Zabawy tematyczne – dlaczego są ważne dla rozwoju dziecka?

zabawy tematyczne
Autor: Getty images

Zabawa jest bardzo ważną aktywnością w rozwoju dziecka. Podejmując różne formy zabawy, dziecko dostarcza sobie przyjemności płynących z ich wykonania, a tym samym udoskonala umiejętności motoryczne, emocjonalno-społeczne oraz językowe. Tak jest w przypadku zabaw tematycznych, czyli zabawy w dom, lekarza czy sklep.

Zabawy tematyczne to dla dziecka intuicyjna nauka życia w społeczeństwie. Zabawa w dom, w majsterkowicza czy w sklep to ulubiona zabawa dzieci w wieku przedszkolnym.   Wynika z wnikliwej obserwacji świata dorosłych i wielkiej chęci ich naśladowania.

Zupełnie "przypadkiem" tego rodzaju aktywność uczy dzieci zachowania w społeczeństwie, relacji z innymi ludźmi czy okazywania emocji. Dlatego zabawy tematyczne są tak ważne w rozwoju każdego dziecka.

Spis treści:

    1. Początki zabaw tematycznych
    2. Zabawy tematyczne - w co się bawią dzieci?
    3. Zabawy tematyczne – wspieranie umiejętności
    4. Zabawy tematyczne - ważne dla rozwoju dziecka

Początki zabaw tematycznych

Początki rozwoju zabawy zaobserwować można już u 4-miesięcznego dziecka. Wykonując serię stereotypowych ruchów palcami, a jednocześnie wokalizując, maluszek przygotowuje się do nabywania kolejnych etapów rozwoju zabawy. Dziecko bawi się własnym ciałem – ruchem rąk i palców, które dostarczają mu przyjemności.

W okresie niemowlęcym bardzo ważną umiejętnością jest chwytanie i potrząsanie grzechotki, następnie przekładanie jej z ręki do ręki. Dziecko chwytając i manipulując przedmiotami ćwiczy koordynację ruchową i wzrokowo-ruchową.

Wraz z rozwojem chwytu bada dłońmi cechy przedmiotów – dostarcza wrażeń wzrokowych, słuchowych i dotykowych. Rozwój motoryczny umożliwia eksplorację otoczenia, poszerza pole obserwacji. Dzieci zaczynają naśladować dorosłych - sekwencje ruchów, wykonywane czynności.

Około 12 miesiąca życia wykorzystują przedmioty do różnych działań. W okresie poniemowlęcym pojawiają się zabawy konstrukcyjne, które oprócz udoskonalania umiejętności manualnych, rozwijają wyobraźnię i koncentrację.

Dzieci tworzą budowle z klocków – od małych wież po coraz bardziej złożone konstrukcje. Nowe zabawki umożliwiają odkrywanie nowych działań, jednak bardzo ważnym elementem w rozwoju zabawy jest interakcja z dorosłym.

Dzieci uczą się nowych umiejętności przez naśladowanie. To, w co będą się bawiły, uzależnione jest od środowiska w którym się rozwijają. Ważna jest zatem prawidłowa stymulacja otoczenia, włączanie dziecka w czynności dnia codziennego oraz towarzyszenie mu podczas zabawy.

Warto także wspomnieć, że rozwój zabawy jest ściśle powiązany z rozwojem mowy – dorośli powinni dostarczać dziecku jak najwięcej wzorców językowych podczas wspólnych aktywności.

Czytaj: Zabawa - czym dla dziecka jest zabawa i jak wpływa na rozwój najmłodszych?

Zabawy ruchowe dla dzieci. Propozycje zabaw stymulujących rozwój dziecka

Zabawy tematyczne - w co się bawią dzieci?

W 3 roku życia (około 30 miesiąca) zaczynają pojawiać się zabawy tematyczne. Są one oczywiście ściśle uzależnione od rozwoju językowego i doświadczeń dziecka.

Dzieci w zabawach tematycznych przyjmują różne role i imitują wykonywanie związanych z nimi czynności np. gotowanie, zabawa w rodzinę, zabawa w sklep, przedszkole, zabawy w bohaterów z bajek.

