Otyłość u dzieci, zespół metaboliczny: jak walczyć z nadwagą u dziecka?

2013-10-24 11:00 lek. med. Grzegorz Prasałek|pediatra
Epidemia dziecięcej otyłości
Autor: photos.com

Otyłość u dzieci, epidemia nadwagi  i zespołu metabolicznego narasta od kilkunastu lat. Dzisiaj problem ten dotyczy już ponad 10 proc. chłopców i dziewcząt. Przyczyną  tego może być podłoże genetyczne, jednak najczęściej winę ponoszą niezdrowe odżywianie i siedzący tryb życia. Jak walczyć z problemem nadwagi u dzieci?

Otyłość – sama uznawana za chorobę – prowadzi do rozwoju wielu innych chorób. Skraca długość i obniża jakość życia dzieci. Wpływa też na ich sferę psychiczną, bowiem otyłe dzieci zwykle mają niskie poczucie własnej wartości, negatywną samoocenę, często są niedostosowane społecznie. Otyłość i zespół metaboliczny w dzieciństwie predysponują do występowania chorób serca, cukrzycy i nowotworów w późniejszym wieku.

Dobrze wiedzieć

Przyczyny otyłości u dzieci

Można mieć predyspozycje genetyczne do tycia, ale tak naprawdę na nadmiar kilogramów u dzieci pracują ich opiekunowie, rodzice, dziadkowie, ciocie. Podsuwają im łakocie, fast foody, tłuste, smażone dania. Takie błędy dietetyczne (nadmierna kaloryczność) plus siedzący tryb życia (godziny przed komputerem i telewizorem) to prosta droga do otyłości.

Nadmierna tusza bywa także skutkiem różnych chorób, dlatego każde otyłe dziecko powinno być zbadane i zdiagnozowane przez lekarza. Do chorób tych należą m.in. schorzenia o podłożu genetycznym (rzadkie), centralnego układu nerwowego, choroby psychiczne (szczególnie bulimia u dziewcząt) i endokrynologiczne.
Niestety, pediatrzy coraz częściej rozpoznają u dzieci zespół metaboliczny. Jest to występowanie wielu nieprawidłowości związanych z metabolizmem organizmu; to współistnienie otyłości np. z nadciśnieniem tętniczym, wysokim poziom cholesterolu i trójglicerydów we krwi, zaburzeniami gospodarki węglowodanowej (nietolerancja glukozy albo cukrzyca). Jego przyczyną, podobnie jak otyłości, jest przede wszystkim niezdrowy styl życia.

Otyłe dziecko to nie okaz zdrowia

Nie ma się co cieszyć z kolejnej fałdki tłuszczyku u bobasa czy kilkulatka. To nie wyraz zdrowia i dowód na zamożność rodziny, ale raczej na niefrasobliwość rodzicielską. Dumni rodzice grubaska powinni wiedzieć, że podając mu kolejnego hamburgera, porcję frytek czy batona, dokładają mu kolejne kilogramy. A jak wyliczyli lekarze, każde 2,3 kg powyżej prawidłowej masy ciała skraca życie o rok! Otyłe dzieci częściej też zapadają na cukrzycę (zwłaszcza typu 2), choroby stawów, wątroby, dróg żółciowych (kamica) i układu oddechowego, niewydolność krążeniową.

U otyłych dziewczynek częściej występują zaburzenia miesiączkowania, wcześnie pojawia się cellulit. Jeśli nie odchudzi się w porę, jako dorosły człowiek będzie bardziej obarczony ryzykiem wystąpienia poważnych schorzeń – u mężczyzn raka jelita grubego i gruczołu krokowego, natomiast u kobiet raka trzonu macicy, piersi, jajników i dróg żółciowych – niż jego szczupli rówieśnicy.

Walka z otyłością u dzieci

Leczenie otyłości u dzieci to trzy drogi, którymi należy podążać jednocześnie – trzeba właściwie odżywiać dziecko, odpowiednio dobrać mu wysiłek fizyczny i zapewnić wsparcie psychologiczne. Każde dziecko powinno być przed odchudzaniem zbadane przez lekarza i w trakcie kuracji kontrolowane. Tylko w skrajnych przypadkach stosuje się leczenie farmakologiczne i operacyjne.
W modyfikacji zachowań żywieniowych u dzieci bardzo ważna jest edukacja. Nauka prawidłowego żywienia trwa długo i wymaga dużej cierpliwości, a na jej efekty zwykle trzeba poczekać. Najlepiej, żeby dziecko otyłe pozostało pod opieką specjalisty przez minimum 2 lata. W ferie, wakacje można korzystać z obozów odchudzających. Niskokaloryczna dieta, ćwiczenia fizyczne w grupach są bardzo motywujące.
By łatwiej wprowadzić dietę, warto np. uzgodnić jadłospis z dzieckiem lub wspólnie liczyć kalorie. Dzieci należy odchudzać powoli, tak by nie wystąpiła niedokrwistość, niedobór białka, problemy z dojrzewaniem płciowym, zaburzenia koncentracji. Kaloryczność diety powinien ustalić pediatra, a jeszcze lepiej dietetyk.
Większa aktywność fizyczna, obok diety, to podstawa kuracji. Początkowo trening nie powinien nadmiernie obciążać kolan, bioder i kręgosłupa (dobre jest np. pływanie). Ćwiczenia mają być częste, regularne, o stopniowo zwiększanej intensywności.

Co możesz zrobić?

  • Wyeliminuj fast foody, ogranicz tłuste i słodkie pożywienie. Zamiast dawać pieniądze na jedzenie, przygotowuj zdrowe i smaczne drugie śniadania do szkoły.
  • Dbaj o systematyczne, mało obfite posiłki, najlepiej 5 dziennie. Postaraj się, by były apetyczne.
  • Ucz dziecko zasad prawidłowego odżywiania, dostosowując wiedzę do jego wieku.
  • Zredukuj siedzenie godzinami przed telewizorem lub komputerem. Powoli zwiększaj aktywność fizyczną dziecka, wybierając sporty, które lubi, i chwal jego osiągnięcia.
  • Towarzysz dziecku w trakcie posiłku i przy uprawianiu sportu.
  • Nie krytykuj wyglądu dziecka – chwal za coraz zgrabniejszą sylwetkę.

Polecamy wideo: ekspert opowiada o bulimii

miesięcznik "Zdrowie"
Czy artykuł był przydatny?
Przykro nam, że artykuł nie spełnił twoich oczekiwań.

NOWY NUMER

W nowym M jak Mama o tym, co jeść w ciąży, by nie mieć anemii i jakie nazwisko może nosić nowo narodzone dziecko. Przeczytaj również o tym, jak uniknąć błędów przy karmieniu piersią i dowiedz się, co czuje rodzący się maluch

Kup dostęp od 2,50 zł
okladka m jak mama 1/20
KOMENTARZE