- Ospa może zacząć się od kilku niepozornych krostek przypominających ukąszenia owadów.
- Nowe zmiany pojawiają się rzutami, dlatego jednocześnie można zobaczyć plamki, pęcherzyki i strupki.
- Pierwsze zmiany często występują na tułowiu, twarzy i owłosionej skórze głowy.
- Dziecko może zakażać już około 2 dni przed pojawieniem się wysypki.
- Duszność, silna senność, odwodnienie oraz zaczerwienione, bolesne lub ropiejące zmiany wymagają pilnej konsultacji.
Ospa wietrzna u dziecka: wysypka pojawia się rzutami
Ospa wietrzna u dziecka często zaczyna się od kilku czerwonych plamek lub grudek, które łatwo pomylić ze śladami po ukąszeniach owadów albo z podrażnieniem skóry. Zmiany zwykle szybko przechodzą w swędzące pęcherzyki z płynem, a później zasychają w strupki. Kolejne rzuty wysypki mogą pojawiać się przez kilka dni, dlatego na skórze jednocześnie widać plamki, pęcherzyki i strupki.
Zmiany najczęściej pojawiają się najpierw na tułowiu, twarzy lub owłosionej skórze głowy, a później mogą wystąpić także na rękach i nogach. Pęcherzyki bywają też w jamie ustnej, na powiekach lub w okolicy narządów płciowych, co może utrudniać jedzenie, picie albo korzystanie z toalety. Wysypce często towarzyszą gorączka, zmęczenie, ból głowy, mniejszy apetyt i rozdrażnienie. U części dzieci pierwszym wyraźnym objawem są jednak właśnie krostki.
Po czym odróżnić ospę od zwykłej wysypki?
Dla ospy charakterystyczne jest to, że zmiany szybko zmieniają swój wygląd i pojawiają się falami. Pojedyncza krostka za uchem nie wystarcza do rozpoznania ospy, ale liczne, swędzące pęcherzyki oraz nowe zmiany pojawiające się w kolejnych miejscach są ważną wskazówką. Jeśli dziecko miało bliski kontakt z osobą chorą na ospę wietrzną lub półpasiec na 10-21 dni przed wystąpieniem objawów, podejrzenie ospy jest bardziej uzasadnione.
Nie każda wysypka z pęcherzykami oznacza wiatrówkę. Podobny wygląd mogą mieć między innymi odczyny po ukąszeniach owadów, liszajec, inne infekcje wirusowe oraz reakcje alergiczne. Gdy rodzic nie jest pewien przyczyny zmian, warto najpierw zadzwonić do przychodni lub skorzystać z teleporady i opisać objawy. Dzięki temu personel podpowie, jak bezpiecznie zorganizować konsultację, bez narażania innych pacjentów w poczekalni.
Kontakt z ospą wymaga szczególnej ostrożności, jeśli w domu jest niemowlę, kobieta w ciąży, osoba z obniżoną odpornością albo ktoś, kto ani nie chorował na ospę, ani nie został zaszczepiony. W takiej sytuacji należy jak najszybciej skontaktować się z lekarzem i poinformować o możliwym narażeniu na zakażenie. Dalsze postępowanie zależy od wieku, stanu zdrowia i historii szczepień danej osoby.
Jak opiekować się dzieckiem z ospą wietrzną w domu?
Przy łagodnym przebiegu najważniejsze jest łagodzenie swędzenia, dbanie o to, by dziecko regularnie piło, oraz ograniczanie drapania. Krótkie paznokcie, częste mycie rąk i luźne, przewiewne ubrania zmniejszają ryzyko rozdrapania pęcherzyków i bakteryjnego zakażenia skóry. Kąpiel w letniej wodzie nie powoduje rozsiewania się wysypki, a swędzącej skórze może przynieść ulgę. Po kąpieli skórę należy osuszać delikatnie, bez pocierania.
W razie gorączki lub bólu można podać dziecku lek odpowiedni do jego wieku i masy ciała, zgodnie z ulotką oraz zaleceniem lekarza lub farmaceuty. Dziecku z ospą nie należy podawać aspiryny ani innych preparatów zawierających kwas acetylosalicylowy. Mogą one zwiększać ryzyko zespołu Reye'a, rzadkiego, ale bardzo groźnego powikłania uszkadzającego wątrobę i mózg. Leków zawierających ibuprofen nie należy podawać dziecku z ospą bez konsultacji z lekarzem, ponieważ mogą zwiększać ryzyko poważnych zakażeń skóry.
Pilne objawy przy ospie. Jak długo dziecko zakaża?
Pilnego kontaktu z lekarzem wymagają trudności w oddychaniu, silny kaszel, trudności z obudzeniem dziecka, splątanie, sztywność karku, zaburzenia chodzenia, częste wymioty lub objawy odwodnienia. Konsultacji potrzebuje również dziecko, u którego skóra wokół pęcherzyków staje się bardzo czerwona, gorąca, bolesna, obrzęknięta albo pojawia się ropa. Z lekarzem należy także możliwie szybko skonsultować ospę u niemowlęcia, nastolatka, dziecka z przewlekłą chorobą skóry lub płuc oraz dziecka z obniżoną odpornością.
Dziecko z ospą może zakażać nawet dwa dni przed pojawieniem się wysypki. Powinno zostać w domu i unikać kontaktu z osobami, które nie chorowały na ospę i nie zostały zaszczepione, szczególnie z kobietami w ciąży oraz osobami z obniżoną odpornością. Do żłobka, przedszkola lub szkoły dziecko może wrócić dopiero wtedy, gdy wszystkie pęcherzyki zaschną i pokryją się strupkami, a nowe zmiany przestaną się pojawiać.
Wysypka alergiczna - jak wyglądają zmiany wywołane uczuleniem?
5