W zależności od wieku dziecka zabawy różnią się tematyką, złożonością oraz czasem trwania. Obserwują dorosłych, najbliższe otoczenie, a następnie naśladują zdobyte doświadczenia w zabawie. Im bogatsze słownictwo, możliwości językowe i komunikacyjne dziecka, tym bardziej złożona zabawa tematyczna.

Dzieci używając słów, opowiadają o tym co robią lub przypisują role przedmiotom nie związanym z daną kategorią np. klocki to ciastka, talerz to kierownica samochodu. Prowadzą monologi, dialogi z dorosłymi i rówieśnikami.

Czytaj: Pierwsza miłość u przedszkolaków – naśladowanie dorosłych

Zabawy tematyczne – wspieranie umiejętności

Kiedy dziecko rozpoczyna swoją przygodę z zabawami tematycznymi, należy wspierać jego rozwój w tym obszarze. Oprócz rekwizytów w jakie warto zaopatrzyć kącik zabaw dziecka, ważna jest obecność osoby dorosłej, by nawiązywać kontakt i kreować sytuację społeczną.

I tak na przykład do zabawy w gotowanie potrzebne będą talerzyki, garnki i łyżki. Istotne jest to, by dziecko mogło czuć potrzebę sprawczości z wykonywanej czynności - ugotowało pyszną zupę dla mamy, taty czy misia.

Bawiąc się z dzieckiem nazywajcie wykonywane przez niego działania („gotujesz zupę”, „rozkładasz talerze”, „robisz herbatę”), używane przedmioty, zadawajcie pytania by inicjować dialog.

Dzieci często wykorzystują inne przedmioty, które symbolizują w zabawie rekwizyt – np. kredka będzie łyżką, klocki posiłkiem. Wyobraźnia dziecka rozwija się wraz z rozwojem zabawy i nabywaniem nowych doświadczeń z rówieśnikami i daje mu możliwości podejmowania różnych działań, czasem z wykorzystaniem jedynie klocków.

Warto wzmacniać każdą aktywność dziecka pochwałami - dajemy mu motywację i poczucie wartości. Bardzo korzystne dla rozwoju zabawy jest włączanie dziecka w codzienne czynności domowe - sprzątanie, gotowanie, a podczas spacerów lub wyjść zwracanie uwagi na osoby, miejsca i sytuacje (np. kasjerka w sklepie, plac budowy).

Należy pamiętać, że dziecko zdobyte wcześnie doświadczenia i umiejętności zabawy będzie rozwijało dalej wśród rówieśników w przedszkolu, szkole, placu zabaw. Wśród kolegów i koleżanek poprzez zabawy tematyczne będzie rozwijało bardzo ważną umiejętność - współdziałania w grupie społecznej.

Czytaj: Społeczny rozwój dziecka – CO POTRAFI ROCZNE DZIECKO?

Zabawy tematyczne - ważne dla rozwoju dziecka

Zabawy tematyczne są bardzo ważne dla rozwoju różnych umiejętności - umożliwiają dziecku uczenie się ról społecznych, wpływają na sferę emocjonalną, wzbogacają słownik dziecka oraz umiejętności komunikacyjne, rozwijają wyobraźnię oraz wdrażają do dostosowywania się regułom obowiązującym w grupie społecznej.

Podczas dobrej zabawy dzieci rozwijają się wielopłaszczyznowo, wyzwalają różne formy aktywności - fizyczną, poznawczą, społeczną i emocjonalną.

Agnieszka Jaszczuk
Agnieszka Jaszczuk
Neurologopeda, pedagog specjalny, terapeuta wczesnego wspomagania rozwoju dziecka, terapeuta Integracji Senosorycznej. Posiada kilkuletnie doświadczenie w pracy z dziećmi, także z wyzwaniami rozwojowymi. Ukończyła wiele kursów i szkoleń, które umożliwiają jej całościowo spojrzeć na rozwój dziecka.
Czy artykuł był przydatny?
Przykro nam, że artykuł nie spełnił twoich oczekiwań.

NOWY NUMER

DLA CIEBIE ZA DARMO! Szykujesz się do porodu? Chcesz wiedzieć co cię czeka, jak sobie radzić? Co może Ci pomóc? Koniecznie pobierz nasz specjalny poradnik, stworzony przez ekspertów!

Czytaj więcej
Porodówka - przewodnik dla rodzącej mamy, okładka
KOMENTARZE