Suplementy w ciąży: 5 najważniejszych składników odżywczych

2018-08-01 11:28

Prawidłowo zbilansowana dieta ma bardzo duże znaczenie w ciąży. Dodatkowo należy przyjmować te składniki, których dostarczenie wraz z dietą może być niewystarczające ze względu na wzrost ich zapotrzebowania podczas ciąży. Polskie Towarzystwo Ginekologiczne wskazuje dokładnie, jakie to są składniki i w jakich dawkach powinny być suplementowane przez każdą kobietę spodziewającą się dziecka. To tzw. wielka piątka (z ang. BIG FIVE). 

Stosowanie niektórych suplementów w ciąży jest konieczne, nawet jeśli odżywiasz się w sposób różnorodny i zdrowy. Specjaliści uznali, że mają one tak pozytywny wpływ na przebieg ciąży, że zalecają ich przyjmowanie każdej bez wyjątku ciężarnej. To tzw. wielka piątka (BIG FIVE), czyli kwas foliowy, jod, witamina D, DHA i żelazo. Tak, tak, pewnie już nieraz o tym słyszałaś... Ale czy na pewno wiesz, jak te substancje wpływają teraz na ciebie i na twoje dziecko? Przypominamy ich znaczenie i funkcje zarówno te już dobrze znane, jak i takie, które mogą cię zaskoczyć. Sprawdź, jak działają te składniki w ciąży.

Kwas foliowy

To najważniejszy składnik odżywczy przed poczęciem i w pierwszych tygodniach ciąży. Należy przyjmować go już na dwa-trzy miesiące przed zajściem w ciążę, w dawce 400 µg dziennie. Jednak, jak wykazały badania przeprowadzone w Polsce, co druga kobieta może mieć problem z przyswajaniem zwykłego kwasu foliowego. W związku z tym, lepszym rozwiązaniem jak podkreślają eksperci jest stosowanie złożonego źródła folianów np. ActiFolin. Złożone źródło folianów to połączenie kwasu foliowego oraz jego aktywnej formy, gotowej do wykorzystania przez organizm. To najlepsze zabezpieczenie dla wszystkich kobiet planujących ciążę i w ciąży.

Foliany, w tym kwas foliowy, są niezbędne, ponieważ:

  • zmniejszają aż o 70 proc. ryzyko wad cewy nerwowej u dziecka. Cewa nerwowa to zawiązek układu nerwowego dziecka: mózg i rdzeń kręgowy. Kształtuje się w pierwszych tygodniach ciąży.
  • biorą udział w produkcji czerwonych krwinek, zmniejszając ryzyko anemii u matki

Czy wiesz, że... Przyjmowanie folianów, w tym kwasu foliowego przed i w trakcie ciąży wpływa pozytywnie na rozwój mowy: dzieci matek zażywających kwas foliowy zaczynają mówić wcześniej i lepiej radzą sobie z budowaniem wypowiedzi – twierdzą badacze z Columbia University w Nowym Jorku.

Kwas tłuszczowy DHA

Jest najcenniejszym z kwasów tłuszczowych omega-3 w okresie ciąży. Naturalnie występuje tylko w tłuszczu ryb morskich, algach i owocach morza.

Typowym źródłem DHA są tłuste ryby morskie. Ryby morskie mają w sobie DHA ponieważ jedzą algi. Algi zatem to pierwotne  źródło DHA. Preparaty z DHA należy przyjmować przynajmniej od 20. tygodnia ciąży, a najlepiej przez całą ciążę. Minimalną korzystną dawką DHA jest 200 mg, jednak w przypadku niskiego spożycia ryb zaleca się dawkę wyższą 400-600 mg DHA dziennie. 

Polskie Towarzystwo Ginekologiczne zaleca dawkę przynajmniej 600 mg DHA dziennie. Wskazuje też, że bezpiecznym źródłem DHA (wolnym od zanieczyszczeń) jest to pozyskiwane z alg hodowanych w kontrolowanych warunkach. Takie środowisko zapewnia brak ryzyka kontaktu z potencjalnie niebezpiecznymi zanieczyszczeniami związanymi ze środowiskiem morskim takimi jak metale ciężkie, dioksyny czy polichlorowane bifenyle (PCB).

DHA z alg znajdziemy np. w preparatach Omegamed.

Ten rodzaj składnika jest niezbędny, ponieważ:

  • odgrywa ważną rolę w rozwoju układu nerwowego dziecka – jest głównym budulcem jego mózgu
  • wpływa korzystnie na ostrość widzenia u dziecka (jest ważnym składnikiem budulcowym siatkówki oka)
  • wpływa na prawidłowy czas trwania porodu
  • poprawia parametry urodzeniowe dziecka (masa i długość ciała, obwód główki)
  • zmniejsza podatność matki na depresję poporodową

Czy wiesz, że... Istnieje bezpośredni związek pomiędzy podażą DHA w diecie przyszłej mamy, a stopniem inteligencji dziecka. Eksperci z Uniwersytetu Harvarda wyliczyli nawet, że każde dodatkowe 100 mg DHA w diecie podnosi poziom IQ dziecka o 0,13 punktu!

