Jak się uczyć? 5 technik efektywnej nauki

2020-08-24 11:27 Katarzyna Hubicz
dziecko praca domowa
Autor: Getty images

Jak się uczyć, by nauka była skuteczna, a wiedza sama wchodziła do głowy? Poznaj 5 sprawdzonych techniki efektywnej nauki, które może stosować każdy uczeń bez względu na wiek.

Chyba każdy uczeń zna to uczucie, gdy po kilku godzinach nauki nadal ma pustkę w głowie i nie potrafi sensownie odpowiedzieć nawet na jedno pytanie, a przyswajana z takim trudem wiedza ulatuje gdzieś w niebyt.

Nie dzieje się tak bez przyczyny: by skutecznie opanować jakiś zakres materiału nie wystarczy siedzieć nad książką i w kółko czytać to samo, a w trakcie nauki robić sobie częste przerwy. Nie pomaga również stres związany ze zbliżającym się sprawdzianem i przekonanie, że bez względu na czas spędzony nad książką wynik testu i tak będzie negatywny.

Na to, czy nauka będzie efektywna, wpływają bardzo różne czynniki: motywacja, stan psychofizyczny czy otoczenie ucznia, ale również to, czy nie ma on zaległości, i czy utrwala przyswajany materiał. Jak zatem powinno uczyć się dziecko, by dobrze napisać klasówkę lub zdać egzamin?

Oto 5 sposobów i technik na efektywną naukę:

  1. Pozytywne nastawienie do nauki
  2. Zrozumienie materiału
  3. Nauka w określonym porządku
  4. Powtarzanie i utrwalanie
  5. Stosowanie mnemotechnik

Pozytywne nastawienie do nauki

Nic nie wychodzi dobrze, jeśli nie chce się tego robić – również nauka, do której dziecko siada, bo musi, ale tak naprawdę myślami jest gdzie indziej i chciałoby robić w tej chwili zupełnie coś innego. Proces przyswajania wiedzy będzie jednak skuteczniejszy i szybszy, jeśli uczeń poczuje wewnętrzną potrzebę zdobycia wiedzy na dany temat.

Zamiast więc krzyczeć, by dziecko usiadło do odrabiania lekcji, bo znów dostanie jedynkę, spróbuj pokazać, jakie korzyści odniesie z nauki – lepszy stopień, zaimponowanie kolegom czy możliwość wzięcia udziału w konkursie i wygrania nagród to tylko niektóre z przykładów takich korzyści.

Czytaj:

Jak się uczyć angielskiego i innych języków obcych?

Co zrobić, gdy dziecko nie chce się uczyć?

Pozytywne nastawienie do nauki w dłuższej perspektywie może dać również jasne sprecyzowanie celu dalszej nauki: np. dostanie się do dobrej szkoły, zdobycie wymarzonego zawodu, a wraz z nimi sławy, pieniędzy itp. – taka motywacja, choć dorosłemu może wydać się banalna, bardzo często pokazuje dziecku sens w tym, co robi.

Przy okazji dobrze jest zadbać o komfortowe warunki do nauki: krzesło powinno być wygodne, a biurko oczyszczone z niepotrzebnych szpargałów, które rozpraszają uwagę – powinny na nim leżeć wyłącznie te przedmioty i pomoce, które są niezbędne do nauki. Nie pozwól dziecku uczyć się na łóżku: mózg kojarzy je z relaksem i snem, dlatego nie jest to miejsce, które sprzyja zapamiętywaniu. Ważne jest również otoczenie: światło, jeśli jest sztuczne, powinno być chłodne (mieć barwę powyżej 5-5,5 tys. Kelwinów).

Zrozumienie materiału

Trudno przyswoić i zapamiętać coś, czego się nie rozumie – dlatego dla skutecznej nauki ważne jest to, by uczeń zrozumiał temat, zanim zacznie się go uczyć. Inaczej będzie tylko mechanicznie powtarzać treści z podręcznika, co w trakcie odpowiedzi przy tablicy czy podczas klasówki może okazać się bezwartościowe.

