Obrzęki w ciąży - skąd się biorą spuchnięte nogi, opuchnięte kostki w ciąży?

2021-07-19 12:21
Sposoby na spuchnięte nogi i obrzęki w ciąży
Autor: Getty images

Na spuchnięte i obrzęknięte nogi w ciąży skarży się wiele przyszłych mam. Obrzęki w ciąży, spuchnięte stopy, kostki czy łydki powodują złe samopoczucie kobiety. Nogi stają się ciężkie i obrzmiałe szczególnie w okresie letnim. Zobacz, dlaczego masz obrzęki w ciąży, spuchnięte nogi, kostki i łydki?

Sposobów na obrzęki w ciąży jest wiele, dlatego warto wypróbować kilka z nich, aby przynieść sobie ulgę. Spuchnięte stopy i kostki w ciąży to uciążliwa dolegliwość, szczególnie latem.

Ale odpowiednią profilaktyką możesz naprawdę wiele zdziałać. Jeśli od początku ciąży wprowadzisz w życie pewne dobre nawyki, obrzęki w ciąży mogą cię w ogóle ominąć.

Spis treści

  1. Spuchnięte nogi i kostki - skąd się biorą obrzęki w ciąży?
  2. Co robić, gdy masz obrzęki w ciąży?
  3. Obrzęki w ciąży - kiedy spuchnięte nogi powinny niepokoić?
  4. Dieta na spuchnięte nogi obrzęki w ciąży
  5. Czy sól powoduje obrzęki nóg?
  6. Obcasy potęgują obrzęki nóg w ciąży

Spuchnięte nogi i kostki - skąd się biorą obrzęki w ciąży?

Powodem opuchlizny jest większa waga ciała przyszłej mamy. W ostatnich miesiącach ciąży twój organizm zaczyna przygotowywać się do porodu. Charakterystyczne są wówczas obrzęki nóg, a niekiedy również dłoni i twarzy, których przyczyną jest gromadzenie się wody w organizmie.

To pomysł matki natury, który zabezpiecza ciężarną kobietę przed utratą płynów podczas porodu i przed odwodnieniem. Obrzęki są „efektem ubocznym” tego procesu: nadmiar wody powoduje jej ucieczkę do tkanek, a także pogarsza krążenie żylno-limfatyczne. Opuchliźnie sprzyja też większy ciężar ciała i ucisk macicy na żyły.

Czytaj: Waga w ciąży: ile można przytyć w ciąży?

Trzeci trymestr ciąży - najczęstsze dolegliwości: bóle pleców, zgaga i twardnienie macicy

Domowe sposoby na obrzęki nóg w ciąży

Co robić, gdy masz obrzęki w ciąży?