Jod

To pierwiastek niezbędny do wytworzenia hormonów tarczycy, m.in. tyroksyny, która odgrywa ważną rolę w tworzeniu ośrodkowego układu nerwowego płodu. W początkowym okresie ciąży rozwój tego układu jest całkowicie zależny od produkcji tyroksyny w organizmie matki, bo płód nie ma własnej tarczycy. Tworzy się ona między 10. a 12. tygodniem ciąży, ale i wtedy potrzebuje jodu od matki. W związku z tym zapotrzebowanie na jod u kobiet w ciąży wzrasta o ponad 50 proc. Najlepiej przyjmować jod przez całą ciążę i w trakcie karmienia piersią, w dawce 200 µg dziennie.

Ten rodzaj składnika jest niezbędny, ponieważ:

  • wpływa na rozwój mózgu dziecka
  • zapobiega poronieniu
  • wspiera pracę układu mięśniowego i układu krążenia.

Czy wiesz, że... Niedobory jodu w pierwszej połowie ciąży mogą się wiązać z ryzykiem wystąpienia u dziecka ADHD – takie wnioski wynikają z badań przeprowadzonych kilka lat temu przez naukowców z Uniwersytetu w Messynie (Włochy).

Witamina D3

Jej odpowiednia ilość w organizmie przyszłej mamy jest gwarancją prawidłowego rozwoju płodu. Witamina D3 nie tylko zapobiega wrodzonej krzywicy czy obniżeniu masy kostnej u dziecka – o tym wiemy już od lat. Ale od niedawna wiadomo, że jej receptory są obecne niemal we wszystkich tkankach i narządach ludzkiego organizmu! To oznacza, że jej rola jest o wiele większa niż dotąd sądzono i nie do końca jeszcze zbadana. W Polsce blisko 100 proc. noworodków rodzi się z niedoborami witaminy D3, dlatego każda kobieta w ciąży powinna przyjmować ją w postaci suplementu w dawce 2000 IU na dobę.

Ten rodzaj składnika jest niezbędny, ponieważ:

  • zapobiega infekcjom bakteryjnym pochwy (zwłaszcza w I trymestrze)
  • zmniejsza ryzyko wystąpienia cukrzycy ciążowej
  • zmniejsza ryzyko stanu przedrzucawkowego u przyszłej mamy
  • wspomaga wchłanianie wapnia, a więc prawidłowy rozwój kości i zębów dziecka
  • zmniejsza ryzyko krzywicy u dziecka
  • zapobiega niskiej masie urodzeniowej
  • korzystnie wpływa na rozwój układu odpornościowego dziecka
  • działa antydepresyjnie na matkę.

Czy wiesz, że... Niedobór witaminy D jest również wiązany jest z chorobą przyzębia u ciężarnych (schorzenie  o podłożu immunologicznym). Suplementacja tą witaminą poprawia więc także stan jamy ustnej.

Żelazo

Ostatnie w wielkiej piątce jest żelazo, co do suplementacji którego specjaliści nie są zgodni. Polskie Towarzystwo Ginekologiczne zaleca wdrożenie suplementacji, gdy u ciężarnej zostanie stwierdzona anemia, ale wiele towarzystw zagranicznych zaleca profilaktyczną suplementację u wszystkich ciężarnych na poziomie 30 mg dziennie. Faktem jest, że przyjmowanie żelaza od początku ciąży pozwala zmniejszyć ryzyko wystąpienia niedoboru w II i III trymestrze.

Ten rodzaj składnika jest niezbędny, ponieważ:

  • służy do produkcji hemoglobiny – składnika krwi, który transportuje tlen do wszystkich tkanek i narządów, a także magazynuje go w tkankach (matki i płodu)
  • zapobiega niedokrwistości u kobiet ciężarnych
  • zapewnia sprawne działanie systemu odpornościowego
  • przyczynia się do prawidłowego wzrostu i rozwoju mózgu dziecka – duże niedobory żelaza mogą spowodować opóźniony rozwój umysłowy
  • organizm dziecka musi zrobić zapasy żelaza, które powinny mu wystarczyć na kilka pierwszych miesięcy życia.

Czy wiesz, że... Żelazo to jeden ze składników, który najczęściej ulega niedoborom w ciąży. Suplementując żelazo, warto zwrócić uwagę na formę żelaza. Ważne, aby żelazo było delikatne dla żołądka. Taką formą jest np. pirofosforan żelaza w formie zmikronizowanej i zemulgowanej.

Czy artykuł był przydatny?
Przykro nam, że artykuł nie spełnił twoich oczekiwań.

NOWY NUMER

W nowym M jak Mama o tym, dlaczego w ciąży boli kręgosłup i jak można sobie pomóc w takiej sytuacji. A także: jakie formalności trzeba załatwić po urodzeniu dziecka, kiedy warto kupić niemowlakowi szumiącą zabawkę i jak przystawiać malca do piersi.

Kup dostęp od 2,50 zł
mjm 12/19
KOMENTARZE