- Dzieci często nie mówią o stresie, bo boją się reakcji dorosłych lub nie rozumieją swoich emocji.
- Ukryty stres może objawiać się fizycznie, np. bólem brzucha, głowy czy problemami ze snem.
- Do sygnałów ostrzegawczych należą też brak apetytu, regres w zachowaniu i moczenie nocne.
- Przewlekły stres osłabia odporność i może utrudniać rozwój emocjonalny oraz naukę.
- Kluczowe jest spokojne słuchanie dziecka i stworzenie przestrzeni do rozmowy bez oceniania.
Ukryty stres u dziecka. Dlaczego maluch nie mówi o problemach?
Często wydaje nam się, że dziecko świetnie sobie radzi, bo ma dobre oceny i uśmiecha się na placu zabaw. Prawda jest jednak taka, że dzieci często w ogóle nie zdają sobie sprawy z tego, że odczuwają silne napięcie. Mogą ukrywać swoje uczucia ze wstydu lub ze zwykłego strachu przed konsekwencjami.
Jak możemy przeczytać na portalu Child Mind Institute, dzieci nierzadko boją się, że rodzice zareagują zbyt nerwowo lub że będą dla nich po prostu dodatkowym ciężarem. Przez to maluch dusi wszystko w sobie, zamiast poprosić mamę lub tatę o pomoc. Wewnętrzne napięcie rośnie i z czasem zaczyna utrudniać mu codzienne życie.
Nietypowe objawy stresu. Jakie fizyczne sygnały wysyła ciało?
Czasami to właśnie ciało dziecka pokazuje nam, że w jego życiu dzieje się coś trudnego, dlatego warto zwrócić uwagę na ukryte sygnały stresu:
- częste bóle brzuszka i głowy bez wyraźnej przyczyny (takiej jak zwykły katar czy inna infekcja)
- nagłe problemy ze snem, w tym nocne koszmary i częste wybudzanie się
- brak apetytu, omijanie posiłków lub niechęć do jedzenia ulubionych potraw
- moczenie się w nocy, mimo że maluch od dawna korzysta już z nocnika
- powrót do zachowań z czasu, gdy dziecko było znacznie młodsze
Powyższych fizycznych znaków nie warto ignorować, ponieważ mogą być cichym wołaniem o wsparcie ze strony zmęczonego i przebodźcowanego organizmu.
Jak rozmawiać ze zestresowanym dzieckiem o jego uczuciach?
Rozpoczynając rozmowę dobrze jest po prostu uważnie słuchać malucha i w żadnym wypadku mu nie przerywać, gdy w końcu zacznie opowiadać o swoich zmartwieniach. Na portalu Centers for Disease Control and Prevention znajdziemy wskazówkę, by spróbować powtórzyć własnymi słowami to, co powiedziało nam dziecko, pokazując w ten sposób, że w pełni je rozumiemy. Dobrym pomysłem może być zadawanie prostych pytań na przykład o to, co było najlepszą rzeczą w ciągu dnia, a co sprawiło największą trudność. Jeśli twoje dziecko nie ma ochoty na pogawędkę, warto dać mu czas i po prostu zapewnić, że jesteśmy obok, gotowi wysłuchać bez krzyku i oceniania. Warto też rozważyć wizytę u psychologa, jeśli zachowanie malucha nadal budzi nasz spory niepokój.
Silny stres w dzieciństwie. W jaki sposób wpływa na dorosłość?
Przewlekłe napięcie to nie tylko kłopot na chwilę, ale też spory bagaż na całą przyszłość dziecka. Przedłużający się stan nerwowy wywołuje tak zwany stres toksyczny, który potrafi mocno namieszać w zdrowiu. Taki stan bezpośrednio osłabia odporność, przez co maluch dużo łatwiej łapie różnego rodzaju infekcje w przedszkolu lub szkole.
Dzieje się tak, ponieważ silne napięcie zaburza prawidłowy rozwój dziecięcego mózgu, wpływając na koncentrację, codzienne uczenie się i radzenie sobie z emocjami. Z biegiem lat takie trudności w dzieciństwie mogą prowadzić do problemów w budowaniu stabilnych znajomości, a w dorosłości zwiększają ryzyko poważnych chorób, kłopotów z pracą czy zaniżonego nastroju. Dlatego tak ogromne znaczenie ma to, aby rodzic na co dzień stanowił dla dziecka spokojną i bezpieczną przystań.
Top 5 miejsc w Polsce, które powinno odwiedzić każde dziecko
11
