Uszy niemowlaka: kłopoty z uszami niemowlęcia

2012-10-08 17:50 Katarzyna Hubicz, konsultacja: lek. med. Maria Domicz-Czestyńska, pediatra, neonatolog, Centrum Medyczne Damiana, Warszawa

Uszy niemowlaka, chociaż są małe jak muszelki, mogą być przyczyną zmartwień. Na jakie objawy dotyczące uszu niemowlęcia powinnaś zwrócić szczególną uwagę? Co oznacza płyn wyciekający z ucha dziecka i czy wydzielina z uszu powinna być powodem niepokoju? Co to oznacza, gdy niemowlak ciągnie za ucho albo je drapie?

Uszy niemowlaka traktujemy obojętnie, zwykle nie poświęcamy im zbyt wiele czasu. Z opinii obecnych na forum Mjakmama24.pl wynika, że wiele mam zwraca na uszy niemowlaka baczniejszą uwagę dopiero wtedy, gdy coś je zaniepokoi. Zwykle jednak to, że z uszkami coś się dzieje, można zauważyć jeszcze zanim problem urośnie do niepokojących rozmiarów. Przyjrzyj się więc uszkom swojego dziecka i reaguj, jeśli widzisz, że malcowi coś dolega.

Uszy niemowlaka: malec ciągnie za ucho, pociera nim o pościel

Takie zachowanie może świadczyć o tym, że dziecko odczuwa dyskomfort i lekki ból. Najczęściej sygnalizuje to zbliżającą się infekcję ucha. Niemowlęta są szczególnie podatne na takie infekcje z powodu innej niż u osób dorosłych budowy narządu słuchu – trąbka słuchowa jest u maluszków krótka, poziomo położona i szeroka, co sprzyja przedostawaniu się do ucha zarazków bytujących w nosie i gardle. To dlatego zapalenie ucha przechodzi niemal każde niemowlę, a u niektórych dzieci dochodzi do nich nawet po każdym dłużej trwającym katarze. Pociąganie się za uszko albo pocieranie nim o pościel to sygnał ostrzegawczy – wkrótce do tych objawów może dołączyć wysoka gorączka i rozpaczliwy płacz, spowodowany silnym bólem, jaki towarzyszy zapaleniu ucha. Bywa, że pojawia się również biegunka.

Co robić? Skontaktuj się z lekarzem, który zadecyduje o sposobie leczenia. Jeśli zapalenie ucha jest wirusowe, leczy się je objawowo, podając preparat obniżający gorączkę i uśmierzający ból. Jeśli choroba ma podłoże bakteryjne, konieczne będzie podanie antybiotyku. Podczas choroby malec może nie mieć apetytu – nie karm go na siłę, podawaj mu natomiast coś do picia. Jeśli karmisz piersią, przystawiaj go na moment, by się napił, jeśli butelką – dawaj do picia przegotowaną i ostudzoną wodę. Nie musisz rezygnować w tym czasie z kąpania dziecka, trzeba jednak zadbać, by woda nie dostała się do ucha.

Uszy niemowlaka: z ucha wycieka przezroczysty płyn

To następstwo ostrego zapalenia ucha środkowego. Gdy dochodzi do perforacji, czyli przerwania błony bębenkowej, płyn, który dotąd ją uciskał, powodując ból, wydostaje się na zewnątrz.

Co robić? Malca powinien obejrzeć laryngolog. Lekarz oceni, czy istnieje ryzyko niedosłuchu, i czy konieczne jest podawanie leków. Na własną rękę nie zakraplaj maluszkowi leków.

Uszy niemowlaka: niemowle drapie się po uchu, wkłada paluszki do ucha

Takie zachowanie może świadczyć o zapaleniu przewodu słuchowego, wywołanym jego zawilgoceniem. Dochodzi do niego najczęściej wtedy, kiedy chodzicie z dzieckiem na basen, ale również wówczas, gdy podczas codziennej kąpieli woda zalewa uszka malca. Chlorowana woda uszkadza nabłonek wyściełający przewód słuchowy, co stwarza bakteriom chorobotwórczym idealne miejsce do rozmnażania się. Drobnoustroje wywołują stan zapalny zewnętrznych ścianek przewodu słuchowego. Infekcji zwykle towarzyszy również niewielki wyciek z ucha. Zapalenia przewodu słuchowego nie wolno lekceważyć, bo nieleczone, może doprowadzić do silnego zakażenia i bólu ucha.

Co robić? Skontaktuj się z laryngologiem, bo taka infekcja wymaga podawania leków: antybiotyków lub leków przeciwgrzybiczych. Przed ich zapisaniem lekarz może zlecić posiew, by stwierdzić, z jakimi drobnoustrojami macie do czynienia.

Aby zabezpieczyć uszy przed wodą przed kąpielą preparat na bazie farmaceutycznej oliwy z oliwek. Oliwa z oliwek zabezpiecza ucho przed dostaniem wody w głąb przewodu słuchowego, jak również utworzy film ochronny zabezpieczający skórę przed działaniem grzybów i bakterii.

