Mowa dwulatka: jak wygląda rozwój mowy w tym wieku? [Wywiad z neurologopedą]

mowa dwulatka
Autor: Thinkstock|thinkstockphotos.com Mowa dwulatka wyróżnia się umiejętnością wypowiedzenia wszystkich samogłosek i spółgłosek.

Rozwój mowy w przypadku dwuletniego dziecka uzależniony jest od wielu różnych czynników. Mowa dwulatka w przypadku niektórych dzieci wygląda tak, że potrafią się już swobodnie porozumiewać, a inne mają z tym kłopot. O wyjaśnienie istotnych kwestii związanych z mową maluchów poprosiliśmy Magdalenę Jedynak-Sujkowską, neurologopedę. 

Rodzice dwulatka często zastanawiają się, czy mowa ich dziecka jest prawidłowa.Magdalena Jedynak-Sujkowska*: Drugi rok życia to okres wielkich zmian językowych i możliwości komunikacyjnych dziecka. Wiąże się on z fascynacją naśladownictwa, jaką przejawia mały człowiek. Należy jednak pamiętać, że każde dziecko rozwija się w odpowiednim dla siebie tempie. Nie powinno to jednak uśpić czujności rodziców. Baczna obserwacja postępów dziecka w okresie jego rozwoju może niejednokrotnie okazać się kluczem do sukcesu.  Rodzic jest nie tylko obserwatorem, ale i terapeutą swojego dziecka.

Często jednak dochodzi do porównań umiejętności rówieśników, zwłaszcza tych najmłodszych.Trudno jest dzisiaj włożyć dzieci w "ramki rozwojowe" i od wszystkich maluchów oczekiwać tego samego w wieku dwóch lat. Na opóźniony lub przyspieszony rozwój mowy dziecka może się bowiem złożyć wiele elementów, choćby dojrzałość i funkcjonowanie ośrodkowego układu nerwowego oraz budowa narządów mowy i słuchu. Istotne są również czynniki środowiskowe, w których rozwija się dziecko.

>>Przeczytaj również, jak wspierać rozwój mowy niemowlęcia>>

Czytaj: Z niemowlakiem u logopedy – czy warto kontrolować rozwój mowy u małego dziecka?

Co zatem w zakresie mowy powinien już umieć dwulatek?
W tym wieku maluch potrafi wymówić już wszystkie samogłoski i spółgłoski (usłyszeć już można głoski, tj.: p, b, t, d, m, ś, a czasem nawet ć). Pozostałe dźwięki mowy dziecko zastępuje innymi o zbliżonym miejscu artykulacji, łatwiejszymi dla niego w wymowie. Mając około 20-23 miesięcy nasza pociecha może mieć w swoim słowniku około 50 słów, które potrafi powiedzieć, oraz znacznie więcej tych, które rozumie. Dziecko w tym wieku potrafi nazwać domowników, otaczające go zabawki, fascynujące go przedmioty, zwierzęta oraz proste czynności. Uczenie się mowy w tym okresie jest tak dynamiczne, że są maluchy, które potrafią składać wypowiedzi dwuwyrazowe lub budować krótkie zdania, tj.: mama am, tata auto, lala aaaa, mama daj, tata chodź.  Podkreślam jednak raz jeszcze - wszystko zależy od tego, z jakimi możliwościami językowymi nasze dziecko wchodzi w drugi rok życia, stąd też rozbieżność w ilości wypowiadanych słów pomiędzy dziećmi może być w tym czasie bardzo duża.