  • Unikaj długiego chodzenia i stania. Zawsze gdy masz do wyboru: usiąść albo stać, wybieraj siedzenie.Podczas siedzenia nigdy nie zakładaj nogi na nogę! To jedna z najgorszych rzeczy, jakie możesz zrobić swoim dolnym kończynom, bo taka pozycja bardzo utrudnia cyrkulację krwi.
  • Nie pozostawaj długo w jednej pozycji, nawet podczas siedzenia, bo to powoduje gromadzenie się płynów w niższych partiach ciała i opuchliznę nóg. Siedząc, od czasu do czasu rób proste ćwiczenia: zginaj i prostuj nogi, kręć kółka stopami. Także w nocy staraj się nie leżeć długo w jednej pozycji, bo zwiększa to nacisk na jedną stronę ciała, a tym samym ryzyko obrzęków nóg. Unikaj też długiego leżenia na plecach, bo w pozycji na wznak macica może uciskać żyły odprowadzające krew z nóg.
  • 2–3 razy dziennie odpoczywaj z nogami uniesionymi do góry. Połóż się na plecach, opierając nogi (lekko zgięte w kolanach) o ścianę albo oparcie kanapy i pozostań tak przez ok. 15 minut. Taka pozycja przeciwdziała sile grawitacji i sprawia, że krew nagromadzona w nogach szybko z nich odpływa.
  • Noś buty na płaskich obcasach. To mit, że niski, kilkucentymetrowy obcas jest zdrowy. Zgodnie z wynikami najnowszych badań długotrwałe używanie butów na obcasach nawet nieprzekraczających 3–4 cm może prowadzić do szkodliwych przeciążeń układu kostnego, powodując bolesne zmiany.
  • Wybieraj buty maksymalnie wygodne i przewiewne. Powinny mieć szerokie noski, które nie będą uciskały stóp. Muszą być wykonane z naturalnych materiałów (skóra, bawełna, len). Najlepsze są komfortowe sandały lub buty sportowe na wyprofilowanych podeszwach.
  • Zmieniaj buty na większe, jeśli puchną ci stopy. Dobrze jest mieć nawyk wkładania większych butów po południu i wieczorem, gdy nogi są opuchnięte i obuwie zaczyna cisnąć. Jeśli pracujesz zawodowo, warto na powrót do domu mieć zapasową parę butów, w większym rozmiarze.
  • Noś rajstopy lub podkolanówki uciskowe (przeciwżylakowe). Może ci się wydawać, że latem to kiepski pomysł, bo będzie w nich bardzo gorąco, ale noszenie tego typu produktów to jeden z najskuteczniejszych sposobów na zapobieganie obrzękom. Na lato możesz kupić podkolanówki lub rajstopy bez palców – stopy mniej się w nich pocą.
  • Nie noś obcisłych, uciskających ciało ubrań, np. samonośnych pończoch (z wyjątkiem tych specjalnych, przeciwżylakowych), skarpetek z mocnym ściągaczem czy nawet spodni z wąskimi, bardzo obcisłymi nogawkami.
  • Latem regularnie wcieraj w nogi preparat usprawniający krążenie krwi, np. z wyciągiem z kasztanowca (RuscoVen Aboca, Venescin, Malwa). Najlepiej rób to już rano, a potem powtarzaj aplikację w ciągu dnia.
  • Wieczorem zafunduj stopom relaksującą kąpiel z dodatkiem soli. Wsyp do miski 2 łyżki soli, wlej chłodną wodę i zanurz stopy na 10 minut. Może to być sól morska, mieszanka soli mineralnych czy nawet zwykła sól kuchenna. Kąpiel taka poprawia przemianę materii w komórkach, pobudza krwiobieg, złuszcza martwy naskórek i regeneruje skórę.
  • Zrezygnuj z gorących kąpieli. Gdy pogoda jest upalna, nikt o takiej kąpieli nie marzy, ale nawet w chłodny dzień nie próbuj się rozgrzewać w ten sposób, bo wysoka temperatura osłabia naczynia krwionośne i sprzyja powstawaniu obrzęków. Poza tym u kobiet w ciąży może spowodować krwotok.
  • Pij 6–8 szklanek wody dziennie. Jest ona naturalnym środkiem oczyszczającym organizm z toksyn. Przyjmowanie dużych ilości wody zwiększa oddawanie moczu, a wraz z nim wydalany jest z organizmu nadmiar nagromadzonych płynów (ich zatrzymanie to właśnie przyczyna obrzęków).
  • Jedz produkty z rutyną. Wzmacnia ona i uszczelnia naczynia włosowate oraz poprawia elastyczność ścian wszystkich naczyń krwionośnych, co zapobiega pojawianiu się obrzęków i opuchnięć. Znajdziesz ją m.in. w pomidorach, marchewce, pomarańczach, czarnych jagodach i wiśniach.
  • Stosuj niektóre zioła. Najwięcej rutyny ma ziele gryki, warto więc od czasu do czasu pić odwar z tego ziela. Możesz również pić napar z liści mniszka lekarskiego lub korzenia łopianu – obie te rośliny mają łagodne działanie moczopędne, a więc pomagają usuwać nadmiar wody z organizmu.
Dobrze wiedzieć

Obrzęki w ciąży - kiedy spuchnięte nogi powinny niepokoić?

Uwaga: obrzęki, które nie znikają po nocy i pojawiają się nie tylko na nogach i rękach, ale również na twarzy i w pozostałych partiach ciała, w połączeniu z wysokim ciśnieniem krwi i obecnością białka w moczu, mogą być objawem stanu przedrzucawkowego – taka sytuacja wymaga pilnej konsultacji z lekarzem!

Zobacz: 8 ziołowych herbat na najczęstsze dolegliwości ciążowe

Ból pięty w ciąży: przyczyny bólu pięt w ciąży

Dieta na spuchnięte nogi obrzęki w ciąży

Jeśli cierpisz z powodu uciążliwych skurczów łydek czy stóp, a twoje nogi każdego wieczoru robią się spuchnięte – może to oznaczać, że twojemu organizmowi brakuje elektrolitów. To składniki, które regulują gospodarkę wodną organizmu, odpowiadają za prawidłowe przewodzenie nerwowe i istotnie wpływają na pracę mięśni.

Do elektrolitów należą: sód, wapń, potas i magnez, ale kobiety w ciąży najczęściej cierpią z powodu zbyt niskiego poziomu dwóch ostatnich. Ich niedobory objawiają się podobnie – poza wspomnianymi już skurczami i opuchlizną jest to także zmęczenie i ogólne osłabienie mięśni, czyli to, co przyszłe mamy znają aż za dobrze.

