Jaka lektura była na egzaminie ósmoklasisty 2026? Mamy oficjalne informacje!

Jaka lektura była na egzaminie ósmoklasisty 2026?

Egzamin ósmoklasisty z języka polskiego w 2026 roku okazał się prawdziwą mozaiką tekstów kultury, odchodząc od formuły opartej na jednej, głównej lekturze obowiązkowej. Taka konstrukcja arkusza mogła zaskoczyć wielu uczniów, ponieważ premiowała przede wszystkim umiejętność łączenia informacji z różnych źródeł i elastyczność w myśleniu.

Teksty w arkuszu

Centralnym punktem, wokół którego zbudowano pierwszą część zadań, było opowiadanie Stanisława Lema „Przyjaciel Automateusza” z tomu Bajki robotów. Co istotne, jest to tekst omawiany w klasach IV-VI, a zadania do niego sprawdzały głównie umiejętność czytania ze zrozumieniem załączonego fragmentu.

Arkusz wymagał jednak od zdających znacznie więcej. Pojawiły się w nim również:

• Fragment dotyczący postaci „Rudego” i jego pomysłowego wynalazku, nawiązujący do lektury „Kamienie na szaniec” Aleksandra Kamińskiego.
• Zadanie z ilustracjami (m.in. lis, róża, pustynia), które należało powiązać z motywem przyjaźni w „Małym Księciu” Antoine'a de Saint-Exupéry'ego.
• Tekst popularnonaukowy Stephena Hawkinga pt. „Czy możemy kształtować naszą przyszłość?”, poruszający temat kreatywności w nauce i roli wyobraźni w dokonywaniu odkryć.

Tematy wypracowań

Ta różnorodność materiałów źródłowych znalazła swoje idealne odzwierciedlenie w tematach wypracowań, które dawały uczniom dużą swobodę wyboru.

1. Temat pierwszy (przemówienie): „Napisz przemówienie skierowane do swoich rówieśników, w którym przekonasz ich, że każdy może kształtować swoją przyszłość. W argumentacji odwołaj się do wybranej lektury obowiązkowej oraz do innego utworu literackiego”. Temat ten stanowił doskonałe podsumowanie przesłania płynącego z całego arkusza. Zdający mogli tu bezpośrednio odwołać się do inspirującej postawy Stephena Hawkinga, a także do trudnych wyborów życiowych bohaterów „Kamieni na szaniec”.
2. Temat drugi (opowiadanie): „Napisz opowiadanie o spotkaniu z bohaterem wybranej lektury obowiązkowej. Podczas wspólnej przygody znaleźliście przedmiot o niezwykłych właściwościach, dzięki któremu Wasza przygoda zakończyła się pomyślnie”. Ten twórczy temat naturalnie korespondował z fantastycznym światem Lema i baśniową atmosferą „Małego Księcia”. Uczniowie mogli zabrać w podróż dowolnego bohatera literackiego, na przykład Bilba z „Hobbita” czy jedną z postaci „Opowieści z Narnii”.

Taki dobór zadań i tematów wypracowań sugeruje, że egzamin w 2026 roku postawił większy nacisk na uniwersalne kompetencje, takie jak kreatywność i zdolność argumentacji, niż na odtwórczą znajomość treści konkretnych lektur.

Lektura na egzaminie ósmoklasisty 2026. Najważniejsze zasady nowej podstawy

Jako rodzice często niepokoimy się, jak wiele materiału do opanowania mają dzieci w ósmej klasie. Warto wiedzieć, że tegoroczny test opiera się na uszczuplonej podstawie programowej, która weszła w życie niedawno. Oznacza to, że lektura na egzaminie ósmoklasisty 2026 to konkretny, oficjalnie zatwierdzony zbiór książek z klas IV-VIII. Należy zwrócić szczególną uwagę na ważną i bardzo uspokajającą informację z Centralnej Komisji Egzaminacyjnej: w przypadku tekstów poznawanych w młodszych klasach (IV-VI), zadania sprawdzające w arkuszu będą odnosić się wyłącznie do podanego fragmentu. Nie trzeba więc martwić się o to, czy dziecko pamięta każdy najdrobniejszy szczegół z lektur omawianych kilka lat wcześniej.

