Witamina D3. Dlaczego jest dobra w ciąży?

2019-09-13 12:19 Agnieszka Roszkowska
Witamina D3 wszechstronna witamina niezbedna w ciazy
Autor: _photos.com|photos.com Witamina D3 - wszechstronna witamina niezbędna w ciąży

Witamina D3 ze względu na swoje właściwości jest zalecana w okresie ciąży. Przez lata sądzono, że głównym zadaniem witaminy D3 jest udział w regulacji poziomu wapnia i mineralizacji kości. Dziś wiemy, że ma znacznie szersze działanie. Sprawdź, dlaczego witamina D3 jest dobra w ciąży i dla kobiety, i dla płodu.

Ta Witamina to główny suplement ciężarnych Polek - wszyscy wiemy, że witamina D3 jest dobra dla ciąży, dlatego należy ją suplementować. To wyjątkowy składnik. Doniesienia o roli witaminy D3 w funkcjonowaniu ludzkiego organizmu wywołały niemal sensację w świecie medycznym. Kilka lat temu prestiżowy tygodnik „Time” umieścił „korzyści z witaminy D” na liście dziesięciu najważniejszych „przełomów medycznych” roku.

Spis treści:

  1. Właściwości witaminy D3
  2. Witamina D3 wpływa na cały organizm
  3. Witamina D3 dobra dla ciąży
  4. Powszechny niedobór witaminy D3
  5. Jak zaspokoić zapotrzebowanie na witaminę D3 w ciąży?

Właściwości witaminy D3

Naukowcy odkryli, że witamina D3 nie tylko buduje kościec i zapobiega krzywicy, ale może także chronić przed wieloma chorobami, m.in.: rakiem, cukrzycą, astmą, stwardnieniem rozsianym, schorzeniami sercowo-naczyniowymi, a nawet autyzmem. Niedobór witaminy D może więc mieć udział w wywoływaniu tych chorób lub wręcz je powodować.

Jednocześnie okazało się również, że witaminy D3 mamy stanowczo za mało – wśród kobiet w ciąży i noworodków jej niedobór jest powszechny (z wielu powodów, które wymieniamy dalej). Nasuwają się pytania: czym jest ta tajemnicza witamina, jak to możliwe, że jest tak wszechstronna, jak zapewnić jej optymalną ilość i ile to jest?

Czytaj: Witamina D w ciąży: suplementacja i dawkowanie

Witamina D3 wpływa na cały organizm

Nazwa „witamina D” odnosi się do dwóch cząsteczek: D3, produkowanej w skórze, i D2, pochodzącej z roślin i trafiającej do organizmu z pokarmem. Obie formy muszą zostać przetworzone przez enzymy, aby stać się biologicznie aktywną formą 1.25D.

Witamina D3 jest przetwarzana kilkakrotnie szybciej niż witamina D2, i to o niej piszemy. Długo sądzono, że głównym jej działaniem jest regulacja poziomu wapnia w surowicy krwi, co wpływa na mineralizację kości, zapobiegając takim chorobom jak krzywica i osteoporoza. To oczywiście bardzo ważna funkcja, zwłaszcza podczas ciąży, gdy kształtuje się kościec dziecka.

Jednak w ostatnich latach odkryto, że witamina D3 ma znacznie szersze działanie. Liczne badania wykazały, że jej niedobór ma związek z większością chorób cywilizacyjnych. Wymienia się tu: nowotwory, cukrzycę typu I i II, przeziębienia i grypy, osteoporozę, nadciśnienie tętnicze, stwardnienie rozsiane, choroby serca, astmę, alzheimera, autyzm.

Czytaj: Jak dbać o siebie w pierwszych tygodniach ciąży?

Profilaktyka antyalergiczna: czy można zapobiec alergii u dziecka?

Witamina D3 dobra dla ciąży

A to jeszcze nie wszystko! Jak to możliwe, by jedna witamina miała aż tak wszechstronne działanie? Łatwiej to zrozumieć, gdy uświadomimy sobie, że witamina D… nie jest witaminą, a raczej hormonem.

