Od 1 września 2024 r. maksymalna opłata za każdą rozpoczętą godzinę ponad bezpłatny wymiar w publicznym przedszkolu wynosi 1,44 zł. To nie jest jednak maksymalna cena za całe przedszkole. Ten limit dotyczy tylko jednej części rachunku, nie obejmuje wyżywienia i nie działa tak samo w każdej placówce oraz dla każdego dziecka.
Najważniejsze informacje
- 1,44 zł to ustawowy górny limit za każdą rozpoczętą godzinę ponad bezpłatny wymiar zajęć.
- Publiczne przedszkole musi zapewnić co najmniej 5 bezpłatnych godzin dziennie, ale gmina może ustalić ich więcej.
- Realną stawkę i ewentualne zwolnienia ustala rada gminy.
- Sześciolatki odbywające obowiązkowe roczne przygotowanie przedszkolne nie płacą tej opłaty.
- Zwolnienie obejmuje też starsze dzieci, które zostały w przedszkolu z powodu odroczenia obowiązku szkolnego.
- Wyżywienie jest osobnym kosztem i nie podlega limitowi 1,44 zł.
- Nie ma ogólnopolskiego świadczenia do przedszkola podobnego do programu aktywnie w żłobku.
1,44 zł to nie cena za całe przedszkole
Najczęstsza pomyłka polega na tym, że stawka 1,44 zł bywa odczytywana jako maksymalny koszt pobytu dziecka w przedszkolu. Tak nie jest. To tylko limit jednej opłaty w publicznym systemie wychowania przedszkolnego - za czas ponad bezpłatny wymiar zajęć.
W praktyce rachunek rodzica składa się zwykle z co najmniej dwóch elementów. Pierwszy to opłata za dodatkowe godziny ponad limit bezpłatny. Drugi to opłata za posiłki. I właśnie na tym kończy się ustawowa ochrona stawką 1,44 zł.
Polecany artykuł:
Kiedy przedszkole może naliczyć opłatę
Co do zasady odpłatność zaczyna się dopiero wtedy, gdy dziecko korzysta z opieki dłużej niż wynosi bezpłatny wymiar ustalony przez organ prowadzący. Ustawa mówi jasno: publiczne przedszkole musi zapewnić bezpłatne nauczanie, wychowanie i opiekę przez czas nie krótszy niż 5 godzin dziennie.
To ważne dla domowego budżetu, bo gmina może ten wymiar zwiększyć. Jeśli w danej gminie bezpłatnych godzin jest więcej niż ustawowe minimum, rodzic zapłaci dopiero po przekroczeniu lokalnego limitu. Dlatego dwie rodziny w różnych samorządach mogą płacić zupełnie inne kwoty, mimo że obie korzystają z publicznego przedszkola.
Kto płaci, a kto jest zwolniony
Rada gminy ustala wysokość opłat za wychowanie przedszkolne dzieci do końca roku szkolnego w roku kalendarzowym, w którym kończą 6 lat. Jednocześnie może wprowadzić częściowe albo całkowite zwolnienia z opłat. To oznacza, że lokalna uchwała ma dla rodzica realne znaczenie finansowe.
Jest też grupa dzieci, które tej opłaty nie ponoszą wcale. Chodzi o sześciolatki odbywające obowiązkowe roczne przygotowanie przedszkolne. Z wyjaśnień MEN wynika, że zwolnienie dotyczy również starszych dzieci, które nadal są w przedszkolu z powodu odroczenia obowiązku szkolnego.
W praktyce pięciolatek może więc płacić za dodatkowe godziny, a sześciolatek w tej samej placówce już nie. To jedna z tych zasad, które najczęściej zaskakują rodziców.
Wyżywienie to osobny koszt
Nawet jeśli opłata za dodatkowe godziny jest niska albo nie ma jej wcale, rachunek za przedszkole nie musi spaść do zera. Wyżywienie nie wchodzi do limitu 1,44 zł. To odrębna kategoria kosztu.
Stawkę za posiłki ustala dyrektor w porozumieniu z organem prowadzącym. Przepisy wskazują też, że do tej opłaty nie wlicza się wynagrodzeń pracowników ani kosztów utrzymania stołówki. Dla rodziny najważniejsze jest jednak to, że obiady i inne posiłki liczą się osobno.
Dlaczego rachunki różnią się między placówkami
Nie wystarczy sprawdzić hasła „przedszkole” na stronie placówki. Znaczenie ma jej status. Limit z uchwały gminy dotyczy publicznego systemu. Publiczne przedszkola prowadzone przez inne podmioty niż samorząd również nie mogą pobierać za dodatkowe godziny więcej niż wynika z opłat ustalonych przez radę gminy.
Inaczej trzeba podchodzić do placówek niepublicznych. Samo określenie „przedszkole” nie przesądza jeszcze, czy działa tu ustawowy limit opłat z uchwały gminy. To trzeba sprawdzić osobno.
Warto też pamiętać, że w publicznych przedszkolach opłata za wychowanie przedszkolne ma charakter publicznoprawny i wynika z uchwały rady gminy. Co do zasady nie ustala się jej w umowie cywilnoprawnej z rodzicem. Dlatego podstawowym źródłem informacji powinny być lokalne przepisy i zasady obowiązujące w danej placówce.
Nie ma dopłaty do przedszkola jak do żłobka
Rodzice przedszkolaków często szukają wsparcia podobnego do tego, które działa przy opiece nad młodszymi dziećmi. Tu trzeba postawić wyraźną granicę. Program Aktywny Rodzic dotyczy dzieci do lat 3, a świadczenie aktywnie w żłobku odnosi się do żłobka, klubu dziecięcego lub dziennego opiekuna, nie do przedszkola.
Na 27 kwietnia 2026 r. w zebranych źródłach nie ma informacji o ogólnopolskim świadczeniu, które obniżałoby koszt przedszkola w podobny sposób. Była petycja o zniesienie opłat powyżej 5 godzin, która wpłynęła do MEN 5 maja 2025 r., ale odpowiedź resortu z 21 lipca 2025 r. nie przyniosła takiej zmiany. MEN wyjaśnił wtedy obecne zasady i podkreślił, że gminy mogą same zwiększać bezpłatny wymiar zajęć.
Co warto zrobić teraz
- Sprawdzić, ile wynosi w gminie bezpłatny wymiar godzin - ustawowe minimum to 5, ale lokalnie może być więcej.
- Zobaczyć w uchwale rady gminy, jaka jest stawka za każdą rozpoczętą godzinę ponad limit i czy są zwolnienia.
- Ustalić, czy dziecko jest objęte pełnym zwolnieniem, bo ma 6 lat albo korzysta z przedszkola po odroczeniu obowiązku szkolnego.
- Oddzielnie sprawdzić stawkę żywieniową oraz zasady odpisów za nieobecności.
- Przy porównywaniu ofert upewnić się, jaki jest status placówki - publiczna, publiczna prowadzona przez inny podmiot czy niepubliczna.
- Jeśli punktem odniesienia jest sama stawka 1,44 zł, warto dodatkowo potwierdzić aktualność bieżącego obwieszczenia MEN.
Artykuł napisany przy wykorzystaniu AI
