Na grzyby!

2009-09-24 15:16

Gdy grzybów urodzaj, do lasu wyruszają nawet niewprawni grzybiarze. A wtedy łatwo o pomyłkę i smakowita kania może okazać się śmiertelnie trującym muchomorem.

Jednak nie tylko dlatego zbieranie i przyrządzanie grzybów wymaga wiedzy. Oto kilka ważnych wskazówek. Pamiętajmy: w naszych lasach rośnie wiele grzybów o różnej toksyczności.

Szatański borowik?

Grzyby jadalne i trujące są czasami tak do siebie podobne, że nawet wytrawni zbieracze mają kłopoty z ich rozróżnieniem. Dwa rosnące obok siebie grzyby tego samego gatunku mogą wyglądać inaczej, a dwa różne – trujący i jadalny – być łudząco podobne. Najbardziej niebezpieczny jest muchomor sromotnikowy. Ma oliwkowozielony, wypukły lub prosty, gładki kapelusz. Najczęściej myli się go z gąską żółtą i gołąbkiem zielonawym, dziko rosnącymi pieczarkami, czubajką kanią i czerwienną. Łatwo też pomylić trującą pieczarkę z jadalną. By uniknąć pomyłki, zbierajmy tylko dobrze znane gatunki.

Dobrze wiedzieć

  • grzybów nie wycinaj nożem, tylko wykręcaj z podłoża, a pozostały dołek zasypuj ziemią
  • nie zbieraj grzybów w pobliżu fabryk, sztucznie nawożonych i spryskiwanych pól i sadów, przy torach (ze względu na środki odchwaszczające torowiska)
  • nie zbieraj grzybów podczas deszczu i bezpośrednio po nim, bo łatwo nasiąkają wodą i szybko się psują
  • oczyszczone grzyby wkładaj do koszyka (w foliowej torebce zaparzą się i szybko popsują)
  • grzyby przyrządzaj lub rób przetwory w dniu, w którym zostały zebrane
  • Rureczki najbezpieczniejsze...

    Najbezpieczniejsze są te, które na spodniej części kapelusza mają gęste rureczki przypominające gąbkę. Nie ma wśród nich grzybów śmiertelnie trujących. Są tylko takie, które powodują zaburzenia pokarmowe, np. goryczak żółciowy, do złudzenia przypominający borowika szlachetnego. Inaczej jest z grzybami, które mają blaszki pod kapeluszem, ponieważ wiele z nich jest śmiertelnie trujących. Lepiej więc ich nie zbierać, nawet gdy mamy tylko cień wątpliwości.

    ...ale pewności brak

    Tym bardziej, że nie istnieją żadne niezawodne sposoby na rozpoznanie grzybów trujących. Niektóre ładnie pachną, są słodkie i nie ciemnieją po przekrojeniu. Natomiast sinieją zarówno jadalne podgrzybki, jak i trujące borowiki szatańskie. Grzyby, ktore zostały nadjedzone przez ślimaki też nie zawsze są dobre. Nie jest również prawdą, że w czasie gotowania grzybów trujących ciemnieje cebula lub zanurzona w potrawie srebrna łyżeczka. Ciemnieją, ale ze względu na związki siarki znajdujące się zarówno w grzybach jadalnych, jak i trujących.

    Dużo smaku i aromatu

    Wartość odżywcza grzybów jest niewielka. Świeże grzyby zawierają ok. 90 proc. wody, niepełnowartościowe białko, niewielkie ilości węglowodanów, tłuszczów, składników mineralnych (fosforu, żelaza, cynku) i witamin (B1, B2, D i C).
    Mają wprawdzie mało kalorii, ale długo zalegają w przewodzie pokarmowym, nie powinny ich jeść dzieci, osoby starsze i uczulone na grzyby.
    W grzybach znajduje się tzw. grzybnik, związek podobny do chityny, który nie jest trawiony przez organizm człowieka, a na dodatek utrudnia przyswajanie innych składników pokarmowych.
    Lepiej zatem traktować grzyby tylko jako znakomity dodatek do potraw, gdyż ich główną wartością są walory smakowe oraz zapachowe.

    Dobrze wiedzieć

    Podejrzane olszówki

    Długotrwałe jedzenie tych grzybów (przez wiele lat) może prowadzić do rozpadu czerwonych ciałek krwi, a nawet do śmierci. Grzyb jest tym groźniejszy, że u wielu osób nie wywołuje żadnych objawów zatrucia, co umacnia przekonanie niektórych grzybiarzy, że jest nieszkodliwy.

    Niepokojące sygnały...

    Bóle brzucha i głowy, nudności, biegunka to typowe objawy zatrucia. Czasem obserwuje się też niepokój, zawroty głowy, zaczerwienienie skóry, gorączkę. W ciężkich przypadkach dochodzi do poszerzenia źrenic, kurczów mięśni, spadku ciśnienia krwi. Niekiedy stwierdza się poważne odwodnienie czy niewydolność nerek, uszkodzenie wątroby, trzustki, mięśnia sercowego, mózgu. Symptomy zatrucia mogą pojawić się od 1/2 do 5 godzin po zjedzeniu grzybów, a nawet po 4–21 dniach.
    Jeśli podejrzewamy zatrucie grzybami, trzeba czym prędzej skontaktować się z lekarzem. Pierwsza pomoc polega na wywołaniu wymiotów, aby jak najszybciej usunąć grzyby z przewodu pokarmowego. W tym celu można podać choremu roztwór ciepłej wody z dużą ilością soli lub olej rycynowy. Zwykle potrzebne jest leczenie szpitalne – płukanie żołądka i uzupełnienie elektrolitów w organizmie. Rodzaj dalszej terapii zależy od stanu chorego. Rozpoznanie zatrucia potwierdza znalezienie w organizmie owocników lub zarodników grzyba (na podstawie badania kału czy resztek pokarmu).

    miesięcznik "Zdrowie"
    Czy artykuł był przydatny?
    Przykro nam, że artykuł nie spełnił twoich oczekiwań.
    Nasi Partnerzy polecają
    Podziel się opinią
    Grupa ZPR Media sprzeciwia się głoszeniu opinii noszących znamiona mowy nienawiści przepełnionych pogardą czy agresją. Jeśli widzisz komentarz, który jest hejtem, powiadom nas o tym, klikając zgłoś. Więcej w REGULAMINIE

    NOWY NUMER

    POBIERZ PORADNIK! Darmowy poradnik, z którego dowiesz się, jak zmienia się ciało kobiety w ciąży, jak rozwija się płód, kiedy wykonać ważne badania, jak przygotować się do porodu. Pobieram >

    Pobieram
    poradnik ciaza