Końcowym wynikiem metabolizmu witaminy D jest bowiem hormon (1.25D), który ma potężne zdolności. Udowodniono, że reguluje aktywność ponad 200 ludzkich genów, a to znaczy, że działa na organizm na ponad 200 sposobów. A przypuszcza się, hormon ten reguluje aktywność nawet 1000 różnych genów!

Jednym z najważniejszych genów regulowanych przez witaminę D3 jest gen odpowiedzialny za produkcję katelicydyny – naturalnie powstającego antybiotyku o bardzo szerokim działaniu. Z badań amerykańskich wynika, że epidemie grypy, a nawet przeziębienia są spowodowane sezonowym deficytem witaminy D3.

Według badaczy, dawka 2 000 IU (j.m., jednostki międzynarodowe) witaminy D3 dziennie niemal zupełnie eliminuje występowanie przeziębienia i grypy. Naukowcy przypuszczają, że duży wzrost zachorowań wśród dzieci na autyzm, astmę i cukrzycę typu I – obserwowany w ciągu ostatnich 20 lat – to może być skutek powszechnego zalecania unikania promieni słonecznych przez niemowlęta i kobiety w ciąży. Następstwem unikania słońca jest bowiem deficyt witaminy D, który mógł spowodować te choroby.

Czytaj: Witamina D – prawie jak hormon. Jak naprawdę działa witamina D3?

Kalendarz ciąży - ciąża tydzień po tygodniu - jak rozwija się maluszek w brzuchu mamy?

Sprawdź, jakie są objawy niedoboru witaminy D

Dobrze wiedzieć

Dawka witaminy D3 w ciąży

Zwróć uwagę, czy dzienna dawka preparatu wielowitaminowego, który przyjmujesz, na pewno zawiera 2000 j.m. witaminy D3. Zdecydowana większość z tych preparatów ma jej bowiem o wiele za mało, 200 j.m. lub 400 j.m. albo wcale (!) 

Powszechny niedobór witaminy D3

Okazuje się, że obecnie deficyt witaminy D3 w krajach uprzemysłowionych, także w Polsce, jest niemal powszechny. Głównym jej źródłem jest bowiem światło słoneczne, bo pod wpływem promieni UVB ludzka skóra produkuje witaminę D3 (w pożywieniu jest jej niewiele, np. szklanka mleka to tylko 100 IU).

Tymczasem ludzie unikają przebywania na słońcu, bo może to powodować raka skóry. Chronimy się przed słońcem kremami z filtrem, zakrywamy całe ciało, pracujemy w zamkniętych, klimatyzowanych pomieszczeniach, jeździmy samochodami – to chroni nas przed rakiem skóry, ale jednocześnie powoduje duże niedobory witaminy D3.

Także zanieczyszczenie powietrza i szerokość geograficzna mają znaczenie: kiedy słońce znajduje się nisko nad horyzontem, ozon, chmury i cząsteczki zanieczyszczeń znajdujące się w powietrzu odbijają promieniowanie UVB, dlatego produkcja witaminy D3 w skórze nie zachodzi na początku i pod koniec dnia oraz przez cały dzień w miesiącach zimowych na szerokościach geograficznych powyżej 35 stopnia. W północnej Europie, w tym w Polsce, okres zimowy, gdy skóra nie produkuje witaminy D3, trwa od października do marca.

Czytaj: Dawkowanie, nadmiar i działanie witaminy D3 w ciąży

Jak zaspokoić zapotrzebowanie na witaminę D3 w ciąży?

Istnieją trzy sposoby uzupełniania deficytu: światło słoneczne, sztuczne promienie UVB (solarium) i suplementacja. Opalanie w solarium od razu z tej listy skreślamy – w ciąży jest ono zdecydowanie niewskazane. Natomiast słońca nie należy unikać, ważne jest tylko, by nie przebywać na nim zbyt długo, bo to prowadzi do oparzeń (a to właśnie one sprzyjają nowotworom).

