Rozpoczęcie stażu z urzędu pracy nie odbiera automatycznie refundacji kosztów opieki. To ważna zmiana dla bezrobotnych rodziców, bo od 1 czerwca 2025 r. nowe przepisy pozwalają wypłacać takie wsparcie także wtedy, gdy osoba zarejestrowana w PUP zostaje skierowana na staż. W praktyce może to oznaczać dopłatę do opieki nawet przez cały okres stażu, ale tylko po spełnieniu warunków dochodowych i formalnych.
Najważniejsze informacje
- Podstawą jest art. 146 ustawy z 20 marca 2025 r. o rynku pracy i służbach zatrudnienia, obowiązującej od 1 czerwca 2025 r.
- Refundacja może dotyczyć opieki nad dzieckiem do 7. roku życia, a przy dziecku z niepełnosprawnością do 18. roku życia.
- Na podobnych zasadach możliwy jest też zwrot kosztów opieki nad osobą zależną.
- Warunkiem jest podjęcie pracy, innej pracy zarobkowej albo skierowanie do innej formy pomocy, w tym na staż.
- Miesięczny przychód z tego tytułu nie może być wyższy niż minimalne wynagrodzenie, czyli obecnie 4 806 zł.
- Stypendium stażowe wynosi 2 854,30 zł miesięcznie, więc co do zasady samo w sobie mieści się w limicie.
- Maksymalna refundacja kosztów opieki to 892,00 zł miesięcznie.
- Przy zwykłym podjęciu pracy refundacja przysługuje do 6 miesięcy, a przy stażu - przez okres odbywania stażu.
- Pomoc nie jest automatyczna. Ustawa stanowi, że starosta może przyznać refundację.
- Potrzebne są dokumenty potwierdzające realnie poniesione koszty opieki.
Co zmieniło się po 1 czerwca 2025 r.
Wcześniej refundacja kosztów opieki była powiązana z węższą grupą uprawnionych. Nowa ustawa rozszerzyła ten mechanizm. Dziś liczy się nie tylko samo podjęcie zatrudnienia, ale także skierowanie do innej formy pomocy.
Dla rodzica na stażu to kluczowa różnica. Sam fakt rozpoczęcia stażu nie zamyka drogi do dopłaty z PUP. Co więcej, przepis wprost pozwala wypłacać refundację także w czasie odbywania stażu.
Komu przysługuje refundacja
Wsparcie przysługuje osobie bezrobotnej, która ponosi koszty opieki nad dzieckiem do 7 lat. Jeśli dziecko ma niepełnosprawność, granica wieku rośnie do 18 lat. Ustawa obejmuje też opiekę nad osobą zależną.
Nie wystarczy jednak sama sytuacja rodzinna. Konieczne jest także podjęcie zatrudnienia, innej pracy zarobkowej albo skierowanie przez urząd do innej formy pomocy. Staż mieści się w tej kategorii.
Jakie warunki trzeba spełnić
Najważniejszy warunek finansowy dotyczy przychodu. Miesięczny przychód z pracy, innej pracy zarobkowej albo z formy pomocy nie może przekroczyć kwoty minimalnego wynagrodzenia za pracę. Od 1 stycznia 2026 r. to 4 806 zł.
Przy samym stypendium stażowym limit zwykle nie jest przekroczony, bo od 1 czerwca 2026 r. wynosi ono 2 854,30 zł miesięcznie. Znaczenie mogą mieć też inne wpływy, jeśli urząd uwzględni je przy ocenie miesięcznego przychodu.
Ile można dostać i jak długo
Maksymalna refundacja to 50 proc. zasiłku, czyli obecnie 892,00 zł miesięcznie. To górny pułap, a nie gwarantowana kwota dla każdego. Wysokość wsparcia zależy od faktycznie poniesionych kosztów i decyzji urzędu.
Dla rodzica to ważne, bo okres wypłaty zależy od tego, czy podejmuje pracę, czy idzie na staż. Przy zwykłym podjęciu zatrudnienia refundacja przysługuje do 6 miesięcy. Przy skierowaniu na staż może być wypłacana przez okres odbywania stażu. Sam staż trwa co do zasady od 3 do 6 miesięcy, a w określonych przypadkach do 12 miesięcy.
Formalności i dokumenty
Refundacja jest przyznawana na podstawie umowy i po udokumentowaniu kosztów opieki. To oznacza, że urząd nie wypłaca pieniędzy tylko na podstawie deklaracji. Trzeba pokazać, że wydatek został rzeczywiście poniesiony.
W urzędowych wyjaśnieniach jako przykład pojawia się faktura z przedszkola. W praktyce to, jakie dokumenty zaakceptuje PUP, zależy od lokalnych zasad urzędu. Na wniosek osoby bezrobotnej starosta może też wypłacić zaliczkę na refundację kosztów opieki nad dzieckiem.
Co zależy od lokalnego urzędu pracy
Tu pojawia się ważne zastrzeżenie. Ustawa mówi, że starosta może refundować koszty opieki. Starosta nie musi przyznać tego świadczenia, więc samo spełnienie warunków nie oznacza automatycznej wypłaty.
Znaczenie mają też budżet i regulamin konkretnego PUP. Nie ma jednego ogólnopolskiego terminu naboru ani jednej centralnej procedury. Poszczególne urzędy ustalają terminy składania i rozliczania wniosków we własnych ogłoszeniach i regulaminach.
Jakie kwestie trzeba jeszcze wyjaśnić
Jasna jest sytuacja podatkowa stypendium stażowego. Dochody z tytułu stypendiów otrzymanych na podstawie obecnej ustawy o rynku pracy są zwolnione z PIT. To ważne, bo w czasie stażu rodzic nie płaci od tego stypendium PIT.
Mniej oczywisty jest status podatkowy samej refundacji kosztów opieki. Przepisy o zwolnieniach z PIT nie wskazują jej wprost tak jak stypendiów, dlatego ta kwestia wymaga dodatkowej weryfikacji, najlepiej w PUP lub w Krajowej Informacji Skarbowej.
Podobnie wygląda sprawa łączenia refundacji z PUP ze świadczeniem Aktywnie w żłobku. Ustawa Aktywny rodzic nie zakazuje tego wprost, ale nie rozstrzyga też jednoznacznie problemu podwójnego finansowania tej samej opłaty.
Co warto zrobić teraz
- Sprawdzić w swoim PUP, czy urząd prowadzi nabór i ma środki na refundację.
- Zweryfikować, jakie dokumenty potwierdzające koszty opieki akceptuje lokalny urząd.
- Policzyć miesięczny przychód, zwłaszcza jeśli poza stypendium stażowym są też inne wpływy.
- Ustalić, czy możliwa jest zaliczka na koszty opieki.
- Przy rozliczeniach podatkowych potwierdzić status samej refundacji, bo ten punkt nie jest wprost rozstrzygnięty.
- Przy korzystaniu z programu Aktywny rodzic dopytać urząd, czy nie pojawi się problem finansowania tej samej opłaty z dwóch źródeł.
Artykuł napisany przy wykorzystaniu AI