Drgawki gorączkowe. Rodzaje, przyczyny i leczenie drgawek u dzieci

2016-10-24 12:38 Maciej Pawłowski, pediatra
Drgawki gorączkowe
Autor: thinkstockphotos.com

Gorączka, która jest zjawiskiem naturalnym u ludzi, powoduje jednak szereg problemów dzieciom, rodzicom i lekarzom. Często towarzyszy nam nieracjonalna obawa przed gorączką, postrzeganą jako niezależny proces chorobowy. Gorączki nie należy się bać, trzeba umieć ją leczyć i być świadomym, że w jej przebiegu u dzieci mogą wystąpić drgawki. Jakie są rodzaje drgawek gorączkowych u dzieci? Jak leczyć drgawki gorączkowe u niemowląt i kiedy udać się do szpitala?

Drgawki gorączkowe są łagodną postacią napadów padaczkowych, występują u 2-5% dzieci w wieku od 3 miesięcy do 5 lat życia, szczytową częstość ich występowania odnotowuje się w wieku 18 miesięcy.

Jak się objawiają drgawki gorączkowe u dzieci?

Zazwyczaj drgawki gorączkowe przypominają napad padaczki, wtedy dziecko jest nieprzytomne, bez kontaktu, często występują uogólnione drgawki całego ciała (tułów, kończyny). Niekiedy jednak nazwa drgawki bywa myląca, gdyż nie obserwuje się charakterystycznych ruchów (wyrzutów kończyn, tułowia), a jedynie zesztywnienie, prężenie, zsinienie, ślinotok – to również mogą być objawy drgawek gorączkowych. Wyróżnia się drgawki gorączkowe proste i złożone. 

Sprawdź również kalendarz rozwoju dziecka >>

5 rzeczy, które musisz wiedzieć o gorączce u dziecka

Drgawki gorączkowe proste

Drgawki gorączkowe proste (napady uogólnione trwające mniej niż 10 min oraz pojedyncze napady w przebiegu jednego epizodu gorączkowego) u większości dzieci mają dobre rokowanie i często nie wymagają pogłębionych badań diagnostycznych. Zaleca się jednak przyjęcie do szpitala, zwłaszcza dzieci w wieku do 18 miesięcy.

Drgawki u niemowląt  w wieku poniżej 12 miesięcy trudno jest różnicować, podobnie jak zakażenia ośrodkowego układu nerwowego, zatem konieczne są bardziej szczegółowe badania diagnostyczne, w tym nakłucie lędźwiowe. Należy je wykonać tylko u dzieci z objawami klinicznymi obejmującymi drgawki, gorączkę i objawy oponowe. Należy je rozważyć także u niemowląt w wieku  poniżej 12 miesięcy z niepełnym uodpornieniem przeciwko Haemophilus influenzae typu b lub Streptococcus pneumoniae.

Na czym polega leczenie szpitalne drgawek gorączkowych?

Zaleca się, aby leczenie rozpoczynać, jeżeli drgawki gorączkowe u dziecka trwają ponad 5 minut. Działanie doraźne polega na podtrzymaniu czynności życiowych, ułożeniu dziecka na miękkim podłożu, należy zadbać o to, by w pobliżu nie było przedmiotów, o które dziecko mogłoby się uderzyć. Nie należy zapomnieć również o  podaniu diazepamu doodbytniczo. W przypadku zapewnienia dostępu dożylnego zaleca się podanie pochodnych benzodiazepiny tą drogą. Podczas napadu nie wolno podawać nic doustnie.

Przeczytaj również: Jak zbić gorączkę przy ząbkowaniu?

Drgawki gorączkowe złożone

Inaczej wygląda sytuacja w przypadku drgawek gorączkowych złożonych (napady z objawami ogniskowymi i trwające dłużej niż 10 min, ponad 1 napad w trakcie tego samego epizodu gorączkowego). Mają one dużo więcej przyczyn niż drgawki gorączkowe proste. Wymagają one pogłębionego badania klinicznego, wykonania badań laboratoryjnych, w tym na obecność niektórych bakterii i wirusów, nakłucia lędźwiowego, badania elektroencefalograficznego (EEG) i neuroobrazowania oraz innych działań w zależności od sytuacji. Mogą być również przyczyną padaczki w wieku późniejszym.

Prawidłowe postępowanie w przypadku drgawek gorączkowych złożonych opiera się oprócz podtrzymywania czynności życiowych, na początku podanie pochodnych benzodiazepiny w przypadku drgawek trwających krócej niż 30 minut; następnie podanie leków przeciwpadaczkowych i przeciwdrgawkowych w przypadku drgawek trwających 30–90 minut; oraz podanie leków anestetycznych w przypadku opornych na leczenie drgawek utrzymujących się ponad 90 minut.

Przeczytaj również: Powikłania po szczepieniu, a odczyn poszepienny. Czym się różnią? 

Ryzyko nawrotu drgawek gorączkowych

Drgawki gorączkowe mogą nawracać nawet u 40% pacjentów po pierwszym napadzie. Do najczęstszych czynników ryzyka nawrotu drgawek gorączkowych zarówno prostych jak i złożonych zalicza się dodatni wywiad rodzinny w kierunku drgawek gorączkowych i padaczki. Nie zaleca się doraźnego ani stałego profilaktycznego podawania leków, ponieważ ryzyko działań niepożądanych przeważa nad ewentualnymi korzyściami.

Polecamy wideo: Gorączka u małych dzieci

Jak prawidłowo mierzyć temperaturę u dziecka? Jakie są najskuteczniejsze sposoby i kiedy zgłosić się do lekarza. Na pytania odpowiada nasz ekspert. 

Czy artykuł był przydatny?
Przykro nam, że artykuł nie spełnił twoich oczekiwań.

NOWY NUMER

W nowym M jak Mama o tym, jaki wpływ na zdrowie mamy i dziecka ma cesarskie cięcie oraz jakie jest ryzyko ciąży po 40. roku życia. Przeczytaj również, jak wybrać najlepsze krzesełko do karmienia i jak skompletować eko-wyprawkę

Kup dostęp od 2,50 zł
okładka 10/19
KOMENTARZE