Hejt czy krytyka? Jak pomóc dziecku radzić sobie z przykrymi słowami w szkole

2026-04-14 9:42

Zapłakane dziecko po szkole od razu uruchamia w rodzicu tryb „działam”: telefon do wychowawcy, szybka interwencja, chęć natychmiastowego zatrzymania konfliktu. Tyle że odporności na przykre komentarze nie buduje się w jednej rozmowie z nauczycielem. Najczęściej zaczyna się ona w domu — od tego, jak słuchamy, jak nazywamy emocje i czego uczymy dziecko, gdy ktoś je ocenia.

Dziecko wraca ze szkoły zapłakane? Zanim zadzwonisz do wychowawcy, zrób tę jedną rzecz

i

Autor: Pixabay.com
  • Jak podają dokumenty udostępnione przez St Mary’s Catholic School, hejt w szkole to celowe i bardzo regularne sprawianie przykrości maluchowi
  • Zwykła i konstruktywna krytyka ze strony nauczyciela dotyczy wyłącznie konkretnego zachowania i daje dziecku szansę na szybką poprawę
  • Jak informuje organizacja HealthyChildren, najlepszą reakcją na korytarzowe zaczepki jest głośne poproszenie o spokój i szybkie odejście w inną stronę
  • Zrobienie zrzutów ekranu w telefonie oraz zablokowanie nadawcy to najszybsza metoda na powstrzymanie Internetowych ataków na ucznia
  • Znalezienie zgranej paczki rówieśników na zajęciach sportowych doskonale buduje odporność psychiczną dziecka na wszelkie przyszłe złośliwości
Uczniowie urządzili ustawkę pod szkołą na oczach tłumu. Nagrania trafiły do sieci.

Jak odróżnić hejt od zwykłej krytyki w szkole? Wyjaśniamy różnice

Dzieci w przedszkolu i szkole często się kłócą i kiedy rówieśnicy mają jednorazowe spięcie na boisku, to jeszcze nie jest hejt. Z dokumentów udostępnionych przez St Mary’s Catholic School dowiadujemy się, że o nękaniu mówimy wtedy, gdy ktoś celowo i regularnie sprawia maluchowi przykrość. To mogą być ciągłe wyzwiska, rozsiewanie plotek, wykluczanie z grupy na przerwach czy po prostu zachowanie sprawiające, że dziecko czuje się na co dzień nieszczęśliwe.

Z drugiej strony mamy zwykłą krytykę, która ma w założeniu pomóc, a nie zranić. Jeśli nauczyciel mówi, że dziecko źle odrobiło zadanie domowe, albo zwraca mu uwagę na głośne zachowanie na lekcji, to jest to po prostu normalna informacja zwrotna. Warto tłumaczyć dzieciom, że hejt ma na celu tylko i wyłącznie sprawienie bólu uderzając w wygląd czy słabości, podczas gdy konstruktywna krytyka dotyczy konkretnej pracy lub zachowania i daje szansę na poprawę.

Jak reagować na niemiłe komentarze rówieśników? Konkretne zasady

Kiedy ktoś dokucza na korytarzu, dobrze jest nauczyć malucha konkretnej reakcji, którą amerykańska organizacja HealthyChildren poleca jako metodę zatrzymaj się, odejdź i powiedz. Dobrym pomysłem jest przećwiczenie z dzieckiem w domu, jak ma spojrzeć koledze prosto w oczy i pewnym głosem powiedzieć po prostu "przestań" albo "to nie jest w porządku". Potem maluch powinien spokojnie odejść w drugą stronę, absolutnie nie wdając się w żadne przepychanki czy kłótnie. Sprawdza się też nauczenie pociechy zadawania pytania w stylu "dlaczego w ogóle mówisz mi coś takiego?", co bardzo często zbija z tropu osobę sprawiającą przykrość. Na sam koniec dziecko zawsze powinno pójść do kogoś dorosłego, na przykład nauczyciela na dyżurze, i na spokojnie opowiedzieć o całej sytuacji.

Co zrobić, gdy dziecko doświadcza hejtu w internecie? Kluczowe kroki

Internet to trochę inna bajka, bo tam wyzwiska bolą tak samo, ale dużo trudniej przed nimi uciec w domowym zaciszu. Jak możemy przeczytać na portalu StopBullying, kiedy widzimy, że ktoś obraża nasze dziecko w sieci, warto podjąć kilka konkretnych działań:

  • wytłumaczenie dziecku, żeby absolutnie nie odpisywało na niemiłe wiadomości
  • zrobienie zrzutów ekranu w telefonie, żeby zachować dowód na to, co się wydarzyło
  • zablokowanie osoby, która wypisuje złośliwości na profilu lub w komunikatorze
  • zaproponowanie maluchowi odłożenia telefonu na jakiś czas, żeby mógł spokojnie ochłonąć

Jeśli wiadomości zawierają groźby fizyczne, sprawę dobrze jest zgłosić na policję, a jeśli hejtuje ktoś z klasy, warto porozmawiać o tym z dyrektorem szkoły. Przede wszystkim jednak dobrze jest po prostu być przy dziecku, żeby wiedziało, że nie zostało z tym trudnym problemem zupełnie samo.

Jak budować odporność psychiczną malucha? Rola przyjaciół i rozmowy

Kiedy dziecko wraca do domu zapłakane, najlepiej na samym początku po prostu usiąść i wysłuchać go bez żadnego oceniania. Maluchy często wstydzą się tego, że ktoś im dokucza i nie chcą o tym rozmawiać, dlatego dobrze jest dać im czas i zapytać spokojnie o ich uczucia. Zamiast od razu rzucać się do rozwiązywania problemu i dzwonienia do obcych rodziców, pokażmy, że jesteśmy obok i chętnie dowiemy się czegoś więcej o całej sytuacji.

Świetną ochroną przed hejtem jest też paczka zgranych znajomych, ponieważ dzieci mające dobre relacje z rówieśnikami zdecydowanie rzadziej padają ofiarą zaczepek. Jeśli twoje dziecko nie ma zbyt wielu kolegów w swojej klasie, warto poszukać ciekawych kółek zainteresowań czy zajęć sportowych w waszej okolicy. Wspólne kopanie piłki czy granie w planszówki z nowymi osobami to wspaniały sposób, żeby maluch poczuł się pewniej w grupie i zbudował sobie swego rodzaju odporność psychiczną na ewentualne przykre słowa w przyszłości.

Źródła:

St Mary’s Catholic School – “C5 - POLICY ON ANTI- BULLYING”

HealthyChildren.org (American Academy of Pediatrics) — “Why Bullying Hurts All Children—and What Parents Can Do About It”

StopBullying.gov (U.S. Department of Health & Human Services) — “How to Prevent Cyberbullying: A Guide for Parents, Caregivers, and Youth”