Czy z dwulatkiem można już swobodnie się porozumieć?Dziecko w tym okresie swojego życia potrafi już wyrazić swoje pragnienia i prośby, co powoli stabilizuje jego wybuchy złości czy płaczu, które w znacznej mierze wiążą się z niemożnością porozumienia się i zrozumienia.  Maluch potrafi wskazać na naszą prośbę przedmioty ze swojego otoczenia oraz zabawki. Pokazuje części ciała na lalce czy ulubionym misiu, lubi oglądać książeczki przedstawiające osoby, zwierzęta, pojazdy i wskazuje je na polecenie. Dwulatek przede wszystkim chce się porozumiewać. Nie zawsze mu to jednak wychodzi, zarówno pod względem jakości, jak i ilości brakujących jeszcze słów, którymi próbuje coś nazwać lub opisać. Charakterystyczna jest natomiast pasja w poznawaniu swoich możliwości komunikacyjnych i dążenie do tego, aby nawiązać kontakt werbalny. Pamiętajmy jednak, że aby dziecko poznawało nowe słowa i uczyło się ich brzmienia i wymowy, potrzebuje je wielokrotnie powtarzać. Istotna jest również stymulacja w tym zakresie. Mowa nie jest bowiem umiejętnością nabytą, wręcz przeciwnie – wymaga od dziecka zaangażowania, wsłuchiwania się w mowę innych i utrwalania prawidłowych wzorców.

Mówienie w stylu "a cio tam maś" i "wypij tlośeckę mlećka" może zatem zaszkodzić?Z pewnością nie wpłynie to dobrze na rozwój mowy u dziecka. Rodzice powinni mówić do swojej pociechy wyraźnie i poprawie. I to od chwili jego narodzin. Nie powinno się również naśladować wzorców, które prezentuje dziecko. To ile i jak mówimy oraz w jaki sposób spędzamy z dzieckiem czas ma niebagatelny wpływ na rozwój jego mowy. Maluch wychowywany od pierwszych dni życia w tzw. kąpieli słownej, nie tylko poznaje nowe słowa, dźwięki mowy i kształtuje rozumienie poszczególnych leksemów, ale również naturalnie wykształca w sobie pragnienie komunikacji niezbędne do rozwoju mowy.

>>Dowiedz się również, jak przebiega rozwój mowy dziecka>>

Co zatem powinno budzić niepokój rodziców dwulatka w zakresie jego mowy i komunikacji?Z pewnością powodem do konsultacji ze specjalistą jest dotychczasowy brak rozwoju mowy. Maluch nie rozwija się, a tylko komunikuje, pokazując palcem lub ciągnąc rodzica za rękę. Niepokojące jest również głośne funkcjonowanie dziecka, brak naśladowania zachowań dorosłych i innych dzieci, niechęć lub lęk przed nawiązywaniem kontaktu i komunikowaniem się, brak wskazywania na polecenie przedmiotów z najbliższego otoczenia, a także częsta niechęć do wykonywania prostych poleceń i do zabaw. Przyjrzeć się baczniej maluchowi należy również wtedy, gdy nie wykazuje ono zainteresowania otoczeniem i nie chce poznawać nowych miejsc. Sygnałem alarmowym może być otwarta buzia (np. podczas oglądania telewizji), oddychanie przez usta i chrapanie. Może się także zdarzyć sytuacja, w której opiekunowie obserwują u dziecka regres mowy. Dorośli mają wrażenie, że dwulatek mówił więcej, a z dnia na dzień zasób słów, którymi się posługuje, jest coraz mniejszy. I z takim problemem warto udać się do specjalisty, a dziecko objąć wnikliwszą obserwacją.

Dziękuję za rozmowę.

*Magdalena Jedynak-Sujkowska – specjalista neurologopeda z wieloletnim doświadczeniem, absolwentka logopedii na Wydziale Pedagogiki i Psychologii Akademii Bydgoskiej oraz medycznej specjalizacji neurologopedycznej w Katedrze i Klinice Foniatrii i Audiologii UM w Poznaniu. Dyplomowany terapeuta Metody Indywidualnej Stymulacji Słuchu Johansena, słuchaczka wielu kursów i szkoleń w zakresie diagnozy i terapii zaburzeń mowy, funkcji językowych i przetwarzania słuchowego. (https://rehabilitacjamowy.pl/)

Czy artykuł był przydatny?
Przykro nam, że artykuł nie spełnił twoich oczekiwań.

NOWY NUMER

DLA CIEBIE ZA DARMO! Szykujesz się do porodu? Chcesz wiedzieć co cię czeka, jak sobie radzić? Co może Ci pomóc? Koniecznie pobierz nasz specjalny poradnik, stworzony przez ekspertów!

Czytaj więcej
Porodówka - przewodnik dla rodzącej mamy, okładka
KOMENTARZE