Uszy niemowlaka: małżowina pokryta jest żółtą wydzieliną

To woskowina, która wypływa z przewodu słuchowego. Zalega w przewodach słuchowych i jest mieszaniną wydzielin gruczołów łojowych i potowych oraz złuszczonych komórek skóry, wyściełającej przewód słuchowy. Jej głównymi składnikami są związki chemiczne: skwalen, lanosterol i cholesterol. Jej skład jest nieprzypadkowy – substancje te zapobiegają wzrostowi bakterii i grzybów, chroniąc jednocześnie ucho przed infekcjami. Woskowina pełni jeszcze inne ważne funkcje. Natłuszcza zewnętrzny przewód słuchowy, zapobiegając w ten sposób przedostawaniu się wody do wnętrza ucha i chroniąc je przed urazami. Poza tym wychwytuje drobne cząsteczki kurzu i brudu, dzięki czemu nie są one w stanie dotrzeć do błony bębenkowej. Woskowina tworzy się w zewnętrznej części przewodu słuchowego. Gdy malec rusza żuchwą – np. podczas jedzenia – ruchy te transportują zanieczyszczenia przylegające do ścianek, dzięki czemu woskowina wypływa z przewodu słuchowego, osadzając się na skórze wewnątrz małżowiny usznej.
Co robić? Nadmiar woskowiny usuwamy z uszu z uszu stosując dostępne w aptece preparaty na bazie farmaceutycznej oliwy z oliwek. Zakamarki małżowiny można oczyścić zmoczonym wodą patyczkiem higienicznym (takim dla niemowląt). Uwaga – nie wkładaj patyczków do przewodu słuchowego, aby nie uszkodzić błony bębenkowej!

Dobrze wiedzieć

Chroń uszy przed chłodem. Zakładaj dziecku czapeczkę na spacer, w mroźne dni smaruj uszy kremem.

Uszy niemowlaka: skóra za uszami łuszczy się, są na niej czerwone strupki

Takie objawy mogą świadczyć o alergii albo atopowym zapaleniu skóry. Jednym z objawów AZS u niemowląt są tzw. naderwane płatki uszne, czyli wysypka, która umiejscawia się u nasady uszu, co sprawia, że wyglądają one, jakby były uszkodzone. Wysypka bardzo swędzi, dlatego malec drapie się, czasem aż do krwi, przez co na skórze powstają strupki. Alergię albo AZS można podejrzewać, jeśli wysypka, pęcherzyki i nadżerki oraz łuszczenie się skóry występują nie tylko w okolicach uszu, ale również (a właściwie przede wszystkim) na twarzy malca (policzki wyglądają wtedy, jakby były polakierowane), w zgięciach łokci i kolan.
Co robić? Niezbędna jest konsultacja u alergologa, który zaleci dalsze postępowanie i przepisze leki zmniejszające dokuczliwe objawy. Ważna jest również właściwa pielęgnacja – skórę trzeba natłuszczać emolientem, który pomaga wytwarzać na skórze film lipidowy, zabezpieczający ją przed nadmierną utratą wody i wzmacniający barierę lipidową. Efekt działania emolientów utrzymuje się około czterech godzin, dlatego te zabiegi trzeba powtarzać kilka razy dziennie. Emolientów w postaci żelu, emulsji lub oliwki używa się również do mycia. Trzeba także dbać o to, aby malec miał czyste, dokładnie obcięte paznokcie (bo wtedy zmniejszamy ryzyko zakażenia podrapanej skóry).

Uszy niemowlaka pokryte są żółtymi łuskami

To ciemieniucha, która niekiedy – gdy jest znacznie nasilona – pokrywa nie tylko główkę malca, ale również jego brwi i skórę na uszach. Ciemieniucha najczęściej pojawia się kilka dni po urodzeniu, a problem ten może dotyczyć nawet co drugiego dziecka. Żółte łuski tworzące się na skórze są efektem działania gruczołów łojowych znajdujących się na skórze dziecka. Hormony mamy, które przez pewien czas po porodzie krążą jeszcze w organizmie maluszka, sprawiają, że gruczoły łojowe pracują zbyt intensywnie. Łój, wydzielany przez nie w nadmiarze, zasycha na skórze, i łącząc się ze złuszczonymi komórkami naskórka, tworzy na niej ciemnożółte plamy.
Co robić? Nie zdrapuj ciemieniuchy, bo w ten sposób łatwo uszkodzić delikatną skórę malucha, a gdy powstaną na niej ranki, nietrudno o infekcję. Skórę na uszach można smarować oliwką dla niemowląt, a kiedy łuski zmiękną i zaczną się odwarstwiać, trzeba je delikatnie zmyć, bez tarcia i szorowania. Jeśli to nie pomaga, można użyć specjalnego kremu albo olejku przeciw ciemieniusze. Tego typu preparaty sprawdzają się w przypadku, gdy łuski pokrywają skórę szczelną skorupą. W ich składzie są wyciągi z roślin (np. z liści brzozy, nagietka czy kwiatu lipy), które powstrzymują nadmierne wydzielanie łoju, oraz substancje natłuszczające, przyspieszające odwarstwianie się łusek. Skórę najlepiej nasmarować preparatem na noc, założyć dziecku cienką czapeczkę (preparat lepiej wniknie), a rano zmyć.

miesięcznik "M jak mama"
Czy artykuł był przydatny?
Przykro nam, że artykuł nie spełnił twoich oczekiwań.

NOWY NUMER

Nowy numer magazynu Dziecko Zakupy i My już w sprzedaży! A w nim ponad 200 polecanych produktów dla mamy, dziecka i kobiet w ciąży a także inspiracje i porady dla całej rodziny! 164 strony za 4,99 zł.

Sprawdź
Dziecko zakupy i my
KOMENTARZE