Co potrafią komórki macierzyste?

2019-07-03 12:27 Agnieszka Roszkowska
komórki macierzyste
Autor: Getty images

Zawarte w krwi pępowinowej komórki macierzyste ze względu na swoje niezwykłe właściwości mogą być wykorzystane do leczenia wielu chorób. Zobacz, jakich dokładnie.

Komórki macierzyste to wyjątkowe komórki, które mają zdolność zdolność podziału i rozwoju. Dlatego mogą zastąpić wiele komórek, które są uszkodzone lub obumarły. Dlatego można je wykorzystać do leczenia wielu chorób.

Nowotwory i choroby krwi

Najczęściej komórki macierzyste wykorzystywane są do leczenia chorób hematologicznych, nowotworowych oraz immunologicznych. Najczęściej są one używane jako materiał do przeszczepu po radioterapii lub chemioterapii, w wyniku których oprócz komórek nowotworowych niszczone są także zdrowe komórki.

Oprócz chorób nowotworowych leczy się również dziedziczne choroby krwi i układu immunologicznego, a także genetycznie uwarunkowane zaburzenia metaboliczne. Można tu wymienić takie schorzenia, jak: anemie o różnej, choroby układu chłonnego, choroby związane z zaburzeniami funkcji enzymów i zespoły mieloproliferacyjne.

Naprawa uszkodzonych narządów

Ogromne nadzieje wiąże się też z wykorzystaniem komórek macierzystych do odbudowy i zastępowania chorych, uszkodzonych tkanek i organów. Mają one bowiem zdolność przeobrażania się w inne typy komórek, np. komórki nerwowe, mięśnia sercowego, kości, chrząstki, wątroby czy trzustki.

Dzięki metodzie „hodowania organów” naukowcy potrafią „wytwarzać” narządy, takie jak, tchawica, pęcherz moczowy, skórę, kości, zastawkę serca, cewkę moczową, rogówkę. Dotychczasowe badania wykazały, że leczenie blizn pozawałowych komórkami macierzystymi jest możliwe, a nawet może prowadzić do poprawy utraconych funkcji serca.

Specjaliści mają nadzieję, że regenerując w taki sposób chore tkanki nerwowe, będzie można leczyć również tak poważne i nieuleczalne dotąd choroby, jak: stwardnienie rozsiane, stwardnienie zanikowe boczne, chorobę Parkinsona i Alzheimera, zanik mięśni, dziecięce porażenie mózgowe.

Terapia wcześniaków

Polscy lekarze ze Szczecina stosują też terapię komórkami macierzystymi u wcześniaków. Dziecko przedwcześnie urodzone jest narażone na wystąpienie wielu powikłań.

Okazuje się jednak, że wszczepienie dziecku – kilka dni po narodzinach – komórek macierzystych z jego własnej krwi pępowinowej aż trzykrotnie zmniejsza ryzyko wystąpienia groźnych powikłań wcześniaczych.

Lista chorób leczonych komórkami macierzystymi

Ostre białaczki
ostra białaczka limfoblastyczna (ALL)
ostra białaczka szpikowa (AML)
ostra białaczka bifenotypowa
ostra białaczka małozróżnicowana

Białaczki przewlekłe
przewlekła białaczka szpikowa (CML)
przewlekła białaczka limfatyczna (CLL)
młodzieńcza przewlekła białaczka szpikowa (JCML)
młodzieńcza białaczka mielomonocytowa (białaczka Naegelego) (JMML)

Zespół mielodysplastyczny
niedokrwistość oporna na leczenie (RA)
niedokrwistość oporna na leczenie z obecnością pierścieniowatych syderoblastów (RARS)
niedokrwistość oporna na leczenie z nadmiarem blastów (RAEB)
niedokrwistość oporna na leczenie z nadmiarem blastów w okresie transformacji (RAEB-T)
przewlekła białaczka mielomonocytowa (CMML)

Choroby spowodowane defektem komórki macierzystej
niedokrwistość aplastyczna (ciężka)
niedokrwistość Fanconiego
nocna napadowa hemoglobinuria (PNH)

Zespoły mieloproliferacyjne
ostra mielofibroza
mielofibroza
czerwienica prawdziwa
samoistna nadpłytkowość

Zespoły rozrostowe układu chłonnego
chłoniak nieziarniczy
ziarnica złośliwa
białaczka prolimfocytowa

Choroby fagocytów
zespół Chediaka-Higashi´ego
przewlekła choroba ziarniniakowa (CGD)
niedobór aktyny neutrofilowej
dysgeneza retikularna

Choroby związane z zaburzeniami lub brakiem funkcji enzymów
mukopolisacharydoza (MPS)
zespół Hurler (MPS-IH)
zespół Scheie´a (MPS-IS)
zespół Huntera (MPS-II)
zespół Sanfilippo (MPS-III)
zespół Morquio (MPS-IV)
zespół Maroteaux-Lamy'ego (MPS-VI)
zespół podkradania, niedobór beta-glukuronidazy (MPS-VII)
adrenoleukodystrofia
mukolipidoza II
choroba Krabbego
choroba Gauchera
choroba Niemanna-Picka
choroba Wolmana
metachromatyczna leukodystrofia

Choroby histiocytów
rodzinna limfohistiocytoza z erytrofagocytozą
histiocytoza-X
hemofagocytoza

Dziedziczne anomalie krwinek czerwonych
talasemia beta
aplazja czysto czerwonokrwinkowa
niedokrwistość sierpowatokrwinkowa

Dziedziczne zaburzenia układu odpornościowego
ataksja-telangiektazja
zespół Kostmanna
zaburzenia adhezji leukocytów
zespół DiGeorge'a
zespół nagich limfocytów
zespół Omenna
ciężka złożona niewydolność układu odpornościowego (SCID)
SCID z niedoborem deaminazy adenozynowej
SCID z brakiem limfocytów T i B
SCID z brakiem limfocytów T i normalną liczbą limfocytów B
zwykła zmienna niewydolność układu odpornościowego
zespół Wiskotta Aldricha
zaburzenie proliferacji limfocytów sprzężone z chromosomem X

Inne choroby dziedziczne
zespół Lesch´a-Nyhana
hipoplazja chrząstek i włosów
trombastenia Glanzmanna
osteopetroza (marmurkowatość kości)

Dziedziczne zaburzenia krwinek płytkowych
amegakariocytoza (wrodzona małopłytkowość)

Choroby komórek plazmatycznych
szpiczak mnogi
białaczka plazmocytowa
makroglobulinemia Waldenströma

 

Czy artykuł był przydatny?
Przykro nam, że artykuł nie spełnił twoich oczekiwań.

NOWY NUMER

W nowym M jak Mama o tym, czy w ciąży można zaszczepić się przeciwko grypie oraz jakie pozycje porodowe przyspieszają przejście dziecka przez kanał rodny. Przeczytaj również o tym, co przysługuje studiującej mamie i kiedy dziecko jest gotowe do siadania

Kup dostęp od 2,50 zł
mjm 11/19
KOMENTARZE