Poród wieloraczków - naturalny czy przez cesarskie cięcie?

2011-10-24 12:32 Eliza Dolecka
ciaża mnoga radością, ale też wyzwaniem
Autor: photos.com

Czy poród wieloraczków powinien odbyć się na drodze cesarskiego cięcia? Jeśli spodziewasz się więcej niż jednego dziecka, musisz być otoczona szczególną opieką medyczną. Twoja ciąża i poród są bowiem obarczone większym ryzykiem. Poród wieloraczków: naturalny czy operacyjny?

Wszyscy specjaliści są zgodni, że poród wieloraczków powinien odbyć się na drodze cięcia cesarskiego. Tak jest najbezpieczniej zarówno dla mamy, jak i dla dzieci. Ryzyko, że w trakcie porodu drogami natury dzieci będą sobie wzajemnie przeszkadzać, a u ciebie dojdzie do komplikacji, jest spore. Wieloraczki zazwyczaj rodzą się o kilka tygodni wcześniej niż pojedyncze noworodki (mięsień macicy jest przygotowany na jedno dziecko).W przypadku trojaczków poród występuje przeważnie około 33. tygodnia ciąży. Gdy dzieci jest więcej, czas trwania ciąży może jeszcze się skrócić. Dlatego dzieci z ciąż trojaczych, czworaczych itd. są zwykle mniejsze i słabsze. Poród siłami natury byłby dla nich dodatkowym obciążeniem. Aby uniknąć niepotrzebnego ryzyka, wykonuje się więc  cesarskie cięcie. Statystyki pokazują, że wprowadzenie takiej praktyki znacznie zmniejszyło występowanie powikłań okołoporodowych.

Na czym polega poród przez cesarskie cięcie?

Kiedy wykonuje się cesarskie cięcie przy ciąży mnogiej

Wykonanie cesarskiego cięcia jako sposób rozwiązania ciąży mnogiej często nie wystarcza, by uniknąć zagrożeń związanych z porodem kilkorga dzieci. Wcześniaki (dzieci z wagą urodzeniową poniżej 2500 g) wymagają często specjalistycznej opieki. Mogą u nich występować różne zaburzenia (nie w pełni wykształcone płuca, problemy kardiologiczne, neurologiczne czy retinopatia, czyli uszkodzenie siatkówki). Oczywiście, wiele dzieci, nawet z wagą urodzeniową ok. kilograma, choć pierwsze tygodnie życia spędzają w cieplarce i pod respiratorem, rozwijają się później prawidłowo i „doganiają” dzieci urodzone o czasie. Jest to możliwe, pod warunkiem że ciąża jest  prowadzona w specjalistycznym ośrodku, poród odbywa się w optymalnym momencie (nie doszło np. do niedotlenienia dzieci bądź zakażenia wewnątrzmacicznego), a zaraz po urodzeniu noworodki trafiają na doskonale wyposażony oddział neonatologiczny. Może się zdarzyć, że na wiele tygodni przed terminem rozwiązania lekarze zalecą ci pozostanie w szpitalu. Nie martw się, nie protestuj.Każdy kolejny dzień w brzuchu mamy jest dla dzieci bezcenny. Wieloraczki, urodzone bliżej właściwego terminu porodu, są zawsze w znacznie lepszym stanie niż te, które bardzo pospieszyły się na świat. Właśnie dlatego położnicy tak dbają o to, by ciąża trwała jak najdłużej.

