- Przebodźcowanie dotykiem to efekt nadmiaru bodźców i ciągłego kontaktu fizycznego z dzieckiem.
- Objawy mogą obejmować irytację, niechęć do dotyku, napięcie w ciele i potrzebę odsunięcia się.
- Zjawisko często dotyka rodziców małych dzieci, szczególnie matek karmiących piersią.
- Krótkie przerwy i jasne stawianie granic pomagają odzyskać równowagę.
- Otwarte komunikowanie potrzeb uczy dziecko szacunku do cudzych granic i emocji.
Czym jest przebodźcowanie dotykiem u matki i ojca?
Przebodźcowanie dotykiem to stan, w którym rodzic czuje się całkowicie przytłoczony ciągłym fizycznym kontaktem ze swoim dzieckiem. Dzieje się tak najczęściej, gdy maluch przez cały dzień domaga się noszenia na rękach, bezustannie wspina się po nas na kanapie lub wiesza się na naszych nogach. W pewnym momencie nasze ciało po prostu mówi dość i zaczyna podświadomie odrzucać każdą kolejną próbę bliskości.
Wynika to z faktu, że nasz mózg otrzymuje zbyt dużo sygnałów zmysłowych w krótkim czasie i przestaje sobie z nimi radzić. Jak pokazuje raport szpitala Lurie Children’s, takie przeciążenie sensoryczne u rodziców bardzo często bierze się właśnie z ciągłego domagania się uwagi przez małe dzieci. To zupełnie naturalna reakcja przemęczonego układu nerwowego, która wcale nie oznacza, że jesteśmy złymi rodzicami.
Jakie są objawy przebodźcowania dotykiem u rodziców?
Zjawisko to daje bardzo konkretne sygnały z naszego ciała oraz głowy, które warto szybko wyłapać:
- uczucie swędzenia skóry lub dziwne mrowienie
- głęboka niechęć do bycia dotykanym i chęć ucieczki
- nieprzyjemny ścisk w gardle oraz dyskomfort w brzuchu
- nagła złość, silna irytacja, smutek lub niepokój
- ogromna potrzeba odsunięcia od siebie dziecka
O tego typu trudnych odczuciach możemy przeczytać na łamach czasopisma naukowego PubMed Central. Pojawiają się one wyjątkowo często u matek karmiących piersią, ale podobne zmęczenie fizyczne dotyka również ojców po całym dniu zajmowania się maluchem.
Jak dbać o przestrzeń osobistą bez poczucia winy?
Kiedy czujemy narastającą złość i przeciążenie, dobrym pomysłem może być chwilowe wyjście do drugiego pokoju lub zajęcie dziecka cichą zabawą. Zamiast wpędzać się w poczucie winy, warto uczyć malucha, że dorośli też mają swoje granice i potrzebują chwili odpoczynku. Można śmiało powiedzieć dziecku, że bardzo je kochamy, ale nie chcemy, żeby w tym momencie siedziało na naszych kolanach, bo potrzebujemy trochę przestrzeni. Takie stawianie spraw jasno pokazuje dziecku, jak szanować ciało innych ludzi i uczy je mądrego odmawiania w przyszłości. Jeśli z powodu zmęczenia zdarzy nam się podnieść głos, warto po prostu przeprosić malucha, pokazując mu tym samym, jak radzić sobie z emocjami.
Złość na małe dziecko. Co robić w chwilach kryzysu?
Ogromne zmęczenie fizyczne nierzadko prowadzi do wybuchów gniewu, które u wielu rodziców natychmiast wywołują ogromne poczucie wstydu. Kiedy czujemy, że za chwilę stracimy kontrolę nad swoimi nerwami, niezwykle pomocne bywają proste techniki uspokajające, takie jak głębokie oddychanie czy szybka zmiana otoczenia. Warto rozważyć wprowadzenie codziennej rutyny, w której znajdzie się chociaż krótki czas tylko dla nas, co ułatwi zebranie myśli po trudnym dniu. Zrozumienie własnych ograniczeń pomaga w budowaniu zdrowych oczekiwań wobec samego siebie w roli matki lub ojca. Jeśli jednak codzienne napięcie staje się nie do zniesienia i utrudnia nam normalne życie, rozsądnym krokiem może być poszukanie wsparcia podczas rozmowy z terapeutą.
