Przecinek przed „ale” i przecinek przed „albo”. Kiedy stawiamy przecinek?

Przecinek przed „ale” i przecinek przed „albo”. Kiedy stawiamy przecinek?
Autor: Getty images

„Ale” i „albo” to dwa spójniki, jednak polska interpunkcja nie traktuje ich jednakowo. Przed spójnikiem „ale” stawiamy przecinek, a przed spójnikiem „albo” – nie stawiamy. Dlaczego tak jest?

Czy stawiamy przecinek przed spójnikiem „ale”? A przed „albo”? Wyjaśniamy, jak powinna wyglądać interpunkcja przed spójnikami i dlaczego przed niektórymi spójnikami stawiamy przecinek, a przed innymi – nie.

Spis treści

  1. Przecinek przed „ale”
  2. Przecinek przed „albo”
  3. Kiedy jeszcze stawiamy przecinek?

Przecinek przed „ale”

Spójnik „ale” stosowany jest w zdaniach współrzędnych przeciwstawnych, czyli takich, które opisują przeciwstawne czynności. Na przykład:

  • Chciałem zjeść zupę, ale dla mnie nie starczyło.
  • Miałem iść na kawę z Hanią, ale ona odwołała spotkanie.

W takiej sytuacji przed spójnikiem „ale” stawiamy przecinek, podobnie jak przed spójnikami „a, inaczej, jednak, jednakże, jedynie, lecz, natomiast, przecież, raczej, tylko, tylko że, tymczasem, wszakże, zaś, za to”.

Na przykład: 

  • Basia narysowała na plastyce kota, a Ania namalowała psa.
  • Miałam kupić chleb, lecz sklep był już zamknięty.

Przecinek przed „albo”

Inna zasada obowiązują w zdaniach, w który występuje wyraz „albo”: przed "albo" nie stawiamy przecinka. Ten spójnik używany jest w zdaniach współrzędnych rozłącznych, czyli takich, które wzajemnie się wykluczają. Na przykład:

  • Pojadę na trening albo pójdę do biblioteki.
  • Mama kazała mi kupić pomarańcze albo mandarynki.

Od tej zasady istnieje wyjątek. Stawiamy przecinek przed albo, jeśli spójnik ten powtarza się w zdaniu kilkakrotnie - stawiamy przecinek przed drugim i kolejnym "albo", nigdy przed pierwszym. Na przykład: 

  • Albo posprzątasz pokój teraz, albo nie będziesz mógł zagrać na Playstation.
  • Albo on na tym deszczu złąpie katar, albo się przeziębi, albo będzie miał tylko przemoczone buty.

Kiedy jeszcze stawiamy przecinek?

A oto zasady stawiania przecinka w innych zdaniach współrzędnych.

Stawiamy przecinek w zdaniach:

1. wynikowych, czyli takich, w które jedna czynność wynika z drugiej. Dotyczy to np. spójnika „więc” i „dlatego”.  Oto przykłady:

  • Była brzydka pogoda, dlatego zrezygnowaliśmy z wycieczki.
  • Dostałam pieniądze na urodziny, więc kupiłam sobie sukienkę.

2. synonimicznych, czyli takich, które mówią o tym samym lub to wyjaśniają również stawiamy przecinek. Takie zdania łączy zwykle spójnik: „czyli, to znaczy”. Na przykład: 

  • On jest cudzoziemcem, czyli nie pochodzi z Polski.
  • Basia już poszła spać, to znaczy że jest zmęczona.

Nie stawiamy przecinka w zdaniach:

1. łącznych, które występują w jednakowym czasie i przestrzeni i gdy stosujemy spójniki: „i, oraz, tudzież, i zarazem, ani, ni". Na przykład: 

  • Jutro chciałbym odrobić lekcje i przeczytać lekturę.
  • Mama nie poszła do sklepu ani nie kazała tacie tam iść.  

Czytaj również: 

Przecinek przed oraz - czy stawiamy przecinek przed spójnikami?

Zaimek - czym jest zaimek, na jakie odpowiada pytania i kiedy używa się zaimków?

Równoważnik zdania - co to jest równoważnik zdania. Przykłady

Strona bierna – czym różnią się od siebie strona bierna i czynna czasownika?

Cyfry rzymskie - jak je zapisywać i kiedy stosować?

Jak napisać rozprawkę? Konstrukcja i zwroty stosowane w rozprawce

Zdania podrzędne: rodzaje zdań podrzędnie złożonych

Czy artykuł był przydatny?
Przykro nam, że artykuł nie spełnił twoich oczekiwań.

NOWY NUMER

DLA CIEBIE ZA DARMO! Szykujesz się do porodu? Chcesz wiedzieć co cię czeka, jak sobie radzić? Co może Ci pomóc? Koniecznie pobierz nasz specjalny poradnik, stworzony przez ekspertów!

Czytaj więcej
Porodówka - przewodnik dla rodzącej mamy, okładka
KOMENTARZE