>>Poród bliźniaków – kiedy stosowane jest cesarskie cięcie?>>

Poród bliźniąt

W sytuacji, kiedy ma się urodzić naraz dwoje dzieci, poród następuje zwykle ok. 37. tygodnia ciąży. W nowoczesnym położnictwie to już właściwie poród o czasie. Chociaż zagrożenia w takiej ciąży i porodzie są większe, niż w przypadku ciąży pojedynczej, ryzyko dla dzieci urodzonych po 37. tygodniu ciąży jest naprawdę znikome. Jednak ono istnieje i odpowiedzialni medycy go nie lekceważą. O ile w przypadku trojaczków i jeszcze liczniejszych wieloraczków kwestia sposobu urodzenia dzieci jest w zasadzie przesądzona, w przypadku bliźniąt wybór drogi porodu zależy od wielu czynników. Pojawiają się głosy, że dla bezpieczeństwa dzieci i mamy najlepszym wyjściem jest cesarskie cięcie. Poród naturalny lekarze zasadniczo dopuszczają wtedy, gdy oba bliźniaki są ułożone główkowo (ok. 40 proc. ciąż). To kryterium nie wystarcza, jeśli dzieciom zagraża kolizja w trakcie porodu (zaplątanie pępowiny w ciąży jednoowodniowej, gdy dzieci znajdują się we wspólnym worku owodniowym). Dla większości położników wskazaniem do zabiegu cesarskiego cięcia jest zawsze położenie pośladkowe pierwszego płodu, ze względu na ryzyko zahaczenia się dzieci główkami (gdy drugie jest w położeniu główkowym). W wielu sytuacjach decydująca o sposobie porodu jest przewidywana waga urodzeniowa dzieci, ewentualnie fakt, który to poród (cesarka częściej wykonywana jest w przypadku pierwszego porodu). Kluczowe jest doświadczenie położnika i prawidłowy nadzór nad porodem, aby w decydującej chwili wybrać optymalne rozwiązanie.

>>10 rad dla przyszłej mamy bliźniaków>>

Ciąża mnoga - znajdź dobry szpital

Najlepiej zrobić to zaraz po rozpoznaniu ciąży mnogiej (zazwyczaj ostateczne potwierdzenie następuje po 12. tygodniu ciąży). Jeśli najbliższy szpital nie dysponuje odpowiednim sprzętem do nadzoru ciąży, prowadzenia porodu lub opieki nad wieloraczkami, tamtejsi lekarze na pewno wiedzą, gdzie cię skierować. Zapytaj o to, bo jak najszybciej powinnaś znaleźć się pod opieką specjalistycznego ośrodka. Właściwego szpitala możesz też szukać przez fora internetowe dla rodziców wieloraczków. Doświadczeni położnicy i neonatolodzy, którzy mogą pochwalić się sukcesami w przyjmowaniu na świat dzieci z ciąży mnogiej, są bezcenni dla waszego bezpieczeństwa. Bez nich nie pomoże ani doskonały sprzęt, ani wyremontowany oddział szpitalny.

Zdaniem eksperta
dr Marzena Dębska, ginekolog, Klinika Położnictwa i Ginekologii CMKP, Szpital Bielański w Warszawie

Poród wieloraczków może być porodem odroczonym
Standardowo zakłada się, że bliźniaki, trojaczki czy czworaczki muszą przyjść na świat w krótkim odstępie czasu. I zazwyczaj tak się dzieje. W zupełnie wyjątkowych przypadkach występuje tzw. poród odroczony: kolejne dzieci rodzą się w kilka tygodni czy miesięcy po urodzeniu pierwszego. Pozwala to na urodzenie w pełni dojrzałych dzieci wtedy, gdy jedno z rodzeństwa urodziło się za wcześnie i nie miało szans na przeżycie. Odroczony poród wymaga nienaruszonego pęcherza płodowego, powrotu macicy do stanu spoczynku i braku jakichkolwiek oznak infekcji lub zamartwicy pozostającego płodu. Pępowinę urodzonego płodu obcina się i zawiązuje możliwie najbliżej szyjki macicy, a łożysko pozostawia na miejscu. To ryzykowna i wciąż pionierska procedura, jednak czasem to jedyny sposób, by ratować dzieciom życie.

