwój kości, a której jest zbyt mało nawet w naturalnym pokarmie z piersi. Istotne jest też zapobiegające anemii żelazo – ważne dla prawidłowego wytwarzania czerwonych krwinek, wspomagające rozwój psychiczny i fizyczny dziecka – oraz niezbędny do produkcji hormonów tarczycy jod. W sztucznym mleku znajdują się też pierwiastki śladowe, takie jak magnez, miedź, cynk, wapń, czy selen, który jest naturalnym przeciwutleniaczem – chroni przed szkodliwym działaniem wolnych rodników tlenowych.

Mleko modyfikowane - dlaczego jego wybór jest ważny?

Warto wiedzieć, że to, co dajemy do jedzenia niemowlęciu, wpływa na jego zdrowie i kondycję w przyszłości. Odpowiedni pokarm rozwija inteligencję maluszka, ale również chroni jego organizm – zmniejsza ryzyko zawałów serca, nadciśnienia, otyłości, cukrzycy oraz osteoporozy, gdy dziecko będzie już dorosłym człowiekiem. Na przykład długołańcuchowe wielonienasycone kwasy tłuszczowe LCPUFA powodują obniżenie ciśnienia tętniczego, a ma to wpływ na zmniejszenie ryzyka chorób sercowo-naczyniowych w wieku późniejszym.

Mleko modyfikowane daje odporność

Bardzo cenne dla zdrowia są prebiotyki, które na wzór oligosacharydów mleka matki (HMO) wprowadzono niedawno do składu mleka modyfikowanego. Substancje te działają w układzie pokarmowym, gdzie sprzyjają rozwojowi dobroczynnych bakterii, które hamują rozwój bakterii złych, czyli chorobotwórczych. Okazało się, że maluszki karmione piersią w drugim tygodniu życia miały 2–3 razy więcej pożytecznych bakterii niż dzieci karmione sztucznie. Dlatego były bardziej odporne na infekcje i rzadziej chorowały. Aby dać taką samą szansę niemowlętom pijącym mleko modyfikowane, do mieszanek mlecznych zaczęto dodawać oligosacharydy o strukturze identycznej jak w mleku kobiecym. Odporność wzmacniają również obecne w składzie mleka modyfikowanego nukleotydy – podstawowe składniki budulcowe DNA.

Mleko modyfikowane: aby niemowlę uniknęło alergii

Niektóre mleka modyfikowane, choć są stworzone z mleka krowiego, mają obniżone właściwości alergizujące. Jest to możliwe dzięki specjalnemu procesowi modyfikacji, w którym białko zostało poddane częściowej hydrolizie, czyli rozbiciu na mniejsze cząsteczki. Takie mleko hipoalergiczne (HA) podaje się dzieciom, u których istnieje ryzyko wystąpienia alergii (ma ją któreś z rodziców lub rodzeństwa). Ponieważ w jego składzie nie ma glutenu, mleko takie nadaje się też dla dzieci uczulonych na tę substancję. Dla dzieci ze stwierdzoną alergią przeznaczone są natomiast preparaty mlekozastępcze (hydrolizaty białkowe), w których cząsteczki białka zostały podzielone na fragmenty tak małe, że są niemal całkowicie pozbawione właściwości alergizujących.

miesięcznik "M jak mama"
Czy artykuł był przydatny?
Przykro nam, że artykuł nie spełnił twoich oczekiwań.

NOWY NUMER

W nowym M jak Mama o tym, czy w ciąży można zaszczepić się przeciwko grypie oraz jakie pozycje porodowe przyspieszają przejście dziecka przez kanał rodny. Przeczytaj również o tym, co przysługuje studiującej mamie i kiedy dziecko jest gotowe do siadania

Kup dostęp od 2,50 zł
mjm 11/19
KOMENTARZE