W galerii poniżej znajdziecie arkusz CKE z egzaminu ósmoklasisty z języka polskiego 2026

Jaka lektura może być na egzaminie ósmoklasisty 2026? Pełna lista obowiązkowa

Najwięcej pytań rodzi to, jakie dokładnie tytuły trzeba powtórzyć na nadchodzące egzaminy. Ponieważ każdy z nas chce jak najlepiej wspierać swoje dziecko, dobrze jest mieć pod ręką gotowy wykaz. Zatem, jaka lektura będzie na egzaminie ósmoklasisty 2026? Zbiór ten podzielony jest przez CKE na bardzo konkretne kategorie.

Lektury poznawane w całości (klasy VII-VIII):

• Charles Dickens, Opowieść wigilijna
• Aleksander Fredro, Zemsta
• Aleksander Kamiński, Kamienie na szaniec
• Adam Mickiewicz, Dziady część II
• Antoine de Saint-Exupéry, Mały Książę
• Juliusz Słowacki, Balladyna

Krótkie utwory i fragmenty (klasy VII-VIII):

• Jan Kochanowski – wybór fraszek, wybrana pieśń, treny VII i VIII
• Adam Mickiewicz – Reduta Ordona, Świtezianka, Pan Tadeusz (księgi: I, II, IV, X, XI, XII)
• Sławomir Mrożek – Artysta
• Henryk Sienkiewicz – Latarnik, Quo vadis (fragmenty)
• Stefan Żeromski – Syzyfowe prace (fragmenty)

Lektury z klas IV-VI (przydatne do wypracowań i zadań z podanym fragmentem):

• Jan Brzechwa, Akademia Pana Kleksa
• Janusz Christa, Kajko i Kokosz. Szkoła latania
• C.S. Lewis, Opowieści z Narnii. Lew, czarownica i stara szafa
• Ferenc Molnár, Chłopcy z Placu Broni
• J.R.R. Tolkien, Hobbit, czyli tam i z powrotem

Przewidywane lektury na egzamin ósmoklasisty 2026. Jakie są trendy?

Kiedy analizuje się testy z ubiegłych lat, naturalnie pojawia się pokusa, by zgadywać, co komisja zaplanowała tym razem. Oficjalnych informacji o głównej lekturze, wokół której zostanie zbudowany arkusz, oczywiście jeszcze nie ma, dlatego przewidywane lektury na egzamin ósmoklasisty 2026 to najczęściej próba odczytania trendów. W minionych sesjach głównymi motywami testów stawały się kolejno takie dzieła jak: „Kamienie na szaniec” (2024), „Balladyna” (2023) czy „Zemsta” (2022). Warto jednak pamiętać, że egzaminatorzy starają się unikać powtarzalnych schematów, dlatego bazowanie wyłącznie na przypuszczeniach nie jest dobrą strategią. Mimo to klasyki, takie jak „Opowieść wigilijna” czy „Dziady cz. II”, są stale wymieniane w gronie tegorocznych faworytów z racji swojego ponadczasowego charakteru. Dobrze jest porozmawiać z dziećmi o tych książkach, by oswoić je z kluczowymi wydarzeniami w nich występującymi.

W galerii poniżej znajdziesz arkusze egzaminu ósmoklasisty wraz z odpowiedziami z języka polskiego 2026

Do czego przydadzą się teksty, czyli jaka lektura może być na egzaminie ósmoklasisty 2026 w wypracowaniu?

Z perspektywy domowych powtórek najważniejsze jest to, że lektury nie służą tylko do rozwiązywania krótkich zadań z czytania ze zrozumieniem. Kluczowe jest napisanie na ich podstawie dłuższego tekstu (najczęściej rozprawki lub opowiadania twórczego). To zadanie, które często wywołuje opór u młodzieży, ale odpowiednio dobrane argumenty potrafią zdjąć z uczniów ogromną presję. Niezależnie od tego, jaka lektura może być na egzaminie ósmoklasisty 2026 jako oficjalny tekst przewodni w arkuszu, każdy zdający musi przytoczyć we własnej pracy przykłady z dowolnie wybranej przez siebie lektury obowiązkowej. Dlatego bezcenną radą, jaką możemy podpowiedzieć dzieciom, jest perfekcyjne wręcz opanowanie 2-3 bardzo uniwersalnych tytułów. „Mały Książę”, „Opowieść wigilijna” i „Kamienie na szaniec” to idealna baza, w której można odnaleźć motywy takie jak m.in. przyjaźń, przemiana wewnętrzna, dorastanie czy bezinteresowna pomoc. Warto zachęcać dzieci do przygotowywania schematów i krótkich notatek wokół takich utworów, aby podczas majowego sprawdzianu czuły się pewnie i bezpiecznie.