W zależności od przedmiotu, jakiego dziecko aktualnie się uczy upewnij się, że wie, o co chodzi w danym zagadnieniu – na przykład ucząc się matematyki potrafi wyprowadzać określone wzory i za ich pomocą rozwiązywać zadania, rozumie temat z biologii, chemii czy fizyki, wie, jak napisać rozprawkę z polskiego.

Czytaj: Wzrokowiec - kim jest i jak się uczy?

Nauka w określonym porządku

Nauka będzie bardziej efektywna, jeśli będzie przebiegała w określony sposób – to istotne zwłaszcza wtedy, gdy ilość materiału, jaki trzeba przyswoić, jest dość duża.

Najlepiej, jeśli dziecko jeszcze przed rozpoczęciem nauki zapozna się pobieżnie z całością materiału, który musi opanować, a następnie podzieli go na mniejsze części i zrobi sobie plan nauki: zacznie od elementów najbardziej istotnych, najważniejszych (co nie znaczy, że najtrudniejszych), następnie przejdzie do zagadnień mniej istotnych, a na końcu wróci do tego, czego uczyło się na początku.

Czytaj:

Na czym polegają zajęcia z języka angielskiego w przedszkolu?

Czy zatrudnianie pomocy do odrabiania lekcji ma sens?

Storytelling: dlaczego warto korzystać z tej metody nauki języka obcego?

Powtarzanie i utrwalanie 

Przyswojenie dużych partii materiału wymaga zwykle czasu, a jeśli jest to materiał dość trudny i odległy od tego, czym dziecko się interesuje – również utrwalenia. Dlatego właśnie, by nauka była skuteczna, nie powinno się odkładać jej na ostatnią chwilę. Materiał należy bowiem powtórzyć, niekiedy nawet kilkakrotnie, w pewnych odstępach czasu.

Ucząc się wieczorem, dany temat warto więc powtórzyć sobie następnego dnia rano, a jeśli jest jeszcze czas – również po południu, gdyż takie cykliczne odświeżanie informacji pozwala w pełni je utrwalić.

Stosowanie mnemotechnik

Wielu osobom w nauce pomagają techniki wspierające pamięć, koncentrację i proces zapamiętywania informacji, a następnie przypominania ich sobie. Takich technik jest wiele. Nie są niczym nowym: znano je i stosowano już w starożytnej Grecji, a za ich twórcę uchodzi Symonides z Keos.

  • Jedną z najpopularniejszych jest mapa myśli, czyli tzw. kreatywne notowanie i wynajdywanie skojarzeń między poszczególnymi hasłami.

  • Inną techniką jest tzw. pałac pamięci, która polega na tym, że poszczególne informacje umieszczamy w wyobrażonych sobie pomieszczeniach i znajdujących się w nich meblach.

  • Ucząc się, można również tworzyć historie, czyli wynajdywać skojarzenia między tym, czego się uczymy, a tym, co już umiemy, lub tworzyć wierszyki lub piosenki, które ułatwią zapamiętanie trudnych definicji.

  • Jednym ze sposobów nauki jest także tzw. metoda pierwszych liter polegająca na tym, że układamy zdanie, w którym każde słowo zaczyna się na literę wyrazu, jaki chcemy zapamiętać.

  • W trakcie nauki, zwłaszcza nauki historii lub przygotowania się do klasówki z treści lektury, można również wyobrażać sobie otoczenie bohaterów i uczucia, jakie przeżywają w związku z danym wydarzeniem – w ten sposób dużo łatwiej niż podczas tradycyjnego „wkuwania” zapamiętuje się i fakty historyczne, i związane z nimi daty.
Czy artykuł był przydatny?
Przykro nam, że artykuł nie spełnił twoich oczekiwań.

NOWY NUMER

DLA CIEBIE ZA DARMO! Szykujesz się do porodu? Chcesz wiedzieć co cię czeka, jak sobie radzić? Co może Ci pomóc? Koniecznie pobierz nasz specjalny poradnik, stworzony przez ekspertów!

Czytaj więcej
Porodówka - przewodnik dla rodzącej mamy, okładka
KOMENTARZE