Jakie produkty roślinne wzbogacą dietę w magnez i potas? Dobrym źródłem magnezu są przede wszystkim orzechy i pestki, ale także: natka pietruszki, brokuły, fasolka szparagowa, marchew, sałata, figi, grejpfruty, awokado, szpinak, jarmuż, szparagi i botwina, a także warzywa strączkowe: groch, fasola czerwona i biała, soja, ciecierzyca oraz soczewica.

Dobrze wiedzieć, że przyswajalność magnezu z pożywienia wynosi około 50 proc., a najwięcej tego makroelementu znajduje się w skórce, która zwykle jest niestety wyrzucana.

Lista produktów zawierających spore ilości potasu też jest długa. Aby dostarczyć go organizmowi, warto jeść: ziemniaki, bakłażany, cukinie, pomidory, szpinak, bób, botwinę, banany, brzoskwinie, morele, porzeczki, winogrona, ananasy, awokado oraz kiwi.

Co ważne, gotowanie w wodzie w znacznym stopniu wypłukuje potas z warzyw, na przykład ziemniaki ugotowane w ten sposób tracą połowę zawartości potasu, podczas gdy ugotowane na parze – tylko 6 proc.

Czytaj: Zdrowe odżywianie w ciąży: jak powinna wyglądać dieta w ciąży?

Czy sól powoduje obrzęki nóg?

Wiele przyszłych mam słyszy: „Sól powoduje obrzęki, więc zastąp ją przyprawami i świeżymi ziołami”. Ale według rekomendacji Polskiego Towarzystwa Ginekologicznego nie ma uzasadnienia ograniczanie podaży soli w diecie, dopóki nie pojawi się nadciśnienie. Co więcej, niedawno jedno z badań wykazało, że sól wcale nie podwyższa ciśnienia krwi u kobiet w ciąży, a nawet może je obniżać.

Z innego badania wynika z kolei, że zarówno nadmiar, jak i zbyt mała ilość soli w diecie przyszłej matki może wywoływać choroby nerek u dziecka. Dlatego nie zaleca się obecnie eliminowania soli z diety.

Zrezygnuj z produktów o dużej zawartości soli: słonych przekąsek (chipsy, paluszki, orzeszki), gotowych dań typu fix itd., ale możesz lekko solić wszystkie potrawy, które przyrządzasz sama. Kluczem do równowagi jest – jak we wszystkim – umiar.

Dobrze wiedzieć

Obcasy potęgują obrzęki nóg w ciąży

dr hab. Anna Mika, Katedra Rehabilitacji Klinicznej Akademii Wychowania Fizycznego w Krakowie

W piśmiennictwie istnieją doniesienia o tym, że obcasy o wysokości 4 cm są bezpieczne i nie powodują żadnych negatywnych skutków dla organizmu. Wnioski w tych pracach wyciągane są na podstawie subiektywnej oceny osób badanych.

Jednak prace, w których oceniano wpływ obcasów na narząd ruchu, stosując obiektywne metody pomiaru, jednoznacznie pokazują, że już dwucentymetrowe obcasy mają wpływ na zmianę ocenianych parametrów i nie są obojętne dla organizmu.

Stopa fizjologicznie ustawiona jest w butach na płaskich obcasach (a nawet i to można kwestionować z punktu widzenia fizjologii stopy). Każdy obcas jest szkodliwy u osoby zdrowej, bo nawet niewielkie uniesienie pięty ustawia stopę w zgięciu podeszwowym i powoduje szereg niekorzystnych konsekwencji dla stawów kolanowych, biodrowych czy lędźwiowego odcinka kręgosłupa.

A zatem zawsze, kiedy to możliwe, najlepiej jest chodzić boso, a gdy trzeba założyć buty – najzdrowsze są te bez obcasów. Powinny o tym pamiętać zwłaszcza kobiety w ciąży.

miesięcznik "M jak mama"

Czy artykuł był przydatny?
Przykro nam, że artykuł nie spełnił twoich oczekiwań.
Podziel się opinią
Grupa ZPR Media sprzeciwia się głoszeniu opinii noszących znamiona mowy nienawiści przepełnionych pogardą czy agresją. Jeśli widzisz komentarz, który jest hejtem, powiadom nas o tym, klikając zgłoś. Więcej w REGULAMINIE

NOWY NUMER

POBIERZ PORADNIK! Darmowy poradnik, z którego dowiesz się, jak zmienia się ciało kobiety w ciąży, jak rozwija się płód, kiedy wykonać ważne badania, jak przygotować się do porodu. Pobieram >

Pobieram
poradnik ciaza