W słoneczny, letni dzień ekspozycja w południe na światło słoneczne całego ciała (w kostiumie kąpielowym) przez 10–15 minut dostarcza ok. 10 000 IU witaminy D3 w przypadku większości osób dorosłych. Jedna lub dwie ekspozycje w tygodniu powinny utrzymać poziom witaminy D3 na idealnym poziomie.

Ale w ciąży od słońca powstają przebarwienia na skórze. Dlatego najlepszym sposobem uzupełnienia niedoborów jest suplementacja. Polskie Towarzystwo Ginekologów i Położników zaleca, aby każda kobieta w ciąży stosowała preparat z witaminą D3 od początku ciąży aż do końca okresu karmienia piersią. Obecnie PTGiP rekomenduje dawkę 2000 j.m. witaminy D3 dziennie dla każdej ciężarnej.

Czytaj: Zdrowe odżywianie w ciąży: jak powinna wyglądać dieta w ciąży?

Niestety, z badań przeprowadzonych w 2011 r. w Warszawie wynika, że niedobór występuje u 90 proc. przyszłych mam, choć prawie 80 proc. kobiet w ciąży stosuje preparaty wielowitaminowe.

Dlaczego tak jest? Odpowiedź znajdziesz w ramce powyżej. Najlepiej byłoby jednak dostosować ilość witaminy D3 indywidualnie, odpowiednio do niedoborów, bo jej przyswajanie zależy na przykład od wagi ciała, koloru skóry i tego, ile czasu się przebywa na słońcu.

Tłuszcz absorbuje witaminę D3, dlatego osoby otyłe potrzebują jej dużo więcej niż szczupłe. Skąd wiadomo, ile jej potrzebujemy? Deficyt witaminy D nie daje żadnych objawów. Jedynym sposobem sprawdzenia, ile jej mamy w organizmie, jest zbadanie stężenia serum 25(OH)D w surowicy krwi.

Wartość tę podaje się w dwóch jednostkach: ng/mL lub nmol/L. Według najnowszych badań, pożądane stężenie 25(OH)D powinno wynosić minimum 40 ng/mL. Jeśli jest dużo niższe, warto – w porozumieniu z lekarzem – rozważyć wyższe dawki suplemetacji.

Czytaj: Opalanie w ciąży: czy w ciąży wolno się wygrzewać na słońcu?

Jakie suplementy w ciąży powinno się przyjmować?

miesięcznik "M jak mama"

Czy artykuł był przydatny?
Przykro nam, że artykuł nie spełnił twoich oczekiwań.

NOWY NUMER

W nowym M jak Mama o tym, czy w ciąży można zaszczepić się przeciwko grypie oraz jakie pozycje porodowe przyspieszają przejście dziecka przez kanał rodny. Przeczytaj również o tym, co przysługuje studiującej mamie i kiedy dziecko jest gotowe do siadania

Kup dostęp od 2,50 zł
mjm 11/19
KOMENTARZE
Natalia Wylenżek
|

Witam, a ja mam problem: pani doktor zaleciła branie witaminy d 2000 j.m. Obecnie jestem w 14 tygodniu witaminę zażywam od ok miesiąca. Zrobiło mi się straszne uczulenie na słońce, wystarczy, że zrobię mały spacerek, po chwili wyskakują bąble na dekolcie, rękach, udach.
Czy jest to spowodowane zbyt duża ilością witaminy?
Jak sobie z tym radzić?
Wizytę mam za 4 dni jednak uczulenie swędzi i odczuwam "wbijanie igiełek"
Dziękuję za pomoc

Karolina Nowacka
|

każdy lekarz, nie tylko ginekolog, położnik powie, że witamina d jest niezbędna w ciąży. Warto suplementować wiatminę d cały rok, by the way.