Zabawy sensoryczne dla niemowląt – jak wspierać rozwój zmysłów dziecka?

2020-07-30 10:22
 Zabawy sensoryczne dla niemowląt – jak wspierać rozwój zmysłów dziecka?
Autor: Getty images

Zabawy sensoryczne pomagają niemowlęciu w poznawaniu świata za pomocą 7 zmysłów. Prawidłowy rozwój i funkcjonowanie zmysłów umożliwia maluszkowi komunikację z otoczeniem, reagowanie na środowisko oraz nabywanie wielu umiejętności. Zobacz, jakie zabawy sensoryczne mogą dziecku w tym pomóc.

Zabawy sensoryczne to jedna z metod wspierających rozwój zmysłów i integrację sensoryczną, która jest procesem przetwarzania i organizowania wrażeń płynących z otoczenia do naszych zmysłów tak, by prawidłowo funkcjonować w codziennym życiu i móc zaspokajać swoje potrzeby.

Kilka zmysłów (dotyku, wzroku, słuchu, węchu, smaku, równowagi i czucia głębokiego) rozwijają się bardzo wcześnie, bo już w okresie płodowym. Współpracują ze zmysłami wzroku, słuchu, powonienia i smaku, które rozwijają się później. Ważne jest prawidłowe funkcjonowanie wszystkich zmysłów, adekwatna reakcja na bodźce oraz ich wzajemna współpraca.

Czytaj: Rozwój płodu: jak rozwijają się zmysły dziecka

M jak mama: Czym są zaburzenia integracji sensorycznej?

Sensoryczne zabawy dla niemowląt- jak bawić się z niemowlakiem?

Podczas baraszkowania z dzieckiem i codziennych czynności, można wprowadzić kilka aktywności które pobudzają zmysły do pracy i wzajemnej współpracy. Są to zabawy profilaktyczne, mające na celu stymulację i wspieranie rozwoju zmysłów:

  • Podczas codziennej pielęgnacji – od około 3 miesiąca życia dziecka, przewijając je lub przebierając mów do niego lub śpiewaj (modelując głos) jednocześnie masując części ciała - delikatnie kreśl linie palcami lub całą dłonią na brzuchu, plecach, rękach, nogach, stopach, policzkach. Można skorzystać z gotowych wierszyków – masażyków, ułatwi to rodzicom prowadzenie zabawy. Często wykorzystywanym masażem przez rodziców jest Masaż Shantala - rodzice mogą skorzystać z warsztatów lub kursu, który przygotuje ich do prawidłowego wykonania tego masażu. By pobudzić zmysł równowagi, podczas przebierania warto delikatnie obracać dziecko na boki, urozmaicając aktywność śpiewem lub nuceniem.
  • Dostarcz dziecku delikatnych bodźców dotykowych, zaopatrując je w zabawki sensoryczne wykonane z różnych faktur. Mogą to być po prostu różnorodne materiały (miękkie, śliskie, szorstkie, pluszowe). Ciekawe będą książeczki sensoryczne, piłeczki sensoryczne, zabawki uszyte z różnych materiałów (często posiadające elementy stymulujące wzrok i słuch), poduszeczki sensoryczne, w których znajdują się drobne elementy (np. groch, ryż, mąka). Ważne, żeby dziecko miało możliwość dotykania i chwytania przedmiotów o różnej powierzchni. Z nieco starszymi dziećmi (po około 6 miesiącu życia, kiedy opanują umiejętność siedzenia) możemy bawić się w basenach sensorycznych. Z powodzeniem wykonamy je z dostępnych przedmiotów w domu – pudełek, wanienek, które należy napełnić różnymi materiałami np. piłeczkami, gąbkami, miękkimi materiałami, piaskiem, ryżem, grochem lub z kilku elementów jednocześnie. Dziecko będzie siedziało i bawiło się - chwytało, gniotło, wśród elementów, które dostarczą mu wielu wrażeń dotykowych i wzrokowych (jeśli zadbamy o kolorystykę i różnorodność).
  • Otocz dziecko dźwiękami - śpiewaj, nuć, korzystaj ze spokojnej muzyki klasycznej, oglądając książeczki lub obserwując naśladuj odgłosy otoczenia. Pozwól dziecku, by samo generowało dźwięki, niech chwyta grzechotki i inne zabawki, które podczas poruszania wytwarzają odgłosy.
  • Bujaj, noś, wolno tańcz przy muzyce z dzieckiem na rękach - w ten sposób rozwijasz zmysł równowagi i wzroku. Oczywiście, można korzystać z dostępnych bujaczków i hamaków, jest to zdecydowanie łatwiejszy sposób. Natomiast dziecko potrzebuje także dotyku, bliskości i kontaktu z rodzicem, jest to bardzo ważne dla jego rozwoju psychicznego.
  • Stymulując zmysł wzroku od skończenia pierwszego do trzeciego miesiąca życia warto wykorzystać kontrasty – np. czarno-białe elementy zawieszone przy łóżeczku (w linii środkowej ciała dziecka, by niepotrzebnie nie przyjmowało pozycji asymetrycznej spoglądając na obiekt) – obrazki z prostymi wzorami, zabawki o wyraźnych konturach, obracającą się karuzelę nad łóżeczkiem – w odległości około 20-25 cm od twarzy dziecka. Mów do dziecka tak, by widziało twoją twarz, mimikę i ruchy. Powoli, w obszarze głowy dziecka na wysokości 20 cm od twarzy przesuwaj początkowo w linii pionowej, następnie poziomej piłkę o wyraźnych kontrastach i konturach, pacynkę lub pluszaka. Ta zabawa stymuluje umiejętność wodzenia wzrokiem za przedmiotem, która powinna pojawić się około 2 miesiąca życia. W kolejnych miesiącach życia można wprowadzać kolorowe zabawki (nieświecące i niegrające !), piłeczki z wypustkami, pluszaki, kolorowe grzechotki, wstążeczki zawieszone na szczeblach łóżeczka lub na karuzeli, książeczki sensoryczne. Po około 6-7 miesiącu zabawy wzrokowe można urozmaicić wykorzystując bańki mydlane.

Czytaj: Zabawki sensoryczne – czym kierować się przy ich wyborze?

Nadwrażliwość dotykowa u dzieci

Agnieszka Jaszczuk
Agnieszka Jaszczuk
Neurologopeda, pedagog specjalny, terapeuta wczesnego wspomagania rozwoju dziecka, terapeuta Integracji Senosorycznej. Posiada kilkuletnie doświadczenie w pracy z dziećmi, także z wyzwaniami rozwojowymi. Ukończyła wiele kursów i szkoleń, które umożliwiają jej całościowo spojrzeć na rozwój dziecka.
Czy artykuł był przydatny?
Przykro nam, że artykuł nie spełnił twoich oczekiwań.
Podziel się opinią
Grupa ZPR Media sprzeciwia się głoszeniu opinii noszących znamiona mowy nienawiści przepełnionych pogardą czy agresją. Jeśli widzisz komentarz, który jest hejtem, powiadom nas o tym, klikając zgłoś. Więcej w REGULAMINIE

NOWY NUMER

POBIERZ PORADNIK! Darmowy poradnik, z którego dowiesz się, jak zmienia się ciało kobiety w ciąży, jak rozwija się płód, kiedy wykonać ważne badania, jak przygotować się do porodu. Pobieram >

Pobieram
poradnik ciaza