Torbiel na jajniku: przyczyny, objawy, leczenie cysty jajnika

Torbiel jajnika
fot.: thinkstockphotos.com
Torbiel jajnika najczęściej jest wykrywana przypadkiem, przy okazji robienia USG dopochwowego.

Torbiel na jajniku to dość częsta przypadłość kobiet w różnym wieku. Jakie są ich przyczyny, objawy i jak powinno wyglądać leczenie torbieli na jajniku? Trudno traktować wszystkie przypadki tak samo, bo rodzajów cyst jajnika jest kilka i każdy z nich wymaga innego podejścia.

Torbiel na jajniku to inaczej cysta jajnika, czyli patologiczna jama wypełniona płynem lub zgrubioną tkanką osadzającą się w obrębie jajników (jednego lub dwóch). Cysta może występować pojedynczo lub w większej liczbie i umiejscawiać się w różnych miejscach – na zewnątrz jajnika, wewnątrz lub w samej ściance. Rozmiar torbieli też bywa różny – mogą mieć wielkość orzechów, ale zdarzają się również torbiele o rozmiarach pomarańczy. Torbiele różnią się między sobą również rodzajem. Mają one nie tylko różną budowę, ale też i powstają na skutek różnych czynników. Większość torbieli ma charakter łagodnej zmiany, ale są przypadki, gdy torbiel oznacza raka jajnika.

Czytaj także: >> Wodniak jajowodu a ciąża: przyczyny, objawy, leczenie >>

Torbiel na jajniku – przyczyny występowania cysty jajnika

Nie ma jednego konkretnego powodu powstawania torbieli. Tym bardziej, że każdy jej rodzaj jest czymś innym uwarunkowany. Wyróżniamy torbiele pęcherzykowe zaliczane do czynnościowych, które powstają z niepękniętego i przerośniętego pęcherzyka Graafa. Istnieją też torbiele czynnościowe powstałe z ciałka żółtego, które nie znikło mimo braku zapłodnienia. Z powodu zaburzeń hormonalnych może dojść do wytworzenia się wielu takich pęcherzyków. Wówczas mówimy, że jest to wielotorbielowatość, inaczej zespół policystycznych jajników.

Inny rodzaj torbieli jajników to torbiele endometroidalne (czekoladowe). Są one skutkiem endometriozy – choroby, w której dochodzi do odrywania się fragmentów błony śluzowej macicy. Kawałki śluzówki mogą dostać się do jajników i zapoczątkować tworzenie się torbieli. Torbiele te mają ciemnobrązowy kolor (stąd nazwa czekoladowe), bo wypełnia je ciemna krew. Ten rodzaj cyst jest dość niebezpieczny, bo przy pęknięciu takiej torbieli, krew może wylać się do jamy brzusznej, powodując zapalenie otrzewnej. Istnieją jeszcze torbiele dermatoidalne (skórzaste). Powstają one z elementów nierozwiniętego płodu (komórki, tkanka kostna). Do tej pory lekarze nie wiedzą, jakie są przyczyny powstawania tego rodzaju cyst.

Czytaj także: >> Badania hormonalne: jakie powinnaś wykonać przed zajściem w ciążę? >>

Torbiel na jajniku – objawy

Małe torbiele rzadko kiedy dają wyraźne objawy. Często ich wykrycie jest czystym przypadkiem, np. na skutek kontrolnego badania USG. Większe torbiele zwykle dają już wyraźne objawy, do których zaliczamy bolesność jajników, bolesność brzucha, wzdęcia, zaparcia, częstomocz. Jednym z niepokojących sygnałów mogących świadczyć o występowaniu torbieli jajników są zaburzenia cyklu miesiączkowego, plamienia i krwawienia pozamiesiączkowe, bóle głowy, mdłości czy wymioty.

Czytaj także: >> USG dopochwowe. Jak wygląda takie badanie? >>

Torbiel na jajniku – leczenie

Sposób leczenia torbieli i w ogóle decyzję o tym, by torbielami się zająć (nie zawsze leczenie jest konieczne), podejmuje się po dokładnym zdiagnozowaniu cysty. Podstawowym badaniem jest USG dopochwowe, które pozwala określić rozmiar, kształt, strukturę. W uzasadnionych przypadkach kieruje się dodatkowo na biopsję torbieli.

Małe torbiele zwykle nie są groźne i nie wymagają leczenia. Jedynym wskazaniem dla pacjentki bywa tylko regularna coroczna kontrola jajników.

Duże torbiele czynnościowe zazwyczaj leczy się kuracją hormonalną (zwykle są to środki antykoncepcyjne), która ma przywrócić równowagę hormonalną w organizmie kobiety i doprowadzić do zlikwidowania torbieli. W przypadku torbieli endometroidalnych, leczenie należy podjąć natychmiast. Głównie ze względu na ryzyko pęknięcia torbieli i wylania jej zawartości do jamy brzusznej, co jest nawet zagrożeniem dla życia.  Leczenie torbieli czekoladowych polega na operacyjnym wycięciu cyst. Jeśli kobieta ma torbiele dermatoidalne, też zwykle zaleca się ich operacyjne usunięcie – mimo że to łagodna zmiana. Lekarz decyduje, czy torbiel zostanie wycięta metod laparoskopową czy w trybie normalnej operacji.

W przypadku torbieli, które okazują się zmianami złośliwymi (nowotwór), natychmiast powinno zostać wdrożone leczenie onkologiczne.

Gdy torbiele są bardzo duże, mają tendencję do odrastania albo jest ich wiele na jednym jajniku, lekarz może zalecić usunięcie jajnika. Nie ma to wpływu na płodność kobiety, bo drugi jajnik dalej poprawnie funkcjonuje.

Aktualizacja: 2016-08-03 Publikacja: 2015-08-26
Ocena: 5
fb udostępnij tweet udostępnij g+ udostępnij g+skomentuj
forum.mjakmama.pl
wejdź na forum
Serwis mjakmama.pl ma charakter edukacyjny! Redakcja serwisu dokłada wszelkich starań, aby informacje w nim zawarte były poprawne merytorycznie jednakże decyzja dotycząca leczenia należy do lekarza. Redakcja i wydawca serwisu nie ponoszą odpowiedzialności wynikającej z zastosowania informacji zamieszczonych na stronach serwisu.
Żaden utwór zamieszczony w serwisie nie może być powielany i rozpowszechniany lub dalej rozpowszechniany w jakikolwiek sposób (w tym także elektroniczny lub mechaniczny) na jakimkolwiek polu eksploatacji w jakiejkolwiek formie, włącznie z umieszczaniem w Internecie - bez pisemnej zgody ZPR Media S.A.. Jakiekolwiek użycie lub wykorzystanie utworów w całości lub w części z naruszeniem prawa tzn. bez zgody ZPR Media S.A. jest zabronione pod groźbą kary i może być ścigane prawnie.