Poród siłami natury przy ciąży mnogiej

Standardowo przyjmuje się, że poród bliźniaków siłami natury jest możliwy, gdy dzieci mają osobne „domki” (worki owodniowe), są ułożone główkowo, ich przewidywana masa urodzeniowa jest większa niż 1500 g (ale nie przekracza 3500 g). Poza tym różnica wagi między dziećmi na niekorzyść pierwszego nie przekracza pół kilograma, a u ich mamy nie wykonano wcześniej cesarskiego cięcia. Maluchy i rodząca muszą być zdrowe, by wysiłek związany z porodem nie okazał się dla nich dodatkowym, groźnym obciążeniem. Poród siłami natury zwykle trwa dłużej niż wtedy, gdy rodzi się jedno dziecko. Czasem może dojść do osłabienia czynności skurczowej, a nawet zahamowania porodu (wtedy potrzebne bywa wykonanie cięcia cesarskiego). Przez cały poród konieczne jest monitorowanie pracy serca każdego z dzieci, dlatego oddział położniczy powinien mieć odpowiedni, dwukanałowy aparat do KTG dla bliźniaków. Na sali porodowej powinien być także aparat do USG, jeśli zaplanowano poród naturalny. Nawet gdy bliźniaki przed porodem były ułożone główkowo, w ok. 20 proc. ciąż to może się zmienić, szczególnie podczas „zamieszania w brzuchu”, spowodowanego porodem pierwszego z dzieci. Jeśli drugi bliźniak zmieni położenie na poprzeczne lub miednicowe, może być konieczne wykonanie obrotu. Zależnie od sytuacji, można podjąć próbę obrotu zewnętrznego lub ręcznego wydobycia nieprawidłowo ułożonego dziecka, jednak wiąże się to z większym ryzykiem urazu okołoporodowego u dziecka. Zdarza się, że położnicy podejmują wówczas decyzję o wykonaniu cięcia i drugie dziecko przychodzi na świat w wyniku cesarki, aczkolwiek nie są to sytuacje częste. Generalnie poród naturalny niesie za sobą większe ryzyko dla drugiego dziecka, które podczas porodu pierwszego jest narażone na niedotlenienie i inne urazy, związane np. z przedwczesnym odklejeniem się łożyska. Zakłada się, że optymalny czas przyjścia na świat drugiego dziecka nie powinien przekroczyć 15–20 minut. Jeśli nie pozwala na to osłabiona czynność skurczowa macicy, podaje się oksytocynę, by pobudzić organizm mamy do działania.

Jakie znieczulenie przy porodzie wieloraczków

W przypadku planowanego cesarskiego cięcia stosowane jest znieczulenie przewodowe, które pozwala przyszłej mamie być świadomą podczas porodu i szybciej wrócić do formy. Coraz częściej tego typu znieczulenie jest polecane także przy porodzie naturalnym, by ograniczyć cierpienie związane z trudami porodu, a zarazem uniknąć znieczulenia ogólnego (narkozy), jeśli ostatecznie będzie konieczna cesarka. Jeśli cesarskie cięcie nie było planowane, a jednak okaże się, że trzeba je przeprowadzić jak najszybciej (np. gdy istnieje ryzyko niedotlenienia któregoś z dzieci), czeka cię narkoza, czyli znieczulenie ogólne. W trakcie operacji będziesz spała. Możesz być po niej osłabiona tak samo jak wszystkie osoby po zabiegach operacyjnych.

Opieka nad wieloraczkami

Urodzenie wieloraczków to spory wysiłek, dlatego może się zdarzyć, że zostaniesz w szpitalu nieco dłużej niż kobiety po pojedynczym porodzie. Jeśli zechcesz, będziesz mogła natychmiast karmić piersią; nie wierz, że to niemożliwe. Wykarmienie bliźniąt to wprawdzie ogromny wysiłek, ale pokarm po cesarce nie jest inny niż po porodzie naturalnym. Wielu mamom udaje się też wykarmić trojaczki, bez potrzeby dokarmiania sztucznym pokarmem. Możliwe, że twoje dzieci nie trafią do domu natychmiast, gdyż będą przez jakiś czas wymagały specjalistycznej opieki na oddziale neonatologicznym. Ale pamiętaj, że wszystkie zdrowe wcześniaki doganiają rówieśników ciągu mniej więcej roku, a bliźniaki zazwyczaj nie różnią się szczególnie od dzieci z ciąży pojedynczej. Tylko od ciebie wymagają więcej wysiłku i odporności. Dlatego koniecznie, przynajmniej na początku, zapewnij sobie pomoc przy dzieciach.

Zobacz film: Poród bliźniaków

Czy artykuł był przydatny?
Przykro nam, że artykuł nie spełnił twoich oczekiwań.

NOWY NUMER

W nowym M jak Mama o tym, co jeść w ciąży, by nie mieć anemii i jakie nazwisko może nosić nowo narodzone dziecko. Przeczytaj również o tym, jak uniknąć błędów przy karmieniu piersią i dowiedz się, co czuje rodzący się maluch

Kup dostęp od 2,50 zł
okladka m jak mama 1/20
KOMENTARZE