Dziedziczenie grupy krwi: czynnik Rh, grupa krwi dziecka, konflikt serologiczny

2017-03-17 12:11
Dziedziczenie grupy krwi
Autor: thinkstockphotos.com

Dziedziczenie grupy krwi to temat, który interesuje wielu rodziców. Obecnie u człowieka wyróżnia się ponad 30 układów grupowych krwi, najbardziej znane i najistotniejsze są jednak antygeny układu AB0 oraz Rh. Decyzja o tym, jaką będziemy mieli grupę krwi, zapada tak naprawdę już przy zapłodnieniu – na tę cechę wpływają bowiem odziedziczone od rodziców geny. Znając grupę krwi rodziców można oszacować, jaką grupę krwi będzie miało dziecko. Zobacz, jak dziedziczenie grupy krwi wpływa na czynik RH i jaki ma związek z konfliktem serologicznym!

Jakie są grupy krwi?

Wyróżnia się cztery podstawowe grupy krwi. Są to grupy: A, B, AB oraz 0. Grupa krwi człowieka zależna jest od tego, jakiego typu antygeny zlokalizowane są na jego krwinkach czerwonych, czyli na erytrocytach. O posiadanej grupie krwi decydują geny bezpośrednio dziedziczone od rodziców. Ustalenie tego, jaką grupę krwi będzie miało dziecko, może być zarówno łatwe, jak i może do tego celu być konieczne pobranie od dziecka próbki jego krwi. Czasami bowiem można przewidzieć (prawie, że z pewnością) jaka będzie grupa krwi dziecka danych rodziców, w innych przypadkach sytuacja może nie być już tak prosta.

Grupy krwi to jednak nie tylko układ ABO. Rodziców, szczególnie jeszcze przed przyjściem ich potomka na świat, najczęściej zdecydowanie bardziej interesuje inny aspekty związany z grupami krwi, czyli układ Rh.

Dziedziczenie grup krwi czyli układ ABO

Sposób dziedziczenia grup krwi związany jest ze zjawiskami dominacji i recesywności pewnych genów. Dziecko otrzymuje po jednym allelu (wersji genu) od matki i od ojca. W przypadku grup krwi i związanych z nimi genów, istniejące zależności są takie, że allele A oraz B dominują nad allelem 0.

Rodzic z grupą krwi AB posiada i allel A, i allel B. Inny człowiek, z grupą krwi 0, posiada oba allele 0. Nieco odmienna jest sytuacja rodziców z grupą krwi A lub B, bowiem mogą oni mieć zarówno oba allele takie same (dwa allele A w przypadku grupy krwi A czy dwa B w przypadku grupy krwi B), jak i jeden allel typowy dla swojej grupy krwi, drugim natomiast może być allel 0.

Jeżeli oboje rodzice mają grupę krwi 0, to sytuacja jest dość jasna – ich dziecko również będzie miało taką samą grupę krwi. Inaczej dzieje się, kiedy dziecka spodziewają się rodzice posiadające inne grupy krwi.

Jaką grupę krwi będzie miało dziecko?

Dziedziczenie w przypadku rodziców posiadających inne niż 0 grupy krwi prezentuje się następująco:

  • jeden rodzic: grupa A, drugi: grupa A: dziecko może mieć grupę krwi A lub 0,
  • jeden rodzic: grupa A, drugi: grupa 0: potomek będzie miał grupę krwi A lub 0,
  • jeden rodzic: grupa A, drugi: grupa B: dziecko odziedziczy grupę krwi A, B, AB lub 0,
  • jeden rodzic: grupa A, drugi: grupa AB: dziecko urodzi się z grupą krwi A, B lub AB,
  • jeden rodzic: grupa B, drugi: grupa B: potomek będzie prezentował grupę krwi B lub 0,
  • jeden rodzic: grupa B, drugi: grupa 0: dziecko będzie miało grupę krwi B lub 0,
  • jeden rodzic: grupa B, drugi: grupa AB: dziecko takiej pary będzie miało grupę krwi B, A lub AB,
  • jeden rodzic: grupa AB, drugi: grupa 0: potomek uzyska grupę krwi A lub B,
  • jeden rodzic: grupa AB, drugi: grupa AB: dziecko rodziców będzie miało grupę krwi A, B lub AB.