Mleko kozie dla niemowlaka. Czy alergikowi można podawać kozie mleko?

Mleko kozie dla niemowlaka
fot.: thinkstockphotos.com

Mleko kozie dla niemowlaka to temat dość kontrowersyjny. Co prawda mleko kozie triumfalnie wkroczyło do sklepów i przebojem zdobyło serca wielu mam. Ale czy wiesz, że – choć zdrowe i smaczne -  nie każdy maluch może je dostawać? Zobacz, jakie właściwości ma kozie mleko, komu można je podawać i czy wywołuje alergie u dzieci!

Świeże kozie mleko to temat często poruszany przez mamy na forach internetowych. Dobre, czy nie? Dawać je niemowlakowi, jak radzi babcia, czy raczej się wstrzymać? Co z mlekiem modyfikowanym opartym na mleku kozim? Przedstawiamy właściwości mleka od kozy i rozwiewamy najczęstsze wątpliwości.

Właściwości koziego mleka

Mleko od kozy, podobnie jak krowie, jest białe. Kolor swój zawdzięcza bardzo małej zawartości beta-karotenu. W czystej postaci ma lekko słony smak (wynika to z dość dużej zawartości chlorków). Po pewnym czasie przechowywania ma też charakterystyczny „kozi” zapach, którego źródłem są nierozpuszczalne w wodzie wolne lotne kwasy tłuszczowe, na które oddziałują znajdujące się w nim enzymy i bakterie. Skład mleka koziego zbliżony jest do mleka krowiego. Podobna jest całkowita zawartość białka i niektórych aminokwasów, zwłaszcza tych, których organizm ludzki nie potrafi sam wytworzyć i musi dostawać w pożywieniu.

Większa jest natomiast zawartość tauryny, niezwykle ważnej dla układu nerwowego, a także aminokwasów siarkowych, niezbędnych dla prawidłowego przebiegu procesów metabolicznych. Głównym białkiem koziego mleka, podobnie zresztą jak w mleku od krowy, jest kazeina, mająca wartość odżywczą zbliżoną do tej, jaką ma mięso. Ale w mleku kóz kazeina nie zawiera lub ma jej dużo mniej (co zależy od odmiany kóz) frakcji kazeiny-αs1, która najbardziej alergizuje. Ma też mniejsze cząsteczki, dzięki czemu w przewodzie pokarmowym trawiona jest szybciej. Szybciej trawiony jest także tłuszcz mleczny z mleka koziego. Te właściwości również zawdzięcza mniejszemu rozmiarowi kuleczek tłuszczowych, a także temu, że nie zlepiają się one w większe partie, dzięki czemu enzymy trawienne mają do nich lepszy dostęp.

W kozim mleku, podobnie jak i w krowim,  jest również laktoza, która normalizuje pracę flory jelitowej i poprawia wchłanianie się wapnia, magnezu, fosforu, sprzyja także wykorzystywaniu przez organizm witaminy D. Nieco więcej jest za to minerałów – koza zjada więcej gatunków roślin, niż krowa, dlatego w jej mleku jest więcej wapnia, fosforu, potasu i chloru, a także niektórych pierwiastków śladowych, w tym miedzi, żelaza, manganu i selenu. Więcej jest również niektórych witamin, zwłaszcza D, PP, C, A i B1. Zawiera za to mniej niż krowie witaminy B6, B12 i kwasu foliowego.

Uczulenie na mleko. Co robić, kiedy niemowlę ma alergię na mleko? >>

Zdaniem eksperta
Mirosława Gałęcka, dr nauk medycznych
Mirosława Gałęcka, dr nauk medycznych

Instytut Microekologii w Poznaniu

Należy pamiętać, że karmienie piersią jest najlepszą metodą karmienia niemowląt. Dzięki unikatowej kombinacji składników, mleko matki chroni dziecko przed chorobami i alergiami. Jednak w momencie, kiedy karmienie piersią nie jest możliwe lub dziecko wymaga dodatkowego dokarmiania, należy się zastanowić nad właściwym wyborem mleka następnego. Te na bazie pełnego mleka koziego, swoim składem bardziej przypominają mleko kobiece niż mieszanki na bazie mleka krowiego. Dla przykładu kazeina z mleka koziego, która jest jednym z białek występujących w mleku i ma znaczenie w przypadku jego trawienia przez organizm dziecka, tworzy w żołądku gąbczasty skrzep, który jest większy i delikatniejszy niż ten, tworzący się po spożyciu mleka krowiego. Dzięki temu posiłek jest łatwiej i szybciej trawiony. Dodatkowo mleko kozie zawiera więcej średniołańcuchowych kwasów tłuszczowych niż mleko krowie. Dzięki temu tłuszcze z mleka są lepiej i szybciej wchłaniane. Wszystkie te czynniki przekładają się na ulżenie w dolegliwościach żołądkowych, charakterystycznych dla niedojrzałego układu pokarmowego dziecka.

Czy niemowlętom można podawać świeże mleko kozie?

