- Plemniki mogą żyć od kilku minut (na odzieży i innych powierzchniach) do 5-7 dni w sprzyjających warunkach (zwłaszcza w ciele kobiety podczas dni płodmnych)
- Zajście w ciążę możliwe jest także poza dniami płodnymi
- Żywotność plemników można zwiększyć poprzez zdrowy styl życia i unikanie używek
Chcesz wiedzieć ile żyją plemniki by dowiedzieć się, czy aby zajść w ciążę trzeba współżyć dokładnie w czasie owulacji? Choć plemniki żyją bardzo krótko (dłużej w sprzyjającym środowisku, a takim jest pochwa), możliwe jest zajście w ciążę w dni niepłodne!
Spis treści
Ile plemników mieści się w ejakulacie?
Plemniki to męskie gamety, czyli komórki rozrodcze, które powstają na skutek procesu zwanego spermatogenezą. Plemniki tworzą się w jądrach, a dokładnie w kanalikach nasiennych, następnie podlegają procesowi dojrzewania w najądrzu.
Plemniki uwalniane są masowo podczas wytrysku nasienia. Ich ilość w ejakulacie zależy od wielu czynników m. in. aktywności seksualnej mężczyzny czy stanu jego zdrowia. W nasieniu może znaleźć się nawet do 500 milionów plemników.
Może to dziwić, bo wiemy, że do zapłodnienia potrzebny jest tylko jeden sprawny plemnik. Jednakże krótka żywotność plemników i jej niezwykła delikatność sprawia, że czasem nawet w tej milionowej ilości nie znajdzie się żaden plemnik zdolny do zapłodnienia.
Mniej niż 20 milionów plemników w nasieniu to już według Światowej Organizacji Zdrowia ryzyko bezpłodności.
Czytaj: Kapacytacja plemników, czyli skąd plemniki wiedzą, jak dotrzeć do jajowodu
Plemnika nie da się zobaczyć gołym okiem, choć niemal każdy z nas wie, jak wygląda. Męska gameta składa się główki, szyjki i witki. Budowa sprzyja szybkiemu przemieszczaniu się plemnika w drogach rodnych kobiety. Szacuje się, że prędkość, jaką osiąga plemnik w trakcie wytrysku, to kilkadziesiąt kilometrów na godzinę.
Nie oznacza to jednak, że z taką prędkością komórka męska dotrze do żeńskiej. W ciele kobiety plemnik ma wiele przeszkód do pokonania, dlatego ta wędrówka może się nieco wydłużyć, dlatego istotne jest, ile żyje plemnik.
Od żywotności plemnika więc dużo zależy: czy da radę przetrwać on tę drogę i jeszcze w trakcie dni płodnych dotrze do komórki, aby zapłodnienie stało się faktem.
Jak długo żyją plemniki?
Żywotność plemników jest ograniczona. Mogą żyć od kilku minut po kilka dni (nawet 5). Plemniki łatwo obumierają, jeśli znajdują się w niesprzyjających warunkach. Są narażone na działanie czynników zewnętrznych, które nie wpływają korzystnie na ich kondycję m. in. kontakt z powietrzem.
Najszybciej umierają plemniki, które znalazły się poza drogami rodnymi kobiety np. na pościeli, ubraniu czy podłodze. Zwykle wystarczy kilka - kilkanaście minut, by męskie gamety przestały istnieć – plamy spermy wysychają, a wraz z nimi plemniki.
O wiele dłużej przetrwają plemniki np. w ciepłej wodzie (temperatura ok. 37 stopni Celsjusza). Komórki lubią takie środowisko – wilgotne i ciepłe. Tu przy dobrych okolicznościach plemniki mogą wytrwać nawet kilkanaście godzin. Szanse na żywotność odbiorą jednak plemnikom np. detergenty, które w tej wodzie mogły się znaleźć. Zabójcza będzie dla nich również bardzo gorąca woda.
Ile żyją plemniki w pochwie?
Z naturalnych przyczyn plemniki najdłużej żyją w kobiecych drogach rodnych. W najbardziej sprzyjających warunkach ich żywotność może trwać nawet 3-5 dni. Wszystko po to, by zwiększyć maksymalnie ich szansę na skuteczne zapłodnienie.
Największą szansę na przetrwanie w pochwie kobiety plemniki mają podczas owulacji i w jej bliskiej okolicy. To wtedy środowisko w pochwie jest zasadowe, czyli bardzo sprzyjające męskim komórkom. Śluz, który wytwarza szyjka macicy u kobiety, jest rzadki, śliski, elastyczny, a to sprawia, że plemniki, które się w nim znajdą, łatwiej i szybciej dotrą do komórki jajowej.
I w pochwie plemniki mogą jednak żyć bardzo krótko. Tak jest wtedy, gdy do wytrysku nasienia do pochwy dojdzie w okresie niepłodności kobiecej. Wówczas barierą nie do pokonania dla plemników okaże się m. in. śluz szyjkowy, którego odczyn jest bardzo kwaśny, a więc zabójczy dla tych komórek.
W takim przypadku prawdopodobnie plemniki poumierają w trakcie wędrówki do komórki jajowej, choć trzeba pamiętać, że wyjątkowo silne męskie komórki mają szansę przetrwać i takie niesprzyjające warunki.
Zdarza się, że plemniki są w stanie przeczekać w drogach rodnych kobiety nawet kilkadziesiąt godzin i ruszyć w kierunku komórki jajowej dopiero przy sprzyjających okolicznościach. Taka sytuacja może mieć miejsce np. wtedy, gdy do stosunku doszło kilka dni przed owulacją.
Zobacz: Śluz szyjkowy przed okresem - jaki jest?
Czy można zajść w ciążę bez wytrysku? Jakich zachowań unikać?
Czy można wydłużyć żywotność plemników?
Delikatna struktura i żywotność plemników ma swoje uzasadnienie. Ma wyłonić najzdrowszego i najsilniejszego „osobnika”, który doprowadzi do zapłodnienia, a tym samym zwiększy maksymalnie szansę na zdrową ciążę.
Żywotność plemników, podobnie jak ich ilość w nasieniu, zależy od wielu czynników. Na wiele z nich mężczyźni mają wpływ, dlatego panom starającym się o potomka często zaleca się wprowadzenie w życie pewnych zmian, które wzmocnią nasienie i dzięki temu zwiększą szansę na szczęśliwe poczęcie.
Żywotność plemników można zwiększyć przez:
- odstawienie używek typu alkohol, papierosy, sterydy, narkotyki,
- unikanie ekspozycji na działanie rozmaitych toksyn,
- unikanie wyczerpujących fizycznie czynności,
- zdrową dietę, bogatą w witaminy i inne wartości odżywcze,
- pilnowanie prawidłowej wagi,
- unikanie stresu,
- wysypianie się,
- unikanie przegrzewania jąder (zakaz gorących kąpieli, noszenia obcisłej i syntetycznej bielizny, trzymania komputera na podbrzuszu)
- unikanie siedzącego trybu życia,
- umiarkowaną aktywność fizyczną.
Czy wiesz, że każdy męski plemnik posiada inny chromosom – X lub Y? Od tego, który plemnik doprowadzi do zapłodnienia (czy ten z chromosomem X czy Y) zależy płeć dziecka. Silniejsze, wolniejsze i bardziej wytrzymałe plemniki to te z chromosomem X, czyli odpowiedzialne za poczęcie dziewczynki.