W internecie często  można spotkać się z radami, by świeżym mlekiem kozim niemowlaka karmić dzieci już od urodzenia. Jednym z argumentów jest to, że mleko od kozy, podobnie jak pokarm kobiecy, wydzielane jest przez gruczoły apokrynowe (kropelki mleka odrywają się od komórki wraz z jej fragmentem). Dzięki temu zawiera dużo więcej, niż mleko krowie (wydzielane przez gruczoły merokrynowe) składników bioaktywnych i podobne jest do naturalnego pokarmu mamy. To jednak nie wystarczy, by było pełnowartościowym i zdrowym pokarmem dla tak małego dziecka.

Lekarze ostrzegają, by mleka w czystej postaci (ani koziego, ani krowiego) nie podawać niemowlętom poniżej 13. miesiąca życia, ponieważ zawiera ono większą niż niezbędna dla maluchów ilość soli mineralnych (dlatego może obciążać nerki dziecka), za mało natomiast ma kwasu foliowego, czyli witaminy B9 (niezbędnego do syntezy czerwonych krwinek i wzrostu oraz różnicowania komórek). W jego składzie za mało jest także niektórych witamin, w tym wit. B12, która także jest niezbędna dla procesu syntezy czerwonych krwinek. Podawanie niemowlęciu świeżego mleka koziego lyb krowiego zwiększa ryzyko wystąpienia u niego anemii.

Dobrze wiedzieć

Niemowlęta można natomiast karmić mlekiem modyfikowanym wyprodukowanym na bazie mleka koziego. W procesie modyfikacji usunięto z niego nadmiar soli mineralnych, a wzbogacono w te składniki, których było za mało, m.in. ważne witaminy.

- Świadomy wybór mleka modyfikowanego powinien opierać się na wiedzy dotyczącej składu mleka i metody wytwarzania. Niezwykle ważne jest, aby w trakcie poszukiwania odpowiedniego produktu dla dziecka, sprawdzać dokładnie skład każdego, gdyż wiele modyfikowanych mieszanek dostępnych na rynku zawiera np. olej palmowy. Pogarsza on wchłanianie tłuszczu i wapnia u dzieci, otrzymujących mieszanki z jego dodatkiem. Wpływa także na niższą gęstość mineralną kości. Dlatego jeśli wybieramy mleko następne dla naszego dziecka zadbajmy o to, by składniki w nim zawarte były bezpieczne dla jego zdrowia i szukajmy mlek jak najmniej przetworzonych. Dobrą alternatywą dla mieszanek na bazie mleka krowiego są te na bazie pełnego mleka koziego. Swoim składem są bliższe mleku matki i naturalnie posiadają wiele składników, które sztucznie dodawane są do modyfikowanych mlek krowich. Warto także sprawdzić, czy mleko posiada ważne atesty i badania kliniczne. Obecnie na rynku dostępna jest jedna mieszanka na bazie mleka koziego, która została przebadana klinicznie - mówi dr nauk medycznych Mirosława Gałęcka z instytutu Mikroekologii w Poznaniu.

Komu można podawać świeże mleko kozie?

Mleko od kozy mogą dostawać zdrowe dzieci, które nie mają alergii, i które skończyły 1 rok życia. Podobnie jak mleko od krowy, najlepiej zacząć je podawać po konsultacji z pediatrą, i na początku w niewielkich ilościach. Warto dawać je także starszakowi: badania nad wpływem mleka kóz na rozwój dzieci i młodzieży udowodniły, że dzieci, które piły litr mleka koziego przez pięć miesięcy miały lepiej zmineralizowane kości, więcej witaminy A i wapnia, niż dzieci pijące tyle samo mleka od krowy. Z kolei naukowcy z Uniwersytetu w Granadzie udowodnili, że mleko kozie jest bogatszym od krowiego źródłem żelaza, dlatego powinny je pić dzieci ze skłonnością do anemii.

Aktualizacja: 2017-06-14 Publikacja: 2017-06-14
Ocena: 5
fb udostępnij tweet udostępnij g+ udostępnij g+skomentuj
Artykuł powstał przy współpracy z: Capricare
Capricare
forum.mjakmama.pl
wejdź na forum
Serwis mjakmama.pl ma charakter edukacyjny! Redakcja serwisu dokłada wszelkich starań, aby informacje w nim zawarte były poprawne merytorycznie jednakże decyzja dotycząca leczenia należy do lekarza. Redakcja i wydawca serwisu nie ponoszą odpowiedzialności wynikającej z zastosowania informacji zamieszczonych na stronach serwisu.
Żaden utwór zamieszczony w serwisie nie może być powielany i rozpowszechniany lub dalej rozpowszechniany w jakikolwiek sposób (w tym także elektroniczny lub mechaniczny) na jakimkolwiek polu eksploatacji w jakiejkolwiek formie, włącznie z umieszczaniem w Internecie - bez pisemnej zgody ZPR Media S.A.. Jakiekolwiek użycie lub wykorzystanie utworów w całości lub w części z naruszeniem prawa tzn. bez zgody ZPR Media S.A. jest zabronione pod groźbą kary i może być ścigane prawnie.